Thứ sáu 14/08/2026 11:39
Hotline: 024.355.63.010
Góc nhìn Chuyên gia

PGS. TS Trần Đình Thiên: Tăng trưởng bền vững cần thay đổi tư duy và chính sách

Theo PGS. TS Trần Đình Thiên, nguyên Viện trưởng Viện Kinh tê Việt Nam, tầm quan trọng của kinh tế tư nhân và thay đổi tư duy để đạt mục tiêu phát triển bền vững cho Việt Nam vào năm 2045.
Giải ngân vốn đầu tư công - Nhiệm vụ then chốt thúc đẩy tăng trưởng kinh tế PGS. TS Trần Đình Thiên: Dòng tiền đầu tư công quyết định tăng trưởng kinh tế

Kinh tế tư nhân “chìa khóa” thoát bẫy thu nhập

Ngày 1/4/2025, trong khuôn khổ Hội thảo “Các động lực cho tăng trưởng cao bền vững kinh tế Việt Nam 2025 và giai đoạn 2026 – 2030” do Viện Kinh tế Việt Nam tổ chức, PGS. TS Trần Đình Thiên, nguyên Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam, đã có những chia sẻ sâu sắc về các vấn đề trọng yếu ảnh hưởng đến tăng trưởng và phát triển của nền kinh tế Việt Nam trong tương lai.

PGS. TS Trần Đình Thiên khẳng định, trong bối cảnh hiện tại, kinh tế tư nhân đóng vai trò quan trọng và quyết định trong việc đạt được mục tiêu phát triển bền vững. Ông nhận định, Việt Nam đang đối mặt với nguy cơ “bẫy thu nhập trung bình cao” và việc thoát khỏi tình trạng này sẽ phụ thuộc lớn vào sự phát triển của khu vực kinh tế tư nhân.

Theo ông Thiên, trong suốt 40 năm qua, Việt Nam chưa bao giờ đạt được tăng trưởng hai con số, chỉ cao nhất là 9,54% vào năm 1995. Mặc dù khu vực doanh nghiệp nhà nước vẫn giữ vai trò chủ đạo trong nền kinh tế, song sự phát triển của kinh tế tư nhân mới là yếu tố cần thiết để giúp Việt Nam bứt phá, đạt được mục tiêu trở thành quốc gia phát triển cao vào năm 2045.

PGS. TS Trần Đình Thiên: Tăng trưởng bền vững cần thay đổi tư duy và chính sách
PGS. TS Trần Đình Thiên, nguyên Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam (Ảnh: Phan Chính)

Một trong những vấn đề nổi bật mà PGS. TS Trần Đình Thiên chỉ ra là tình trạng suy giảm động lực tăng trưởng qua thời gian. Theo ông Thiên, khu vực kinh tế tư nhân hiện nay đã chiếm tới 50% tổng nền kinh tế, nhưng vẫn còn rất nhiều khó khăn cần phải vượt qua.

Tình trạng doanh nghiệp giải thể ngày càng gia tăng, đặc biệt trong lĩnh vực bán lẻ, nơi số lượng doanh nghiệp giải thể tăng tới 28,4%. Đồng thời, số doanh nghiệp thành lập mới chỉ tăng 2,6% trong khi ảnh hưởng của thương mại điện tử ngày càng lớn. Điều này cho thấy, nền kinh tế tư nhân đang gặp phải sự suy yếu đáng lo ngại, cần phải có những thay đổi mạnh mẽ và quyết liệt.

PGS. TS Trần Đình Thiên cho rằng một trong những nguyên nhân chính là sự "trói buộc" của nền kinh tế, khi mà chúng ta chưa coi trọng kinh tế thị trường và kinh tế tư nhân. Mặc dù đã thừa nhận vai trò của kinh tế tư nhân, song các chính sách và thái độ chính trị đối với khu vực này vẫn còn rất nhiều bất cập. Ông nhấn mạnh, nếu không giải quyết được những vấn đề này, nền kinh tế sẽ khó có thể phát triển ổn định và bền vững.

Cải cách hành chính - Chìa khóa phát triển Việt Nam

Một trong những giải pháp quan trọng mà PGS. TS Trần Đình Thiên đề xuất là cải cách hành chính và cởi bỏ các ràng buộc quan liêu, hành chính đối với nền kinh tế tư nhân. Ông cho rằng để đạt được sự tăng trưởng bền vững, Việt Nam phải thay đổi tư duy và phương thức quản lý, không thể tiếp tục đi theo cơ chế cũ mà cần phải tìm ra một hướng đi mới, linh hoạt và phù hợp với thời đại.

Tư duy khác biệt và giải pháp đột phá là chìa khóa để Việt Nam có thể vượt qua các thách thức trong giai đoạn phát triển tới. Ông Thiên khẳng định, chỉ có sự thay đổi căn bản trong tư duy, từ chính sách cho đến cách thức quản lý, mới có thể giúp nền kinh tế Việt Nam tiếp tục phát triển bền vững trong tương lai.

Bên cạnh đó, việc xác lập tầm nhìn thời đại và thực hiện một chương trình hành động quyết liệt và khát vọng dân tộc là rất quan trọng. Đây là những mục tiêu mà Tổng Bí thư Tô Lâm, Đảng và Nhà nước đã đưa ra và đang ráo riết thực hiện với sự đồng thuận ngày càng lớn của người dân và bộ máy chính quyền.

PGS. TS Trần Đình Thiên cũng không quên nhấn mạnh, khát vọng phát triển mạnh mẽ của dân tộc Việt Nam. Theo ông, với sự đồng lòng của cả hệ thống chính trị và nhân dân, Việt Nam hoàn toàn có thể đạt được mục tiêu trở thành một quốc gia phát triển cao vào năm 2045. Để làm được điều này, mỗi bước đi phải được thực hiện một cách quyết tâm và đồng bộ, không thể lùi bước trước bất kỳ khó khăn nào.

Ông Thiên cũng cho rằng, trong 20 năm tới, nếu Việt Nam có thể tạo ra một nền tảng kinh tế vững chắc, đẩy mạnh cải cách kinh tế, giải phóng sức sáng tạo của khu vực kinh tế tư nhân, cùng với sự tham gia mạnh mẽ của các doanh nghiệp trong và ngoài nước, thì mục tiêu phát triển nhanh và bền vững là hoàn toàn khả thi.

PGS. TS Trần Đình Thiên đã có những phân tích sâu sắc và chỉ ra rằng, nền kinh tế Việt Nam cần phải thay đổi tư duy và cơ chế chính sách để vượt qua các thách thức hiện tại. Kinh tế tư nhân đóng vai trò chủ chốt trong việc thúc đẩy tăng trưởng và phát triển, và để làm được điều đó, cần phải có sự cải cách mạnh mẽ, cởi bỏ các ràng buộc hành chính và xây dựng một môi trường kinh doanh thực sự lành mạnh và cạnh tranh. Chỉ có như vậy, Việt Nam mới có thể thực hiện được khát vọng trở thành quốc gia phát triển vào năm 2045.

Tin bài khác
TS. Nguyễn Văn Đính: Bất động sản nghỉ dưỡng trước cơ hội mở chu kỳ tăng trưởng mới

TS. Nguyễn Văn Đính: Bất động sản nghỉ dưỡng trước cơ hội mở chu kỳ tăng trưởng mới

TS. Nguyễn Văn Đính cho rằng du lịch phục hồi, hạ tầng được đầu tư và chính sách dần tháo gỡ đang tạo nền tảng để bất động sản nghỉ dưỡng lấy lại niềm tin giai đoạn 2026-2027.
Bài 13: Sửa Luật Hỗ trợ DNNVV: Chính sách phải đến doanh nghiệp

Bài 13: Sửa Luật Hỗ trợ DNNVV: Chính sách phải đến doanh nghiệp

Chính sách hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa chỉ có ý nghĩa khi doanh nghiệp thực sự tiếp cận được, luật sửa đổi cần chuyển từ tư duy “có chính sách” sang bảo đảm doanh nghiệp biết được hỗ trợ gì, hỏi ai, hồ sơ ra sao và bao lâu có câu trả lời. Tạp chí Doanh nghiệp và Hội nhập đã trao đổi cùng ông Nguyễn Trung Ngọc, Chánh Văn phòng Hiệp hội Doanh nghiệp thành phố Hải Phòng xung quanh vấn đề này.
TS. Nguyễn Văn Đính: Chung cư có thời hạn không làm mất quyền sở hữu nhà ở

TS. Nguyễn Văn Đính: Chung cư có thời hạn không làm mất quyền sở hữu nhà ở

Theo TS. Nguyễn Văn Đính, quy định thời hạn chung cư cần được hiểu là công cụ quản lý vòng đời công trình, không phải giới hạn quyền sở hữu, nhằm đảm bảo an toàn và minh bạch thị trường.
Luật sư Phạm Thanh Tuấn: Gỡ chồng chéo pháp lý để cứu thị trường bất động sản

Luật sư Phạm Thanh Tuấn: Gỡ chồng chéo pháp lý để cứu thị trường bất động sản

Luật sư Phạm Thanh Tuấn cảnh báo những xung đột pháp lý trong dự thảo luật mới đang làm tắc nghẽn giao dịch, đồng thời đề xuất giải pháp thực tiễn nhằm khơi thông thị trường bất động sản.
PGS.TS Trần Kim Chung: Số hóa, tài chính hóa định hình Luật Bất động sản mới

PGS.TS Trần Kim Chung: Số hóa, tài chính hóa định hình Luật Bất động sản mới

PGS.TS Trần Kim Chung nhấn mạnh Luật Kinh doanh bất động sản sửa đổi phải lấy số hóa, tài chính hóa làm trụ cột, đồng thời xử lý triệt để xung đột với Luật Đất đai.
TS. Nguyễn Văn Khôi: Sửa luật để kiến tạo thị trường bất động sản minh bạch

TS. Nguyễn Văn Khôi: Sửa luật để kiến tạo thị trường bất động sản minh bạch

TS. Nguyễn Văn Khôi nhấn mạnh sửa Luật Kinh doanh bất động sản phải hướng tới kiến tạo thị trường minh bạch, khơi thông nguồn lực, nâng cao hiệu quả phân bổ và thúc đẩy tăng trưởng bền vững.
TS. Sử Ngọc Khương: Dữ liệu số mở khóa minh bạch thị trường bất động sản

TS. Sử Ngọc Khương: Dữ liệu số mở khóa minh bạch thị trường bất động sản

TS. Sử Ngọc Khương cho rằng dữ liệu số là nền tảng cốt lõi giúp thị trường bất động sản minh bạch, giảm rủi ro, nâng cao hiệu quả đầu tư và tăng sức hút vốn dài hạn.
Nghịch lý rừng nhiều nhưng ngành gỗ vẫn thiếu nguyên liệu chế biến sâu

Nghịch lý rừng nhiều nhưng ngành gỗ vẫn thiếu nguyên liệu chế biến sâu

Kim ngạch xuất khẩu gỗ liên tục tăng, đưa Việt Nam trở thành một trong những trung tâm chế biến gỗ lớn của thế giới. Tuy nhiên, phía sau kết quả đó là nghịch lý khi phần lớn nguyên liệu vẫn được bán dưới dạng dăm gỗ và viên nén, trong khi các doanh nghiệp sản xuất đồ gỗ, ván nhân tạo lại thiếu gỗ nguyên liệu hợp pháp và có khả năng truy xuất để tạo ra sản phẩm có giá trị cao hơn.
PGS. TS. Nguyễn Hữu Huân: Trung tâm tài chính quốc tế là chìa khóa bứt phá kinh tế

PGS. TS. Nguyễn Hữu Huân: Trung tâm tài chính quốc tế là chìa khóa bứt phá kinh tế

Theo PGS. TS Nguyễn Hữu Huân,việc xây dựng Trung tâm Tài chính Quốc tế tại TP.HCM được kỳ vọng mở ra kênh huy động vốn dài hạn, giúp Việt Nam nâng cấp mô hình tăng trưởng và tiến gần hơn tới mục tiêu bứt phá kinh tế.
AI chỉ tạo ra tăng trưởng khi doanh nghiệp thiết kế lại cách làm việc

AI chỉ tạo ra tăng trưởng khi doanh nghiệp thiết kế lại cách làm việc

Từ kinh nghiệm điều hành một doanh nghiệp Việt Nam, bà Phạm Thị Thu Hằng - Nhà sáng lập kiêm Tổng Giám đốc 5S Media đề xuất mô hình ba vai trò và lộ trình năm bước giúp DNNVV biến AI từ công cụ tạo hiệu suất ngắn hạn thành năng lực vận hành có thể duy trì, nhân rộng và tạo giá trị lâu dài.
Doanh nghiệp nhà nước được định vị là lực lượng mở đường cho tăng trưởng mới

Doanh nghiệp nhà nước được định vị là lực lượng mở đường cho tăng trưởng mới

Trong bối cảnh nền kinh tế bước sang giai đoạn phát triển mới, doanh nghiệp nhà nước được xác định không chỉ bảo đảm vai trò chủ đạo mà còn phải tiên phong đầu tư vào các lĩnh vực nền tảng, tạo lập thị trường mới và dẫn dắt đổi mới sáng tạo để nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia.
TS. Nguyễn Trí Hiếu: Vàng mất sức hút khi lãi suất cao, dòng tiền đang dịch chuyển mạnh

TS. Nguyễn Trí Hiếu: Vàng mất sức hút khi lãi suất cao, dòng tiền đang dịch chuyển mạnh

Theo TS. Nguyễn Trí Hiếu, giá vàng giảm sâu, lãi suất tăng mạnh và khủng hoảng niềm tin khiến dòng tiền rời bỏ kim loại quý, xu hướng này còn có thể kéo dài.
Giải bài toán vốn ngàn tỷ cho cuộc đua chuyển đổi xanh

Giải bài toán vốn ngàn tỷ cho cuộc đua chuyển đổi xanh

Áp lực giảm phát thải và đáp ứng hàng rào kỹ thuật quốc tế đang đẩy hàng ngàn doanh nghiệp vào cuộc đua đổi mới công nghệ. Dù nhu cầu vốn xanh cho mục tiêu Net Zero lên tới 368 tỷ USD, nhưng rào cản lớn nhất hiện nay không nằm ở sự thiếu hụt nguồn cung tiền, mà ở năng lực chứng minh hiệu quả kinh tế của chính doanh nghiệp.
Gỡ rào cản pháp lý an toàn thực phẩm cho doanh nghiệp nhỏ

Gỡ rào cản pháp lý an toàn thực phẩm cho doanh nghiệp nhỏ

Không ít vi phạm về an toàn thực phẩm của doanh nghiệp nhỏ và hộ kinh doanh hiện nay không đến từ hành vi cố tình mà bắt nguồn từ việc thiếu thông tin và bất cập trong áp dụng quy định mới. Để gỡ rào cản này, Bộ Tư pháp đã phối hợp cùng cơ quan chức năng thành phố Đà Nẵng tổ chức hội nghị đối thoại trực tiếp, giúp cộng đồng kinh doanh nhận diện rủi ro và tuân thủ chuẩn mực ngay từ gốc.
Tái cấu trúc thị trường vốn để giảm lệ thuộc tín dụng, hướng tăng trưởng bền vững

Tái cấu trúc thị trường vốn để giảm lệ thuộc tín dụng, hướng tăng trưởng bền vững

Theo ông Nguyễn Sơn – Chủ tịch Hội đồng thành viên Tổng công ty Lưu ký và Bù trừ chứng khoán Việt Nam, cấu trúc vốn mất cân đối khi tín dụng chiếm ưu thế lớn đang tiềm ẩn rủi ro. Việt Nam cần phát triển mạnh thị trường vốn để đáp ứng nhu cầu tăng trưởng dài hạn.