Ngày 18/5, Bộ Tư pháp vừa công bố tài liệu thẩm định Nghị định gia hạn thời hạn nộp thuế tiêu thụ đặc biệt (TTĐB) với ôtô sản xuất hoặc lắp ráp trong nước. Dự thảo Nghị định này do Bộ Tài chính soạn thảo.
Trong văn bản gửi Bộ Tư pháp, Bộ Tài chính cho biết, hiện nay, trên cả nước có tổng cộng 12 doanh nghiệp sản xuất, lắp ráp ô tô, trải qua quãng thời gian dịch bệnh bùng phát với nhiều khó khăn, thách thức, nhờ sự hỗ trợ đúng đắn thông qua chính sách của Chính phủ mà ngành công nghiệp ô tô trong nước đã phục hồi mức tăng trưởng và doanh số năm 2022 vượt năm 2019.
Tuy nhiên, căn cứ số liệu kê khai của các doanh nghiệp sản xuất, lắp ráp ô tô trong nước, sản lượng và số thuế TTĐB đối với ô tô sản xuất, lắp ráp trong nước đang giảm dần.
Từ tháng 10/2022, sản lượng kê khai là 25.571 xe với số thuế TTĐB tương ứng là 3.884 tỷ đồng. Đến tháng 11/2022 sản lượng kê khai là 23.658 xe với số thuế TTĐB tương ứng là 3.412 tỷ đồng, giảm 472 tỷ đồng so với tháng trước. Tháng 12/2022 số thuế TTĐB phát sinh là 3.218 tỷ đồng, giảm 194 tỷ đồng so với tháng trước. Tháng 1/2023 số thuế TTĐB phát sinh là 1.442 tỷ đồng, với sản lượng kê khai tương ứng là 9.766 xe. Nếu loại trừ yếu tố do nghỉ lễ kéo dài (do tháng 1 là tháng Tết nguyên đán) thì số thuế TTĐB kê khai trong tháng 1/2023 cũng giảm khoảng 200 tỷ đồng so với tháng liền kề.
Dự đoán thị trường sản xuất, lắp ráp ô tô trong nước có thể sẽ gặp phải những khó khăn, thách thức như UBND tỉnh Quảng Nam, Ninh Bình và Hiệp hội các doanh nghiệp sản xuất, lắp ráp ô tô trong nước đề cập như lãi suất ngân hàng tăng, hạn mức tín dụng thấp phát sinh trong quý IV/2022 và những dự đoán về tình hình khó khăn đối với thị trường tài chính, tín dụng trong năm 2023.
Như vậy, việc tiếp tục hỗ trợ các doanh nghiệp sản xuất, lắp ráp ô tô trong nước phục hồi và phát triển sản xuất kinh doanh là cần thiết. Hơn nữa, hết thời gian gia hạn các doanh nghiệp sản xuất, lắp ráp ôtô phải nộp đủ số thuế vào ngân sách nhà nước.
Để việc gia hạn thời hạn nộp thuế TTĐB năm 2023 đối với ô tô sản xuất hoặc lắp ráp trong nước không dẫn đến điều chỉnh dự toán thu ngân sách nhà nước và phù hợp với thời điểm hiện nay, Bộ Tài chính đề xuất gia hạn thời hạn nộp thuế đối với số thuế tiêu thụ đặc biệt phải nộp phát sinh của kỳ tính thuế tháng 6, tháng 7, tháng 8 và tháng 9 năm 2023 đối với ô tô sản xuất hoặc lắp ráp trong nước. Thời gian gia hạn kể từ ngày kết thúc thời hạn nộp thuế tiêu thụ đặc biệt theo quy định của pháp luật về quản lý thuế
Cụ thể, thời hạn nộp thuế tiêu thụ đặc biệt phải nộp phát sinh của kỳ tính thuế tháng 6, tháng 7, tháng 8 và tháng 9 năm 2023 chậm nhất là ngày 20/11/2023.
Theo Bộ Tài chính, việc đề xuất thống nhất thời gian gia hạn là ngày 20/11/2023 để tránh dồn các khoản phải nộp cho doanh nghiệp vào cuối năm và tránh ảnh hướng đến việc hoàn thành dự toán thu NSNN trong trường hợp doanh nghiệp gặp khó khăn về tài chính.
Việc gia hạn áp dụng đối với trường hợp kê khai bổ sung hô sơ khai thuế của kỳ tính thuế được gia hạn và áp dụng đối với trường hợp doanh nghiệp có các chi nhánh, đơn vị trực thuộc có hoạt động sản xuất hoặc lắp ráp ô tô thực hiện kê khai thuế tiêu thụ đặc biệt riêng với cơ quan thuế quản lý trực tiếp.
Do đây là giải pháp cấp bách cần ban hành ngay để kịp thời hỗ trợ cho doanh nghiệp sản xuất và lắp ráp ô tô trong nước và được thực hiện trong năm 2023 nên Bộ Tài chính đề xuất cho phép Nghị định có hiệu lực kể từ ngày ký đến hết ngày 31/12/2023.
Cũng theo Bộ Tài chính, dự kiến số thuế TTĐB đối với xe ô tô sản xuất, lắp ráp trong nước bình quân 1 tháng phát sinh trong các tháng tiếp theo năm 2023 là khoáng 2.600 - 2.800 tỷ đồng. Theo đó, tổng số thuế TTĐB đối với xe ô tô sản xuất, lắp ráp trong nước được gia hạn trong 4 kỳ tính thuế như phương án đề xuất là khoảng 10.400 tỷ đồng - 11.200 tỷ đồng.
Sau khi nhận được đề xuất của Bộ Tài chính, Chính phủ đã có văn bản thông báo đồng ý áp dụng trình tự, thủ tục rút gọn với việc ban hành Nghị định gia hạn thời hạn nộp thuế tiêu thụ đặc biệt với xe ô tô lắp ráp, sản xuất trong nước. Đồng thời, yêu cầu Bộ Tài chính trình Chính phủ dự thảo Nghị định trước 20/5/2023.
Trước đó, trong báo cáo gửi Chính phủ, Bộ Tài chính đề xuất 2 phương án liên quan đến việc gia hạn thuế TTĐB đối với ô tô sản xuất, lắp ráp trong nước.
Cụ thể, trường hợp gia hạn nộp thuế TTĐB đối với ô tô sản xuất, lắp ráp trong nước, Bộ Tài chính nhận xét: Với những khó khăn, thách thức của các doanh nghiệp hiện nay, việc tiếp tục hỗ trợ doanh nghiệp sản xuất, lắp ráp ô tô trong nước phục hồi và phát triển sản xuất kinh doanh là cần thiết. Hơn nữa, hết thời gian gia hạn, doanh nghiệp sản xuất, lắp ráp ô tô phải nộp đủ số thuế vào ngân sách nhà nước.
Tuy nhiên, nhược điểm của phương án này là có thể tạo ra quan ngại, phản ứng từ đối tác liên quan quy định về đối xử quốc gia của WTO và Hiệp định FTA mà Việt Nam tham gia. Do đó, thời gian áp dụng Nghị định gia hạn thời hạn nộp thuế TTĐB đối với ô tô sản xuất, lắp ráp trong nước không nên kéo dài.
Bộ Tài chính đề xuất phương án: Gia hạn thời hạn nộp Thuế TTĐB phải nộp phát sinh của kỳ tính thuế tháng 6, tháng 7, tháng 8 và tháng 9 năm 2023 đối với ô tô sản xuất, lắp ráp trong nước. Thời hạn nộp thuế sau gia hạn muộn nhất ngày 20/11/2023. Tổng số Thuế TTĐB đối với xe ô tô sản xuất, lắp ráp trong nước được gia hạn trong 4 kỳ tính thuế như phương án đề xuất khoảng 10.400 - 11.200 tỉ đồng. Với phương án này, Bộ Tư pháp cho rằng: Do thời hạn nộp thuế chậm nhất là ngày 20/11/2023 nên không ảnh hưởng đến dự toán thu ngân sách nhà nước năm 2023.
P.V (t/h)
