Ngày 28/10, tại một triển lãm công nghệ bên lề Hội nghị thượng đỉnh Nga - Châu Phi ở Moskva, Tổng thống Nga Vladimir Putin đã đánh giá cao những thành tựu của tỷ phú Elon Musk trong lĩnh vực Internet vệ tinh, đặc biệt là việc xây dựng mạng lưới Starlink của tập đoàn SpaceX.
![]() |
| Tổng thống Nga Vladimir Putin đánh giá tỷ phú Elon Musk là một "thiên tài thực sự" tại Hội nghị thượng đỉnh Nga-Châu Phi tổ chức tại thủ đô Moskva |
Theo kênh truyền hình RT, sau khi nghe Bộ trưởng Phát triển Kỹ thuật số Nga Maksut Shadayev giới thiệu về hệ thống vệ tinh Rassvet, ông Putin nhận định Elon Musk là một thiên tài thực sự, đồng thời thừa nhận Nga mới ở giai đoạn đầu trong quá trình phát triển mạng lưới tương tự Starlink.
Nhà lãnh đạo Nga đặc biệt chú ý đến quy mô hệ thống vệ tinh của SpaceX. Trong cuộc trao đổi, ông Putin đề cập việc doanh nghiệp của Elon Musk đã triển khai hơn 5.000 vệ tinh trên quỹ đạo, trong khi Nga mới bắt đầu xây dựng mạng lưới riêng.
Trên thực tế, theo số liệu theo dõi vệ tinh độc lập được Reuters dẫn lại, số vệ tinh Starlink đang hoạt động đã tiến gần mốc 10.000, cho thấy khoảng cách đáng kể giữa hệ thống của SpaceX và dự án đang được Nga phát triển.
Dù vậy, Tổng thống Putin cho rằng việc Nga từng bước tự phát triển hạ tầng Internet vệ tinh là một thành tựu đáng ghi nhận. Theo ông, nhiệm vụ tiếp theo là nhanh chóng mở rộng quy mô hệ thống sau khi hoàn thành những bước triển khai ban đầu.
Dự án Rassvet, có nghĩa là Bình minh, được phát triển bởi công ty hàng không vũ trụ Bureau 1440, thuộc tập đoàn IKS Holding của Nga. Hệ thống này được định hướng trở thành mạng Internet vệ tinh nội địa, giúp Nga tăng cường khả năng tự chủ về hạ tầng viễn thông và giảm sự phụ thuộc vào các nền tảng nước ngoài.
Theo Bộ trưởng Maksut Shadayev, Rassvet đã có hơn 30 vệ tinh trên quỹ đạo. Dự án bắt đầu với các đợt phóng vệ tinh thử nghiệm trong giai đoạn 2023-2024, tiếp đó triển khai thêm 32 vệ tinh trong năm 2026.
Nga đặt mục tiêu nâng quy mô mạng lưới lên 292 vệ tinh vào cuối năm 2027 và khoảng 900 vệ tinh vào năm 2035.
Nếu được triển khai đúng tiến độ, Rassvet có thể tạo thêm lựa chọn trong lĩnh vực cung cấp kết nối Internet qua vệ tinh, đặc biệt tại những khu vực khó xây dựng hạ tầng viễn thông mặt đất. Tuy nhiên, khoảng cách lớn về số lượng vệ tinh cho thấy dự án của Nga vẫn phải đối mặt với thách thức đáng kể về quy mô, năng lực phủ sóng và khả năng cạnh tranh với Starlink.
Một chi tiết đáng chú ý khác là việc Tổng thống Putin tiết lộ Moskva vẫn duy trì liên lạc với các đối tác Mỹ, trong đó có Elon Musk, nhằm phối hợp hoạt động trên quỹ đạo và hạn chế nguy cơ các vệ tinh gây cản trở lẫn nhau. Theo nhà lãnh đạo Nga, hoạt động phối hợp trong lĩnh vực vũ trụ vẫn được duy trì bất chấp những khác biệt chính trị giữa hai nước, với sự tham gia của cơ quan vũ trụ Roscosmos và các doanh nghiệp liên quan.
Thông tin này thu hút sự chú ý trong bối cảnh Starlink đã trở thành một hạ tầng viễn thông quan trọng, không chỉ phục vụ người dùng dân sự mà còn có vai trò đáng kể trong các hoạt động liên lạc tại Ukraine.
Đến ngày 29/10, chưa ghi nhận được phát biểu công khai được xác minh của Elon Musk trực tiếp đáp lại lời khen của Tổng thống Putin hoặc bình luận cụ thể về tham vọng phát triển Rassvet của Nga.
Theo BBC, SpaceX cũng chưa phản hồi đề nghị bình luận liên quan đến những phát biểu của nhà lãnh đạo Nga.
Tuy nhiên, tỷ phú Mỹ gần đây đã có những phát biểu đáng chú ý về hoạt động của Starlink tại Ukraine.
Theo AP và Reuters, ngày 24/10, Elon Musk xác nhận SpaceX đã áp dụng biện pháp hạn chế tốc độ dịch vụ Starlink tại Ukraine, đồng thời cáo buộc quân đội nước này sử dụng hệ thống Internet vệ tinh dân sự cho các hoạt động tấn công bằng máy bay không người lái, vi phạm điều khoản dịch vụ.
Musk cho rằng những hạn chế đối với việc sử dụng Starlink cho mục đích tấn công là cần thiết. Trong khi đó, phía Ukraine cho biết các dịch vụ Starlink và Starshield sau đó đã được khôi phục hoạt động.
Những diễn biến này tiếp tục cho thấy ảnh hưởng của SpaceX đối với lĩnh vực viễn thông vệ tinh toàn cầu, cũng như những vấn đề phức tạp nảy sinh khi hạ tầng công nghệ thương mại được sử dụng trong các hoạt động có liên quan đến an ninh và quốc phòng.
Về phương diện kinh tế và công nghệ, việc Nga thúc đẩy dự án Rassvet phản ánh xu hướng các quốc gia tăng cường đầu tư vào hạ tầng kết nối vệ tinh nhằm bảo đảm khả năng tự chủ chiến lược. Tuy nhiên, để trở thành đối thủ thực sự của Starlink, Rassvet không chỉ cần mở rộng số lượng vệ tinh mà còn phải chứng minh năng lực cung cấp dịch vụ ổn định, hiệu quả chi phí và khả năng thương mại hóa trên quy mô lớn.