Vòng quay lãng phí từ giảng đường đến doanh nghiệp

Vòng quay lãng phí

Một sinh viên tốt nghiệp ngành kinh tế có thể đã học qua luật kinh doanh, marketing, tài chính, quản trị, phân tích dữ liệu…Nhưng khi vào doanh nghiệp vẫn cần thời gian để học cách xử lý công việc thực tế. Từ quy trình, kỹ năng phối hợp đến khả năng giải quyết tình huống, khoảng cách giữa những gì được học và yêu cầu tại nơi làm việc luôn khác xa nhau.

Đây chính là những nghịch lý khiến hầu hết các doanh nghiệp không kỳ vọng ở lao động mới ra trường có thể đạt năng suất ngay khi vào công ty. Thông thường, một nhân sự mới phải trải qua giai đoạn làm quen với các quy trình, văn hóa doanh nghiệp…Nếu khoảng thời gian này kéo dài, doanh nghiệp phải chi một khoản kinh phí, thời gian để đào tạo; trong khi người lao động sau nhiều năm miệt mài ở giảng đường lại tiếp tục dành thêm thời gian học thực hành để chứng minh năng lực thực tại.

Doanh nghiệp cần người làm được việc ngay, không thể bỏ qua kết hợp với nhà trường

Từ góc độ tuyển dụng, doanh nghiệp đương nhiên muốn tìm được nhân sự có thể đáp ứng công việc nhanh. Tuy nhiên, kỳ vọng một sinh viên mới tốt nghiệp có năng suất tương đương người đã có kinh nghiệm là một điều không dễ dàng.

Thay vì chỉ tuyển người đã biết làm, một số doanh nghiệp có thể chuyển trọng tâm sang tìm những ứng viên có nền tảng chuyên môn, khả năng học hỏi và thích nghi tốt, sau đó xây dựng chương trình đào tạo nội bộ hoặc cố vấn. Nhưng như vậy đồng nghĩa với việc đầu tư thêm nhiều thứ khác kéo theo.

Ở chiều ngược lại, nhà trường thu hẹp khoảng cách như thế nào? Một chương trình có thể đúng ở tại thời điểm được xây dựng nhưng dễ rơi vào thế chậm cập nhật nếu thị trường thay đổi nhanh. Vì vậy, việc lấy ý kiến doanh nghiệp không nên chỉ thực hiện theo định kỳ hoặc ở thời điểm xây dựng chương trình. Điều quan trọng hơn là phải có cơ chế phản hồi thường xuyên của các nhà tuyển dụng: sinh viên tốt nghiệp cần làm gì, doanh nghiệp đang cần gì ở nguồn lực mới, hoặc kỹ năng nào nên chú trọng, những vị trí nào đang thay đổi yêu cầu…Nếu có được dữ liệu đó, chương trình đào tạo sẽ bám sát cơ sở thực tế hơn để điều chỉnh trong quá trình đào tạo.

Cùng với đó, cách đánh giá sinh viên cũng cần thay đổi theo hướng phản ánh năng lực vận dụng. Một bài kiểm tra kiến thức vẫn cần thiết, nhưng các dự án, tình huống mô phỏng, sản phẩm thực tế và bài tập giải quyết vấn đề có thể cho thấy rõ hơn khả năng người học sẽ làm gì khi đứng trước một nhiệm vụ cụ thể.

Tuy nhiên, khoảng cách từ giảng đường đến doanh nghiệp muốn thu hẹp được thì người thực hiện cuối cùng vẫn là người học phải nỗ lực bước qua.

Một sinh viên chờ đến năm cuối mới tìm hiểu công việc thực tế sẽ có ít thời gian để điều chỉnh. Ngược lại, việc tham gia dự án, câu lạc bộ chuyên môn, thực tập sớm, làm thêm phù hợp hoặc tự xây dựng các sản phẩm cá nhân có thể giúp họ nhận ra sớm điều gì mình đang thiếu.

Điểm số vẫn quan trọng, nhưng trong nhiều vị trí, nhà tuyển dụng còn muốn nhìn thấy những bằng chứng cụ thể hơn: ứng viên từng làm dự án gì, sử dụng công cụ nào, giải quyết vấn đề ra sao và có thể tạo ra sản phẩm gì.

Do đó, khoảng cách từ giảng đường đến doanh nghiệp sẽ khó được thu hẹp nếu chỉ một bên thay đổi.

Những mô hình liên kết giữa nhà tuyển dụng - nhà trường và sinh viên

Cần phát triển mạnh hơn nữa mô hình hợp tác chiến lược giữa Doanh nghiệp - Nhà trường - Sinh viên nhằm tạo ra nguồn nhân lực chất lượng sau khi tốt nghiệp. Ảnh: UEF

Trên đây chính là một thực tại đang đòi hỏi một mối liên kết tất yếu cần thực hiện giữa Nhà trường - Doanh nghiệp - Sinh viên. Đó cũng chính là lý do mà mới đây Trường Đại học Kinh tế Tài chính Tp. Hồ Chí Minh (UEF) có sự ký kết hợp tác với Eagle Academy nhằm mục đích giải bài toán đang được cả giáo dục và doanh nghiệp cùng quan tâm là làm thế nào để nguồn nhân lực trẻ bước vào thị trường với mức độ sẵn sàng tốt hơn.

Sự liên kết theo mô hình này, nhiều năm gần đây được khối doanh nghiệp cùng nhiều trường Đại học trên địa bàn Tp. Hồ Chí Minh quan tâm thực hiện. Dựa trên cùng tiêu chí thì sự ký kết hợp tác của UEF và Eagle Academy được các tổ chức đánh giá là một trong số những mô hình hứa hẹn nhiều kỳ vọng cho việc thu hẹp khoảng cách từ giảng đường đến doanh nghiệp một cách hiệu quả.

Tại lễ ký kết trước sự ghi nhận của đại diện hai bên cùng hàng trăm doanh nghiệp và đông đảo sinh viên khoa kinh tế của trường đã cùng nhau thể hiện mối quan hệ khăng khít giữa nhà trường với doanh nghiệp nói chung và giữa UEF với Eagle Academy nói riêng.

Trong không gian của lễ ký kết, các bên tham dự trao đổi tập trung vào những yêu cầu ngày càng rõ nét đối với nguồn nhân lực trẻ, từ nền tảng chuyên môn, tác phong, khả năng thích nghi đến năng lực thực hành và định hướng nghề nghiệp. Qua đó, câu chuyện phát triển nhân lực được nhìn nhận không chỉ từ phía cơ sở đào tạo, mà còn từ chính những đơn vị đang trực tiếp tuyển dụng, huấn luyện và sử dụng nguồn lực trên thị trường, đồng thời đưa giai đoạn chuẩn bị năng lực trở thành một phần quan trọng của hành trình.

Theo đó, khoảng 70% nội dung nền tảng do Eagle Academy đảm nhiệm, 30% chuyên môn đặc thù được doanh nghiệp trực tiếp bổ sung theo sản phẩm, dự án, văn hóa và yêu cầu của từng vị trí theo thực tế của từng thời kỳ. Trọng tâm biến kì thực tập thành một cơ chế để người học được chuẩn bị tốt hơn và là thời gian quan sát đánh giá của doanh nghiệp dành cho người lao động trước khi bước vào thị trường.

Cách tiếp cận này hướng tới việc giảm khoảng trống giữa những gì người học biết và những gì môi trường làm việc yêu cầu ngay từ những tuần đầu. Thu hẹp được đáng kể khoảng cách giữa đào tạo và yêu cầu công việc, giữa sinh viên và cơ hội nghề nghiệp, giữa doanh nghiệp và nguồn lực trẻ.

Như vậy, có thể thấy việc thu hẹp khoảng cách từ giảng đường đến doanh nghiệp không chỉ là chuyện của riêng ai. Nó chỉ thực sự mang lại hiệu quả cao nhất khi có được mối liên kết mật thiết giữa nhà trường - doanh nghiệp và sinh viên nhằm tạo ra được năng suất lao động và khả năng thích ứng trước những thay đổi mới của thị trường việc làm.