Trong bài phát biểu tối thứ Ba (24/6) tại Câu lạc bộ Kinh tế New York, ông Bessent phác thảo khuôn khổ tư duy đứng sau loạt chính sách kinh tế mà Tổng thống Donald Trump theo đuổi từ khi bước vào nhiệm kỳ thứ hai, từ việc áp thuế quan diện rộng đến lời kêu gọi đưa sản xuất trở lại trong nước.
Thông điệp này không chỉ lý giải cách tiếp cận chính sách của Nhà Trắng hiện nay, mà còn cho thấy một sự dịch chuyển rộng hơn trong tư duy kinh tế Mỹ: hoài nghi hơn với toàn cầu hóa theo mô hình cũ, đề cao an ninh kinh tế và khả năng tự chủ của chuỗi cung ứng.
Nếu xu hướng này tiếp tục được củng cố, các nhà đầu tư đặt cược vào khả năng Mỹ nhanh chóng quay lại quỹ đạo toàn cầu hóa trước đại dịch Covid-19 có thể sẽ phải chờ đợi lâu hơn dự kiến.
 |
| Mô hình toàn cầu hoá kiểu cũ đang được các nhà lãnh đạo Mỹ đương nhiệm đặt lên bàn cân và xem xét lại tính hiệu quả của nó |
“Một quốc gia phụ thuộc vào đối thủ để có được các đầu vào thiết yếu thì không thể thực sự có chủ quyền. Và một quốc gia thu hẹp nền kinh tế của mình chỉ còn là tiêu dùng thì không thể thực sự thịnh vượng”, ông Bessent nói.
Theo Bộ trưởng Tài chính Mỹ, sai lầm của giới hoạch định chính sách trong thời gian dài là tin rằng giá hàng hóa thấp có thể bù đắp cho sự suy giảm năng lực sản xuất trong nước.
Ông lập luận rằng nước Mỹ đã được hưởng lợi từ hàng hóa rẻ hơn và các chuỗi cung ứng vận hành hiệu quả hơn, nhưng cái giá phải trả là mức độ phụ thuộc ngày càng lớn vào bên ngoài, đặc biệt ở những lĩnh vực có ý nghĩa chiến lược.
Từ đó, ông Bessent kêu gọi một chiến lược kinh tế đặt trọng tâm nhiều hơn vào sản xuất trong nước, năng lực chống chịu của chuỗi cung ứng và an ninh quốc gia. Đây cũng là những chủ đề từng xuất hiện dưới thời cựu Tổng thống Joe Biden, cho thấy sự hoài nghi với mô hình toàn cầu hóa trước đại dịch đang ngày càng mang tính lưỡng đảng tại Washington.
Năm 2023, Cố vấn An ninh Quốc gia khi đó là ông Jake Sullivan từng nhận định các nhà hoạch định chính sách đã sai khi giả định rằng “thị trường luôn phân bổ vốn một cách hiệu quả và năng suất”, đồng thời đánh giá quá cao khả năng phục hồi tự nhiên của chuỗi cung ứng.
Ông Bessent lặp lại tinh thần đó trong phát biểu hôm 23/6, cho rằng Mỹ từng mặc định rằng “chuỗi cung ứng sẽ vận hành trong mọi cuộc khủng hoảng”. Theo ông, Washington cần đa dạng hóa khỏi những “điểm tập trung nguy hiểm” để không rơi vào thế bị phụ thuộc vào các nút thắt quốc tế.
Một điểm nhấn khác trong cách tiếp cận kinh tế của chính quyền Trump là yêu cầu về sự tương hỗ trong quan hệ thương mại quốc tế. Đây là nền tảng cho các biện pháp thuế quan mà ông Trump cho là cần thiết nhằm xử lý những bất cân xứng gây bất lợi cho Mỹ.
“Các quan hệ đối tác kinh tế của Mỹ hiện nay đi kèm với những kỳ vọng”, ông Bessent nói. “Nước Mỹ có nhiều công cụ để xử lý các hành vi bóp méo thương mại và làm suy yếu nguyên tắc tương hỗ. Chúng tôi sẽ luôn tìm cách sử dụng những công cụ đó một cách thận trọng, nhưng sẽ không bao giờ ngần ngại sử dụng chúng một cách dứt khoát”.
Cũng trong sáng 24/6, khi xuất hiện trên kênh CNBC, ông Bessent nhắc tới vấn đề chính sách tiền tệ và đánh giá cao quan điểm của Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) Kevin Warsh về việc hạn chế phụ thuộc vào định hướng chính sách tương lai của cơ quan này. Ông cho biết Tổng thống Trump “đã nói cả công khai lẫn riêng tư rằng ông hoàn toàn tin tưởng vào Kevin Warsh”.
