TS. Nguyễn Trí Hiếu: Vàng mất sức hút khi lãi suất cao, dòng tiền đang dịch chuyển mạnh

Trong bối cảnh thị trường tài chính biến động mạnh, TS. Nguyễn Trí Hiếu, chuyên gia kinh tế cho rằng vàng đang đánh mất dần sức hấp dẫn truyền thống khi không còn là kênh đầu tư ưu tiên của dòng tiền. Sự kết hợp giữa giá vàng lao dốc, lãi suất tăng cao và những cú sốc niềm tin trên thị trường trong nước đang khiến kim loại quý đối mặt với áp lực thoái vốn rõ rệt.

Vàng giảm sâu, chi phí cơ hội tăng cao

Theo ghi nhận, giá vàng trong nước và thế giới đã trải qua một giai đoạn điều chỉnh mạnh kể từ đầu năm 2026. Cụ thể, giá vàng miếng SJC hiện chỉ còn khoảng 140 triệu đồng/lượng, giảm tới 27% so với mức đỉnh 192 triệu đồng/lượng thiết lập vào cuối tháng 1/2026. Trên thị trường quốc tế, giá vàng cũng giảm khoảng 28% và duy trì trạng thái đi ngang quanh mốc 4.000 USD/ounce trong suốt hai tháng gần đây.

TS. Nguyễn Trí Hiếu phân tích, nguyên nhân cốt lõi đến từ sự gia tăng mạnh của lợi suất trái phiếu Mỹ. Khi lợi suất tăng, nhà đầu tư có xu hướng chuyển sang nắm giữ các tài sản sinh lời ổn định như trái phiếu hoặc tiền gửi USD, thay vì vàng – vốn là tài sản không tạo ra dòng tiền.

TS. Nguyễn Trí Hiếu, chuyên gia kinh tế.

“Lãi suất tăng đồng nghĩa với chi phí cơ hội của việc nắm giữ vàng ngày càng lớn. Người giữ vàng không có lợi tức, trong khi các kênh khác lại mang lại thu nhập đều đặn”, ông Hiếu nhận định.

Thực tế tại Việt Nam, mặt bằng lãi suất tiền gửi VND hiện đã lên mức 9–10%/năm, tạo ra sức hút lớn đối với dòng tiền nhàn rỗi. Trong bối cảnh đó, việc nắm giữ vàng – một tài sản không sinh lời – trở nên kém hấp dẫn hơn đáng kể.

Không chỉ chịu áp lực từ yếu tố vĩ mô, thị trường vàng trong nước còn đối mặt với cú sốc niềm tin khi hàng loạt bê bối liên quan đến doanh nghiệp vàng bạc, đá quý bị phanh phui. Tình trạng người dân xếp hàng bán vàng SJC, hay việc doanh nghiệp phải kéo dài thời gian thanh toán lên tới 120 ngày, cho thấy tâm lý thị trường đang có sự thay đổi rõ rệt.

Theo TS. Nguyễn Trí Hiếu, những yếu tố này cộng hưởng đã tạo ra làn sóng dịch chuyển dòng tiền âm thầm nhưng mạnh mẽ khỏi vàng. Tuy nhiên, ông cũng lưu ý rằng sẽ khó xảy ra hiện tượng bán tháo diện rộng do thói quen tích trữ vàng lâu đời của người Việt.

Vàng vẫn là tài sản phòng thủ, nhưng không còn “vua”

Dù xu hướng ngắn hạn không thuận lợi, TS. Nguyễn Trí Hiếu cũng cho rằng vàng vẫn giữ vai trò nhất định trong danh mục đầu tư dài hạn. Tuy nhiên, nhà đầu tư cần thay đổi cách nhìn: vàng không phải là công cụ sinh lời, mà là tài sản phòng thủ.

“Không ai có thể khẳng định giá vàng đã chạm đáy. Với xu hướng USD mạnh lên và lợi suất trái phiếu duy trì ở mức cao, vàng vẫn có thể giảm thêm”, ông cảnh báo.

Từ góc độ chiến lược, chuyên gia này khuyến nghị nhà đầu tư nên duy trì tỷ trọng vàng ở mức hợp lý, khoảng 10–20% danh mục. Với những người chưa sở hữu vàng, đây có thể là thời điểm phù hợp để mua thăm dò từng phần, tránh sử dụng đòn bẩy tài chính.

Trong khi đó, với những nhà đầu tư đang nắm giữ tỷ trọng vàng lớn, việc quản trị rủi ro cần được đặt lên hàng đầu, đặc biệt trong bối cảnh biến động giá vẫn còn khó lường.

Một yếu tố khác đang ảnh hưởng đến thị trường là vấn đề chất lượng và niềm tin. Việc phát hiện vàng nhẫn “4 số 9” nhưng thực tế chỉ đạt 2–3 số 9 tại một số cơ sở nhỏ lẻ đã làm dấy lên lo ngại về tính minh bạch. Điều này càng thúc đẩy cơ quan quản lý siết chặt kiểm soát thị trường.

Hiện Ngân hàng Nhà nước đang lấy ý kiến sửa đổi Nghị định 24/2012/NĐ-CP theo hướng xóa bỏ giấy phép con, đồng thời tăng cường hậu kiểm và minh bạch hóa hoạt động kinh doanh vàng. Song song đó, các bộ, ngành cũng dự kiến ban hành các quy chuẩn kỹ thuật mới nhằm kiểm soát chất lượng vàng và truy xuất nguồn gốc.

Nhìn tổng thể, theo TS. Nguyễn Trí Hiếu, thị trường vàng đang quay trở lại đúng bản chất: một “hầm trú ẩn” trong dài hạn thay vì công cụ đầu cơ ngắn hạn. Sự điều chỉnh hiện tại không chỉ là phản ứng với yếu tố kinh tế vĩ mô mà còn là quá trình thanh lọc cần thiết để thị trường vận hành minh bạch và bền vững hơn.

Trong bối cảnh đó, quyết định đầu tư vào vàng hay không sẽ phụ thuộc vào khẩu vị rủi ro và mục tiêu tài chính của từng cá nhân. Tuy nhiên, điểm chung là nhà đầu tư cần thận trọng hơn, tránh tâm lý đám đông và đặc biệt không nên coi vàng là kênh “làm giàu nhanh” như trong những giai đoạn trước.