Liên hợp quốc kêu gọi các hãng AI minh bạch chi phí môi trường

Ngày 23/6, Liên hợp quốc kêu gọi các tập đoàn trí tuệ nhân tạo lớn công khai đầy đủ chi phí môi trường từ hoạt động của các trung tâm dữ liệu, đồng thời đẩy mạnh sử dụng năng lượng tái tạo, trong bối cảnh tổ chức này khởi động một sáng kiến mới nhằm tăng cường tính minh bạch trong lĩnh vực AI.

Sự bùng nổ của các trung tâm dữ liệu trên toàn cầu, vốn là hạ tầng then chốt thúc đẩy làn sóng AI, đang làm gia tăng quan ngại từ các tổ chức môi trường do mức tiêu thụ điện, nước lớn cũng như tình trạng thiếu minh bạch trong công bố dữ liệu tác động.

Liên hợp quốc hối thúc các tập đoàn trí tuệ nhân tạo lớn công khai đầy đủ chi phí môi trường từ hoạt động của các trung tâm dữ liệu

Phát biểu tại Tuần lễ Hành động vì Khí hậu ở London (Anh), Tổng thư ký Liên hợp quốc António Guterres cảnh báo rằng đến năm 2030, các trung tâm dữ liệu có thể tiêu thụ lượng điện lớn hơn hầu hết các quốc gia trên thế giới, ngoại trừ năm nước đứng đầu, đồng thời sử dụng lượng nước đủ để đáp ứng các nhu cầu cơ bản của khoảng 1,3 tỷ người dân khu vực cận Sahara châu Phi trong cả một năm.

Theo ông Guterres, các doanh nghiệp AI cần đo lường và công khai tác động liên quan đến sử dụng nước, phát thải carbon và đất đai, đồng thời cam kết vận hành toàn bộ trung tâm dữ liệu bằng năng lượng tái tạo vào năm 2030. Lời kêu gọi được đưa ra cùng thời điểm Liên hợp quốc công bố Sáng kiến Minh bạch Môi trường AI.

Người đứng đầu Liên hợp quốc nhấn mạnh rằng nếu AI được kỳ vọng góp phần xây dựng một tương lai tốt đẹp hơn, ngành này cần minh bạch về những chi phí môi trường đang phát sinh trong hiện tại.

Hiện nay, nhiều công ty AI chủ yếu dựa vào các cam kết tự nguyện về mục tiêu phát thải ròng bằng 0 và sử dụng điện tái tạo để giảm phát thải trong hoạt động. Tuy nhiên, một số doanh nghiệp cũng đang mở rộng sử dụng khí đốt hoặc thúc đẩy năng lượng hạt nhân như nguồn cung cho các dự án trung tâm dữ liệu mới.

Trong bài phát biểu, ông Guterres cho rằng thế giới vẫn đang đi chệch khỏi các mục tiêu khí hậu toàn cầu, đồng thời phê phán những quan điểm kêu gọi gia tăng sử dụng nhiên liệu hóa thạch. Ông nhấn mạnh, việc triển khai thêm các dự án năng lượng tái tạo và sử dụng nguồn điện này để điện khí hóa giao thông, tòa nhà và công nghiệp là một trong những cách nhanh nhất nhằm cắt giảm phát thải, đồng thời giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch nhập khẩu.

Tổng thư ký Liên hợp quốc António Guterres cũng kêu gọi hành động mạnh mẽ hơn đối với phát thải khí metan, bao gồm yêu cầu các công ty nhiên liệu hóa thạch khắc phục rò rỉ, chấm dứt tình trạng đốt khí thải thường xuyên và áp dụng một tiêu chuẩn toàn cầu dựa trên cơ sở khoa học. Theo ông, ngành công nghiệp nhiên liệu hóa thạch cần hành động đối với những vấn đề đã bị trì hoãn trong thời gian dài, trong bối cảnh methane là khí nhà kính có tác động mạnh và hiện đóng góp khoảng một phần ba mức tăng nhiệt toàn cầu.

Bên cạnh đó, ông Guterres cho biết sẽ triệu tập các nhà lãnh đạo thế giới vào tháng 9, trước Hội nghị Khí hậu Liên hợp quốc COP31 tại Thổ Nhĩ Kỳ, nhằm thúc đẩy một quá trình chuyển đổi công bằng khỏi nhiên liệu hóa thạch.