Tháng 11/2026: Nhiều chính sách mới về thuế, lao động và giáo dục chính thức có hiệu lực

Tháng 11/2026 đánh dấu thời điểm nhiều văn bản quy phạm pháp luật quan trọng chính thức có hiệu lực, với phạm vi điều chỉnh trải rộng từ chính sách thuế, lao động, giáo dục đến quản lý dữ liệu, kinh doanh và tài sản công. Những quy định mới không chỉ tác động đến hoạt động của doanh nghiệp, tổ chức mà còn liên quan trực tiếp đến quyền lợi, nghĩa vụ của người dân.

Giảm thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng, điều chỉnh quy định giáo dục bắt buộc

Một trong những chính sách đáng chú ý nhất là việc giảm thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng về 0%. Theo Nghị quyết số 45/2026/NQ-CP ngày 31/10/2026 của Chính phủ, từ ngày 1/11/2026 đến hết ngày 31/3/2027, thuế suất thuế tiêu thụ đặc biệt đối với các loại xăng được áp dụng ở mức 0%.

Nghị quyết đồng thời quy định chấm dứt hiệu lực các quy định về thuế suất thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng tại Điều 3 Nghị quyết số 19/2026/QH16 của Quốc hội, đã được điều chỉnh bởi khoản 2 Điều 3 Nghị quyết số 43/2026/NQ-CP của Chính phủ.

Trường hợp cần điều chỉnh thời gian áp dụng chính sách nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm an ninh năng lượng và ổn định thị trường xăng dầu, Bộ Công Thương sẽ đề xuất với Bộ Tài chính để trình Chính phủ xem xét, quyết định.

Trong lĩnh vực giáo dục, Nghị định số 353/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 1/11, quy định về phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ em từ 5 đến 6 tuổi, giáo dục bắt buộc và xóa mù chữ.

Theo đó, giáo dục tiểu học bắt buộc áp dụng đối với trẻ từ 6 đến 14 tuổi chưa hoàn thành chương trình tiểu học. Giáo dục trung học cơ sở bắt buộc áp dụng với người từ 11 đến 18 tuổi đã hoàn thành chương trình tiểu học nhưng chưa hoàn thành chương trình trung học cơ sở.

Nhà nước có trách nhiệm bảo đảm các điều kiện thực hiện giáo dục bắt buộc. Người học được hưởng các chính sách miễn, giảm, hỗ trợ học phí, chi phí học tập và những hỗ trợ khác theo quy định.

Nghị định cũng quy định các tiêu chí cụ thể để đánh giá mức độ hoàn thành phổ cập giáo dục tiểu học. Trong đó, cấp xã phải bảo đảm ít nhất 98% trẻ 6 tuổi vào lớp 1; ít nhất 95% trẻ 11 tuổi hoàn thành chương trình tiểu học, riêng các xã đặc biệt khó khăn là 85%. Đồng thời, 100% trẻ 14 tuổi phải hoàn thành chương trình tiểu học và ít nhất 60% trẻ khuyết tật trong độ tuổi có khả năng học tập được tiếp cận giáo dục.

Tuyển dụng lao động Việt Nam có quy định mới

Tuyển dụng lao động Việt Nam và họp phụ huynh có thêm quy định mới

Từ ngày 15/11, Nghị định số 371/2026/NĐ-CP quy định chi tiết việc tuyển dụng, quản lý người lao động Việt Nam làm việc cho tổ chức, cá nhân nước ngoài tại Việt Nam chính thức có hiệu lực.

Theo quy định, khi có nhu cầu tuyển dụng, tổ chức, cá nhân nước ngoài phải thông báo cho cơ quan, tổ chức quản lý theo quy định, trong đó nêu rõ vị trí việc làm và số lượng lao động cần tuyển. Thông báo có thể được gửi trực tiếp, qua dịch vụ bưu chính, trực tuyến hoặc qua địa chỉ thư điện tử chính thức của cơ quan tiếp nhận.

Thông tin tuyển dụng phải được công khai trên Sàn giao dịch việc làm quốc gia, cổng thông tin việc làm hợp pháp khác hoặc trang thông tin điện tử chính thức của tổ chức. Quy định này tạo cơ sở để người lao động tiếp cận thông tin tuyển dụng thông qua nhiều kênh khác nhau.

Tổ chức, cá nhân nước ngoài có thể trực tiếp tuyển dụng hoặc đề nghị cơ quan, tổ chức quản lý hỗ trợ tuyển chọn, giới thiệu người lao động phù hợp với yêu cầu công việc.

Cũng từ ngày 15/11, Thông tư số 81/2026/TT-BGDĐT ban hành Điều lệ Ban đại diện cha mẹ học sinh có hiệu lực, với điểm mới đáng chú ý là việc tổ chức hội nghị phụ huynh linh hoạt hơn.

Theo đó, quy định không còn ấn định ba cuộc họp toàn thể cha mẹ học sinh trong mỗi năm học vào những thời điểm cố định. Hội nghị đầu năm học tập trung trao đổi thông tin về công tác chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục, học tập, rèn luyện và phát triển của trẻ mầm non, học sinh; đồng thời thống nhất nội dung phối hợp và bầu ban đại diện cha mẹ học sinh của nhóm, lớp.

Các hội nghị tiếp theo được tổ chức khi cần thiết. Đáng chú ý, việc họp và biểu quyết có thể thực hiện trực tiếp, trực tuyến hoặc kết hợp cả hai hình thức, tạo điều kiện linh hoạt hơn trong quá trình phối hợp giữa gia đình và nhà trường.

Siết quản lý dữ liệu, bổ sung yêu cầu bảo đảm an ninh, trật tự

Trong lĩnh vực dữ liệu, Nghị định số 363/2026/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính có hiệu lực từ ngày 11/11, quy định cụ thể các mức phạt đối với hành vi thu thập, tạo lập và xử lý dữ liệu trái quy định.

Theo đó, hành vi thu thập, tạo lập dữ liệu khi chưa có sự đồng ý của chủ thể hoặc chủ sở hữu dữ liệu theo quy định pháp luật có thể bị phạt từ 20 - 40 triệu đồng. Mức phạt này cũng áp dụng đối với hành vi không ban hành quy trình, không đánh giá và áp dụng biện pháp bảo vệ dữ liệu trước khi thu thập, tạo lập hoặc không kiểm tra tính xác thực, bảo đảm chất lượng dữ liệu.

Đối với các hành vi có tính chất nghiêm trọng hơn như cố ý tạo lập dữ liệu sai lệch so với dữ liệu gốc, giả mạo dữ liệu hoặc thu thập dữ liệu vượt phạm vi, mục đích đã thông báo, mức phạt được quy định từ 40 - 60 triệu đồng.

Ngoài phạt tiền, tùy tính chất, mức độ vi phạm, tổ chức, cá nhân còn có thể bị buộc xóa hoặc tiêu hủy dữ liệu thu thập trái quy định, đính chính dữ liệu và nộp lại khoản lợi bất hợp pháp có được từ hành vi vi phạm. Nghị định không điều chỉnh những hành vi thuộc phạm vi xử phạt về an ninh mạng và bảo vệ dữ liệu cá nhân.

Cùng thời điểm, Nghị định số 392/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 15/11, sửa đổi, bổ sung các quy định liên quan đến thủ tục hành chính và điều kiện đầu tư kinh doanh trong lĩnh vực an ninh, trật tự.

Theo đó, cơ sở kinh doanh thuộc 10 ngành, nghề phải xây dựng phương án bảo đảm an ninh, trật tự. Danh mục bao gồm: kinh doanh công cụ hỗ trợ, kể cả dịch vụ sửa chữa; kinh doanh các loại pháo, trừ pháo nổ; kinh doanh trò chơi có thưởng, gồm trò chơi điện tử có thưởng dành cho người nước ngoài, casino và đặt cược; kinh doanh vật liệu nổ công nghiệp; kinh doanh tiền chất thuốc nổ; kinh doanh có sử dụng vật liệu nổ công nghiệp và tiền chất thuốc nổ; dịch vụ nổ mìn; dịch vụ vũ trường; dịch vụ lưu trú đối với cơ sở kinh doanh là doanh nghiệp; kinh doanh súng cầm tay, súng vác vai và đạn sử dụng cho các loại vũ khí này để trang bị cho lực lượng theo quy định pháp luật.

Tháng 11/2026: Nhiều chính sách mới về thuế, lao động và giáo dục chính thức có hiệu lực

Tăng mức xử phạt vi phạm kinh doanh xổ số, điều chỉnh định mức xe công

Từ ngày 30/11, Nghị định số 389/2026/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực kinh doanh xổ số chính thức có hiệu lực.

Theo quy định, mức phạt tiền tối đa đối với một hành vi vi phạm là 100 triệu đồng đối với cá nhân và 200 triệu đồng đối với tổ chức. Với cùng một hành vi vi phạm, mức phạt tiền đối với tổ chức bằng hai lần mức phạt đối với cá nhân.

Đáng chú ý, tổ chức kinh doanh xổ số không có giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh xổ số do cơ quan có thẩm quyền cấp, nhưng chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự, có thể bị phạt từ 160 - 200 triệu đồng. Hành vi cho mượn, cho thuê hoặc chuyển nhượng giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh xổ số bị phạt từ 120 - 160 triệu đồng.

Ngoài hình thức phạt tiền, tùy hành vi và mức độ vi phạm, tổ chức, cá nhân còn có thể bị đình chỉ hoạt động có thời hạn, tịch thu tang vật và phương tiện vi phạm.

Trong khi đó, Nghị định số 379/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 16/11, quy định tiêu chuẩn, định mức sử dụng xe ô tô phục vụ công tác chức danh, công tác chung, xe chuyên dùng và xe phục vụ lễ tân Nhà nước.

Đối với xe phục vụ công tác chung, mức giá mua tối đa được quy định là 950 triệu đồng/xe. Trường hợp cần trang bị xe từ 12 - 16 chỗ, mức giá tối đa là 1,3 tỷ đồng/xe; xe hai cầu loại 7 hoặc 8 chỗ có mức giá tối đa 1,6 tỷ đồng/xe. Một số nhiệm vụ đặc thù được áp dụng mức giá cao hơn theo quy định.

Đối với các đơn vị ngành dọc cấp tỉnh hoặc liên tỉnh thuộc phạm vi điều chỉnh, số lượng xe được xác định căn cứ vào biên chế. Cụ thể, đơn vị có đến 40 người được bố trí tối đa một xe; trên 40 đến 80 người được bố trí tối đa hai xe; trên 80 đến 120 người được bố trí tối đa ba xe. Với đơn vị có trên 120 người, cứ tăng thêm 50 biên chế được bổ sung một xe.

Các quy định mới trong tháng 11 đặt ra yêu cầu cập nhật kịp thời đối với cả cơ quan quản lý, doanh nghiệp và người dân. Việc nắm rõ thời điểm hiệu lực, đối tượng áp dụng và trách nhiệm liên quan sẽ góp phần bảo đảm thực thi chính sách thống nhất, hạn chế rủi ro pháp lý trong hoạt động và đời sống.