Triển vọng cuộc gặp cấp cao Mỹ-Triều Tiên ngày càng thu hẹp

Hãng Reuters, dẫn lời năm nguồn tin nắm rõ tình hình, cho biết giới chức Mỹ và Hàn Quốc nhận định khả năng Tổng thống Mỹ Donald Trump gặp Chủ tịch Triều Tiên Kim Jong Un trong năm nay đang ngày càng thu hẹp.

Mặc dù Tổng thống Mỹ Donald Trump (phải) cho biết sẽ gặp Chủ tịch Triều Tiên Kim Jong Un (trái) vào cuối năm nay, song triển vọng về cuộc gặp giữa hai nhà lãnh đạo Mỹ - Triều đang ngày càng bị thu hẹp

Tổng thống Mỹ Donald Trump, nhà lãnh đạo Mỹ duy nhất từng gặp nhà lãnh đạo tối cao Triều Tiên, mong muốn nối lại đàm phán với Bình Nhưỡng. Tuy nhiên, phía Triều Tiên đến nay chưa thể hiện nhiều quan tâm đối với các nỗ lực ngoại giao nhằm kiểm soát chương trình hạt nhân của nước này.

Các nguồn tin cho biết Washington chưa nhận được phản hồi từ Bình Nhưỡng về đề xuất tổ chức cuộc gặp giữa hai nhà lãnh đạo, trong khi thời gian chuẩn bị trước hội nghị cấp cao khu vực tại Trung Quốc vào tháng tới, địa điểm được cho là có thể diễn ra cuộc gặp, không còn nhiều. Trong số năm nguồn tin, bốn người đã được các quan chức cấp cao Mỹ, Hàn Quốc và một quan chức khác của Hàn Quốc thông báo về vấn đề này.

Truyền thông nhà nước Triều Tiên cho biết Bình Nhưỡng có thể đặt ra những điều kiện nghiêm ngặt để chấp thuận một hội nghị cấp cao song phương, trong đó có khả năng bao gồm yêu cầu nới lỏng các biện pháp trừng phạt. Trong khi đó, bà Kim Yo Jong, em gái Chủ tịch Kim Jong Un, đánh giá quan hệ giữa hai nhà lãnh đạo vẫn rất tốt.

Tháng 8 vừa qua, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết dự kiến gặp Chủ tịch Triều Tiên Kim Jong Un vào cuối năm nay và phía Triều Tiên đã phản hồi đề nghị này. Cuối tháng trước, cơ quan tình báo Hàn Quốc thông báo với các nghị sĩ nước này rằng khả năng hai nhà lãnh đạo gặp nhau bên lề Hội nghị cấp cao Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC), dự kiến diễn ra trong hai ngày 18 và 19/11 tại Thâm Quyến (Trung Quốc), ở mức 50%.

Tuy nhiên, ngày 19/10, Tổng thống Donald Trump, người từng ba lần gặp Chủ tịch Kim Jong Un trong nhiệm kỳ đầu, đã hạ thấp triển vọng diễn ra cuộc gặp bên lề Hội nghị cấp cao APEC hoặc tại một hội nghị cấp cao khu vực ở Philippines, cũng được tổ chức trong tháng 11.

Trao đổi với báo giới tại Nhà Trắng, Tổng thống Donald Trump cho biết ông có quan hệ tốt với Chủ tịch Kim Jong Un, song chưa rõ có bên nào chính thức đề nghị tổ chức cuộc gặp hay không.

Một quan chức Hàn Quốc am hiểu vấn đề cho biết Bình Nhưỡng chưa có động thái cho thấy đang chuẩn bị cho cuộc gặp với Tổng thống Donald Trump. Các nguồn tin đề nghị giấu tên do nội dung trao đổi chưa được công khai.

Bộ Ngoại giao Hàn Quốc chưa đưa ra phản hồi về đề nghị bình luận. Tuần trước, Đại sứ Hàn Quốc tại Mỹ Kang Kyung Wha cho biết chưa ghi nhận tiến triển cụ thể hướng tới một cuộc gặp cấp cao giữa Tổng thống Donald Trump và Chủ tịch Kim Jong Un.

Phái đoàn thường trực Triều Tiên tại Liên hợp quốc chưa phản hồi đề nghị bình luận. Một quan chức Nhà Trắng, đề nghị giấu tên, nhắc lại rằng trong nhiệm kỳ đầu, Tổng thống Donald Trump đã tiến hành ba cuộc gặp cấp cao mang tính lịch sử với Chủ tịch Kim Jong Un, góp phần ổn định tình hình bán đảo Triều Tiên. Quan chức này khẳng định chính sách của Mỹ đối với Triều Tiên không thay đổi; Tổng thống Donald Trump vẫn sẵn sàng đối thoại với Chủ tịch Kim Jong Un mà không đặt điều kiện tiên quyết. Tuy nhiên, hiện chưa có cuộc gặp nào được công bố và hai nhà lãnh đạo sẽ gặp vào thời điểm phù hợp.

Tháng trước, một quan chức cấp cao Mỹ cho biết Tổng thống Donald Trump sẵn sàng đối thoại với Chủ tịch Kim Jong Un và quyết định về khả năng nối lại tiếp xúc hiện phụ thuộc vào phía Triều Tiên.

Ông Ankit Panda, nghiên cứu viên cao cấp thuộc Chương trình Chính sách hạt nhân của Quỹ Carnegie vì Hòa bình quốc tế, nhận định khả năng diễn ra cuộc gặp giữa Tổng thống Donald Trump và Chủ tịch Kim Jong Un tại Hội nghị cấp cao APEC là dưới 10%.

Theo ông Ankit Panda, nếu Tổng thống Donald Trump muốn gặp Chủ tịch Kim Jong Un, Bình Nhưỡng có thể đang chờ đợi một tín hiệu công khai và đủ mạnh từ Washington. Ông cho rằng quyết định gần đây của Mỹ về việc giảm quy mô các cuộc tập trận chung với Hàn Quốc vẫn chưa đáp ứng kỳ vọng của Triều Tiên. Mỹ từng đề nghị Trung Quốc, nước duy trì quan hệ gần gũi với Bình Nhưỡng, hỗ trợ làm trung gian cho các cuộc đàm phán.

Tuy nhiên, các cuộc trao đổi không chính thức giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Tổng Bí thư, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, dự kiến tiếp tục bên lề Hội nghị cấp cao APEC, đến nay chưa tạo ra đột phá trong vấn đề Triều Tiên.

Về danh nghĩa, hai miền Triều Tiên vẫn trong tình trạng chiến tranh do cuộc Chiến tranh Triều Tiên kéo dài từ 1950 đến 1953, khép lại bằng một thỏa thuận đình chiến. Mỹ hiện duy trì khoảng 28.500 binh sĩ cùng trang thiết bị quân sự tại Hàn Quốc nhằm bảo đảm năng lực phòng thủ chung trước Triều Tiên. Bình Nhưỡng tiếp tục phát triển vũ khí hạt nhân và tên lửa đạn đạo. Dẫn ước tính của một tổ chức nghiên cứu tư nhân, giới chức Hàn Quốc cho rằng Triều Tiên đang sở hữu khoảng 80 đến 120 đầu đạn hạt nhân.

Các cuộc gặp giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Kim Jong Un trong hai năm 2018 và 2019, dù mang ý nghĩa lịch sử, chưa đem lại kết quả cụ thể.

Phát biểu tại một sự kiện do Phòng Thương mại Mỹ tại Hàn Quốc tổ chức ở Seoul ngày 21-10, Đại sứ Mỹ tại Hàn Quốc Michelle Steel cho biết chưa thể xác định thời điểm hai nhà lãnh đạo gặp nhau. Theo bà, nếu các bên thu xếp được cuộc gặp, thông báo có thể được đưa ra trong thời gian rất ngắn trước khi sự kiện diễn ra.

Đại sứ Michelle Steel nhận định, trong trường hợp cuộc gặp được quyết định, sự kiện có thể diễn ra ngay ngày hôm sau hoặc chỉ vài ngày sau khi thông báo được công bố.