Cước vận tải container tăng vọt: Tác động của thương chiến đến chuỗi cung ứng toàn cầu

Giá cước vận tải container toàn cầu đang tăng chóng mặt, khi các nhà xuất khẩu ồ ạt đẩy hàng lên tàu nhằm tận dụng “cửa sổ 90 ngày” trước khi Mỹ khôi phục các mức thuế đối ứng với hàng hóa Trung Quốc. Tuy nhiên, hệ quả không chỉ dừng lại ở hai siêu cường, làn sóng tăng giá đã lan rộng ra chuỗi cung ứng toàn cầu, khiến các doanh nghiệp ngoài Trung Quốc cũng bị cuốn vào vòng xoáy cước phí gia tăng, khan hiếm chỗ và bất định thị trường.

Cước vận tải container tăng vọt: Tác động của thương chiến đến chuỗi cung ứng toàn cầu

Theo dữ liệu mới nhất từ Drewry, chỉ số giá cước container tổng hợp, theo dõi giá vận chuyển trung bình trên tám tuyến đường huyết mạch giữa các châu lục, đã tăng 41% trong một tuần, lên mức 3.527 USD cho mỗi container 40 feet. So với cách đây một tháng, mức tăng này lên tới 70%, cho thấy tốc độ leo thang chưa có dấu hiệu chững lại.

Tuyến vận chuyển từ Thượng Hải sang Los Angeles ghi nhận mức tăng đột biến nhất: trong một tuần, giá cước tăng 57%, chạm mốc 5.876 USD/container, tức gấp đôi so với đầu tháng 5/2025. Tuyến Thượng Hải – New York cũng không kém cạnh, tăng gần 40% trong tuần qua và tăng tổng cộng 96% chỉ trong vòng bốn tuần.

Nguyên nhân chính đến từ việc Tổng thống Donald Trump tuyên bố tạm thời hạ mức thuế nhập khẩu với hàng hóa Trung Quốc từ 145% xuống 30%, khiến lượng hàng từ Trung Quốc dồn dập trở lại các tuyến xuyên Thái Bình Dương sau giai đoạn sụt giảm nghiêm trọng trong tháng 4.

Tuy nhiên, cú sốc này không chỉ giới hạn trong khuôn khổ quan hệ thương mại Mỹ - Trung. Các nhà xuất khẩu tại Đông Nam Á, đặc biệt là Singapore, cũng đang gánh hậu quả.

Bà Pelaris Cheng, Giám đốc điều hành của công ty giao nhận Hermes Logistics, cho biết giá cước từ Singapore tới các cảng bờ Đông và Trung Tây Hoa Kỳ đã tăng gấp đôi chỉ trong hai tuần qua, trong khi chỗ trên tàu container ngày càng khan hiếm.

Ngoài ra, bà Cheng chia sẻ rằng chỉ ba tháng trước, khi hàng Trung Quốc tạm rút khỏi thị trường vận tải vì lo ngại thuế quan, giá cước rẻ hơn 40–50% và rất dễ đặt chỗ. Giờ đây, tình hình đã đảo chiều hoàn toàn.

Theo ông Tan Hua Joo, chuyên gia phân tích của công ty dữ liệu vận tải biển Linerlytica, dù thị trường đang sôi động trở lại, nhưng viễn cảnh trung hạn vẫn đầy bất ổn. Nhiều hãng vận tải đang tăng thêm năng lực tuyến Mỹ, điều này có thể kìm hãm đà tăng giá. Hơn nữa, chưa có gì đảm bảo khối lượng hàng hiện tại sẽ được duy trì sau khi thời hạn 90 ngày kết thúc và chính sách thuế mới được kích hoạt.

Drewry cho rằng sự phục hồi đột ngột của cước vận tải là kết quả từ việc cán cân cung – cầu tạm thời được tái thiết lập. Tuy nhiên, hãng này cũng dự đoán rằng nửa cuối năm sẽ chứng kiến nhu cầu giảm và kéo theo giá cước đi xuống. Tính chất “ngắn hạn và bất thường” của giai đoạn này thể hiện rõ, đặc biệt khi các vụ kiện pháp lý chống lại chính sách thuế của chính quyền ông Trump đang diễn ra, và khả năng áp dụng thêm hình phạt đối với tàu Trung Quốc vẫn đang bỏ ngỏ.

Tình trạng hiện tại là minh chứng rõ ràng cho việc các biến động địa chính trị và thương mại đang tác động trực tiếp và nhanh chóng đến chi phí vận hành của doanh nghiệp toàn cầu. Ngay cả những nhà xuất khẩu không có liên quan trực tiếp tới Trung Quốc cũng không tránh khỏi làn sóng tăng cước, khan hiếm chỗ và tình trạng vận hành đứt gãy.

Trong bối cảnh thị trường vẫn chờ đợi quyết định tiếp theo từ Nhà Trắng, giới logistics và các doanh nghiệp xuất khẩu cần chuẩn bị tinh thần cho những cú sốc tiếp theo, cả về giá lẫn chính sách.

Trung Quốc muốn chấm dứt cuộc chiến giá xe điện, liệu có khả thi?

Các ngân hàng trung ương mua ròng vàng năm thứ 4 liên tiếp

Nền kinh tế châu Âu đang hồi sinh sau giai đoạn “đỉnh điểm bi quan”