Phía sau những dự án lớn là những doanh nghiệp nợ thuế nghìn tỷ

Thuế TP. Hồ Chí Minh vừa công khai danh sách 4.323 người nộp thuế còn nợ tiền thuế và các khoản thu khác thuộc ngân sách Nhà nước, với tổng số tiền hơn 11.003 tỷ đồng tính đến tháng 9/2026. Trong nhóm nợ lớn nhất, Xuyên Việt Oil và Golden Hill có khoản nợ lên tới hàng nghìn tỷ đồng; HDTC cùng nhiều doanh nghiệp bất động sản, vận tải và dịch vụ cũng còn nợ hàng trăm tỷ đồng.

Những con số này đặt ra vấn đề đáng chú ý về việc thực hiện nghĩa vụ với ngân sách tại các doanh nghiệp từng gắn với hoạt động kinh doanh quy mô lớn.

Xuyên Việt Oil: Từ thương nhân đầu mối xăng dầu đến khoản nợ gần 1.978 tỷ đồng

Theo danh sách kèm Thông báo số 55130/TB-TPHCM ngày 16/10/2026, Công ty TNHH Thương mại Vận tải và Du lịch Xuyên Việt Oil đứng đầu với khoản nợ gần 1.978 tỷ đồng. Doanh nghiệp có mã số thuế 0303830539, địa chỉ tại 465–467 Hai Bà Trưng, phường Xuân Hòa, TP. Hồ Chí Minh.

Thuế TP. Hồ Chí Minh vừa công khai danh sách 4.323 người nộp thuế còn nợ tiền thuế và các khoản thu khác thuộc ngân sách Nhà nước.

Xuyên Việt Oil từng là một trong những thương nhân đầu mối xăng dầu lớn ở khu vực phía Nam, có doanh số bán ra hàng tỷ lít xăng dầu mỗi năm. Tuy nhiên, doanh nghiệp đã bị thu hồi giấy phép kinh doanh xuất khẩu, nhập khẩu xăng dầu từ ngày 1/8/2023. Trước đó, Cơ quan Hải quan đã áp dụng biện pháp cưỡng chế do doanh nghiệp chậm nộp thuế, với số tiền hơn 684 tỷ đồng.

Vụ án liên quan Xuyên Việt Oil còn gắn với những sai phạm trong quản lý, sử dụng Quỹ bình ổn giá xăng dầu và nghĩa vụ thuế bảo vệ môi trường. Những diễn biến này cho thấy khoản nợ hiện được công khai không xuất hiện tách biệt khỏi lịch sử hoạt động của doanh nghiệp, mà nằm trong một quá trình kéo dài với nhiều vấn đề về nghĩa vụ tài chính và trách nhiệm pháp lý.

Từ vị thế một thương nhân đầu mối có doanh số lớn, Xuyên Việt Oil nay tiếp tục đứng đầu danh sách nợ thuế của Thuế TP. Hồ Chí Minh. Khoảng cách giữa quy mô hoạt động từng có và khoản nghĩa vụ còn tồn đọng là điểm đáng chú ý khi nhìn lại trường hợp này.

Golden Hill và dự án bất động sản tại trung tâm TP. Hồ Chí Minh

Đứng thứ hai là Công ty Cổ phần Đầu tư Golden Hill, với khoản nợ khoảng 1.659,7 tỷ đồng. Doanh nghiệp có mã số thuế 0314205128, địa chỉ tại số 08 Nguyễn Huệ, phường Sài Gòn, TP. Hồ Chí Minh.

Golden Hill từng được biết đến qua dự án Alpha City tại khu đất số 87 Cống Quỳnh, TP. Hồ Chí Minh. Dự án được giới thiệu với tổ hợp căn hộ và thương mại, trong đó có các hạng mục Alpha Hill và Alpha Mall. Tuy nhiên, dự án từng rơi vào tình trạng đình trệ, trở thành một ví dụ được nhắc đến trong bối cảnh thị trường bất động sản gặp nhiều khó khăn và các dự án tại khu vực trung tâm chậm triển khai.

Trường hợp Golden Hill cho thấy cần phân biệt giữa quy mô dự án được công bố và khả năng tạo dòng tiền thực tế. Một dự án có giá trị đầu tư lớn không đồng nghĩa chủ đầu tư có sẵn nguồn tiền để thực hiện mọi nghĩa vụ đến hạn, nhất là khi tiến độ triển khai, thủ tục pháp lý và hoạt động kinh doanh gặp trở ngại.

Khoản nợ gần 1.660 tỷ đồng được ghi nhận trong danh sách mới là dữ kiện đáng chú ý về nghĩa vụ tài chính của doanh nghiệp. Để đánh giá đầy đủ hơn khả năng xử lý khoản nợ, cần nhìn vào tình trạng pháp lý, tiến độ dự án và kết quả thực hiện nghĩa vụ thuế qua các kỳ tiếp theo.

HDTC: Dự án quy mô lớn, khoản nợ thuế hơn 518 tỷ đồng

Một cái tên khác cũng rất đáng chú ý trong danh sách là Công ty Cổ phần Phát triển và Kinh doanh Nhà (HDTC), với khoản nợ hơn 518 tỷ đồng.

HDTC hoạt động trong lĩnh vực phát triển khu dân cư, khu đô thị và kinh doanh bất động sản. Trên website chính thức, doanh nghiệp giới thiệu Laimian City là dự án thuộc khu đô thị An Phú – An Khánh, có quy mô 16,5 ha. Đây là một trong những dự án được gắn với kế hoạch phát triển bất động sản của doanh nghiệp tại TP. Hồ Chí Minh.

Tuy nhiên, quá trình triển khai Laimian City từng gặp vướng mắc. Báo Công Thương ngày 30/8/2024 dẫn thông tin về kết luận thanh tra đối với khu đô thị An Phú – An Khánh, trong đó nêu các sai phạm liên quan quy hoạch, bồi thường, cấp phép xây dựng và trật tự xây dựng. Bài viết cũng ghi nhận dự án Laimian City đã dừng thi công sau khi triển khai phần khối đế.

Như vậy, bên cạnh khoản nợ thuế được công khai, hồ sơ dự án của HDTC còn cho thấy những vướng mắc trong quá trình triển khai bất động sản. Giá trị và quy mô dự án không thể thay thế việc thực hiện nghĩa vụ tài chính; ngược lại, tiến độ pháp lý và triển khai dự án có thể là những yếu tố ảnh hưởng đến hoạt động kinh doanh và khả năng thu xếp dòng tiền.

Nợ thuế "lan rộng" ở nhiều ngành nghề

Không chỉ các doanh nghiệp bất động sản, danh sách của Thuế TP. Hồ Chí Minh còn ghi nhận những khoản nợ lớn tại doanh nghiệp vận tải, dịch vụ và sản xuất.

Cụ thể, Công ty Cổ phần Vận tải Đường sắt Sài Gòn nợ hơn 314 tỷ đồng; Công ty Cổ phần Thương mại Dịch vụ Quảng trường Quốc tế nợ hơn 256 tỷ đồng; Công ty TNHH The Forest City nợ gần 210 tỷ đồng; Công ty Cổ phần Đầu tư Phát triển Phú Mỹ nợ hơn 175 tỷ đồng. Danh sách còn có Công ty Cổ phần Dệt may Thắng Lợi và một số doanh nghiệp đầu tư, xây dựng với khoản nợ trên 100 tỷ đồng.

Các khoản nợ này phản ánh phạm vi rộng của tình trạng nghĩa vụ thuế tồn đọng, từ doanh nghiệp có hoạt động kinh doanh truyền thống đến những pháp nhân gắn với đầu tư và phát triển dự án. Tuy nhiên, mỗi trường hợp có đặc điểm riêng; muốn đánh giá nguyên nhân và khả năng thanh toán cần căn cứ vào tình trạng hoạt động, tài sản, dòng tiền và hồ sơ nghĩa vụ thuế của từng doanh nghiệp.

Nghĩa vụ ngân sách không thể đứng sau quy mô kinh doanh

Danh sách công khai kỳ tháng 9/2026 cho thấy số nợ thuế của một số doanh nghiệp đã lên tới hàng trăm, thậm chí hàng nghìn tỷ đồng. Với các pháp nhân từng gắn với hoạt động kinh doanh lớn hoặc dự án bất động sản quy mô đáng kể, câu chuyện không chỉ nằm ở giá trị tài sản hay tham vọng đầu tư, mà còn ở khả năng thực hiện đầy đủ nghĩa vụ tài chính theo quy định.

Trong kinh doanh, quy mô tài sản, doanh thu và dòng tiền là những chỉ tiêu khác nhau. Dự án có giá trị lớn có thể cần thời gian dài để hoàn thiện thủ tục, xây dựng và đưa vào khai thác; doanh thu dự kiến cũng không đồng nghĩa với tiền có thể sử dụng ngay. Nhưng những đặc thù đó không làm mất đi nghĩa vụ thuế của doanh nghiệp khi khoản phải nộp đã đến hạn theo quy định.

Vì vậy, điều cần được theo dõi là tiến độ xử lý từng khoản nợ, kết quả thực hiện nghĩa vụ với ngân sách và biện pháp thu hồi của cơ quan chức năng. Với các khoản nợ lớn kéo dài qua nhiều kỳ công bố, thông tin cập nhật về việc thanh toán, cưỡng chế và xử lý tài sản sẽ giúp làm rõ hơn trách nhiệm của từng doanh nghiệp.

Thực hiện nghĩa vụ với ngân sách là một phần căn bản của trách nhiệm kinh doanh. Quy mô doanh nghiệp hay giá trị dự án có thể cho thấy tham vọng phát triển, nhưng mức độ tuân thủ nghĩa vụ tài chính mới là một trong những căn cứ quan trọng để nhìn nhận trách nhiệm của doanh nghiệp đối với Nhà nước và môi trường kinh doanh.