Nghị định số 292/2026/NĐ-CP của Chính phủ vừa làm rõ danh mục hàng hóa cấm xuất khẩu, cấm nhập khẩu, đồng thời quy định cụ thể hồ sơ, trình tự cấp phép và trách nhiệm của thương nhân trong trường hợp được phép xuất khẩu, nhập khẩu các mặt hàng thuộc diện cấm.
 |
| Thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng nằm trong danh mục hàng hóa cấm xuất, nhập khẩu. |
Theo Nghị định, hàng hóa cấm xuất khẩu, cấm nhập khẩu được thực hiện theo quy định của pháp luật hiện hành và Danh mục hàng hóa cấm xuất khẩu, cấm nhập khẩu tại Phụ lục I ban hành kèm theo Nghị định.
Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ có trách nhiệm công bố chi tiết danh mục hàng hóa thuộc diện cấm kèm theo mã số hàng hóa (mã HS), trừ trường hợp pháp luật đã quy định cụ thể. Các mặt hàng thuộc diện cấm sẽ được xác định trên cơ sở mã HS và mô tả chi tiết trong danh mục do cơ quan có thẩm quyền công bố.
Nghị định cũng quy định việc cho phép xuất khẩu, nhập khẩu hàng hóa thuộc diện cấm được thực hiện theo Luật Quản lý ngoại thương và các quy định về phân quyền, phân cấp trong lĩnh vực công nghiệp và thương mại. Trường hợp cần thiết, Bộ trưởng hoặc Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ có thể ban hành quy định chi tiết về việc cấp phép đối với từng nhóm hàng hóa.
Hồ sơ đề nghị cấp phép gồm đơn đề nghị theo mẫu hoặc theo mẫu của cơ quan quản lý chuyên ngành; tài liệu thuyết minh về kế hoạch sử dụng, quy trình quản lý trong quá trình sử dụng và phương án xử lý hàng hóa sau khi sử dụng; báo cáo tình hình thực hiện các giấy phép đã được cấp trước đó (nếu có) cùng các tài liệu khác theo quy định của cơ quan có thẩm quyền.
Về quy trình giải quyết hồ sơ, thương nhân gửi hồ sơ đến cơ quan cấp phép. Nếu hồ sơ chưa đầy đủ hoặc chưa đúng quy định, trong 3 ngày làm việc kể từ ngày tiếp nhận, cơ quan cấp phép phải thông báo để thương nhân hoàn thiện.
Trong thời hạn 5 ngày làm việc kể từ khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ, cơ quan có thẩm quyền sẽ cấp giấy phép. Trường hợp từ chối, cơ quan cấp phép phải trả lời bằng văn bản và nêu rõ lý do. Thời hạn hiệu lực của giấy phép được xác định theo từng trường hợp cụ thể.
Đối với hàng hóa cấm nhập khẩu được cấp phép đưa vào Việt Nam, thời gian lưu giữ và sử dụng thực hiện theo đăng ký của thương nhân với cơ quan cấp phép nhưng không vượt quá 2 năm.
Sau khi được cấp phép, thương nhân có trách nhiệm báo cáo tình hình xuất khẩu, nhập khẩu, sử dụng và xử lý hàng hóa sau sử dụng theo mẫu quy định, gửi cơ quan cấp phép chậm nhất vào ngày 31/12 hằng năm.
Nghị định số 292/2026/NĐ-CP, ban hành ngày 22/7/2026, là văn bản quy định chi tiết một số điều và biện pháp tổ chức thi hành Luật Quản lý ngoại thương, góp phần hoàn thiện cơ chế quản lý đối với hoạt động xuất khẩu, nhập khẩu các mặt hàng thuộc diện quản lý đặc biệt.
