Lào Cai thúc đẩy liên kết kinh tế lưu vực sông Hồng, mở rộng không gian hợp tác Việt – Trung

Chiều 8/11, trong khuôn khổ Hội chợ Kinh tế, Thương mại và Du lịch biên giới Việt – Trung (Hồng Hà) năm 2026, tại châu Hồng Hà, tỉnh Vân Nam (Trung Quốc), Hội nghị Đối thoại hợp tác các địa phương Việt Nam - Trung Quốc lưu vực sông Hồng đã diễn ra với sự tham dự của lãnh đạo nhiều tỉnh, thành phố của hai nước.

Về phía Việt Nam, đoàn đại biểu tỉnh Lào Cai do ông Ngô Hạnh Phúc, Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh tham dự. Cùng dự có đại diện Tổng Lãnh sự quán Việt Nam tại Côn Minh và lãnh đạo các tỉnh, thành phố Lai Châu, Phú Thọ, Quảng Ninh, Hải Phòng, Ninh Bình, Hưng Yên và Điện Biên.

Phía Trung Quốc có đại diện lãnh đạo Chính quyền Nhân dân châu Hồng Hà, Văn phòng Ngoại vụ tỉnh Vân Nam, Tổng Hội Thương gia Trung Quốc tại Việt Nam cùng lãnh đạo nhiều thành phố, châu tự trị của tỉnh Vân Nam.

Hội nghị là diễn đàn để các địa phương trao đổi về tình hình hợp tác, đánh giá kết quả kết nối trong thời gian qua và đề xuất những hướng phối hợp mới trên các lĩnh vực kinh tế, thương mại, giao thông, logistics, du lịch và giao lưu nhân dân.

Thực tế cho thấy, hợp tác giữa các địa phương trong lưu vực sông Hồng không chỉ mang ý nghĩa thúc đẩy quan hệ đối ngoại mà còn mở ra khả năng hình thành một không gian kinh tế có tính liên kết cao. Khi hạ tầng giao thông, cửa khẩu và logistics được kết nối đồng bộ, hàng hóa có điều kiện lưu chuyển thuận lợi hơn, doanh nghiệp có thêm cơ hội tiếp cận nguồn cung, đối tác và thị trường tiêu thụ.

Đây cũng là cơ sở để các địa phương chuyển từ hợp tác theo từng lĩnh vực riêng lẻ sang phối hợp phát triển chuỗi giá trị, trong đó sản xuất, chế biến, vận chuyển và tiêu thụ được tổ chức theo một mạng lưới liên kết rộng hơn.

Đại biểu các địa phương lưu vực sông Hồng của Việt Nam và Trung Quốc tham dự Hội nghị. (Ảnh: Đức Phương - Lưu Đức Trung)

Phát biểu tại Hội nghị, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Lào Cai Ngô Hạnh Phúc nhấn mạnh yêu cầu nâng cao hiệu quả hợp tác lưu vực sông Hồng, đồng thời đề xuất ba định hướng trọng tâm.

Thứ nhất, ưu tiên kết nối hạ tầng giao thông chiến lược, hiện đại hóa cửa khẩu và thúc đẩy thông quan thông minh. Đây là điều kiện quan trọng để rút ngắn thời gian vận chuyển, giảm chi phí logistics, nâng cao năng lực lưu chuyển hàng hóa và sức cạnh tranh của doanh nghiệp hai nước.

Thứ hai, hình thành các chuỗi giá trị liên kết trong nông nghiệp, logistics và du lịch, gắn sản xuất với chế biến, tiêu thụ và mở rộng thị trường. Định hướng này đặc biệt có ý nghĩa đối với những địa phương có thế mạnh về nông sản, sản phẩm chế biến và dịch vụ du lịch, giúp khai thác tốt hơn lợi thế bổ trợ giữa các vùng kinh tế.

Thứ ba, lấy khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh làm động lực phát triển dài hạn. Việc ứng dụng công nghệ trong quản lý cửa khẩu, truy xuất nguồn gốc hàng hóa, điều hành vận tải và kết nối thị trường sẽ góp phần nâng cao chất lượng hợp tác, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của thương mại quốc tế.

Đáng chú ý, lãnh đạo tỉnh Lào Cai đề nghị các địa phương sớm cụ thể hóa những nội dung hợp tác bằng chương trình, dự án có đầu mối, lộ trình và kết quả rõ ràng.

Đây là yêu cầu quan trọng để hoạt động đối thoại không dừng ở việc trao đổi định hướng mà tiến tới hình thành các cơ chế phối hợp và chương trình hợp tác có khả năng triển khai trong thực tế.

Ngô Hạnh Phúc - Uỷ viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Lào Cai phát biểu tại Hội nghị. (Ảnh: Đức Phương - Lưu Đức Trung)

Trong không gian hợp tác lưu vực sông Hồng, Lào Cai có lợi thế đáng kể nhờ vị trí tiếp giáp tỉnh Vân Nam, Trung Quốc và hệ thống cửa khẩu quốc tế. Đặc biệt, hành lang kinh tế Côn Minh – Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng tạo điều kiện kết nối khu vực Tây Nam Trung Quốc với thị trường Việt Nam và các tuyến vận tải biển quốc tế.

Với doanh nghiệp, lợi ích từ sự liên kết này không chỉ nằm ở việc mở rộng thị trường xuất khẩu mà còn ở khả năng tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng và mạng lưới phân phối hàng hóa.

Đối với lĩnh vực nông nghiệp, việc tăng cường kết nối thương mại có thể tạo thêm cơ hội tiêu thụ các sản phẩm đặc hữu, nông sản chất lượng cao và sản phẩm chế biến của Lào Cai. Tuy nhiên, để khai thác hiệu quả thị trường, doanh nghiệp cần chú trọng tiêu chuẩn chất lượng, truy xuất nguồn gốc, quy cách đóng gói, bảo quản và khả năng đáp ứng yêu cầu nhập khẩu của phía đối tác.

Trong lĩnh vực logistics, việc hiện đại hóa cửa khẩu, phát triển dịch vụ kho bãi, bảo quản, vận chuyển và ứng dụng nền tảng số sẽ góp phần nâng cao chất lượng dịch vụ, giảm chi phí cho hoạt động xuất nhập khẩu. Đây cũng là cơ hội để các doanh nghiệp logistics địa phương mở rộng quy mô, phát triển dịch vụ hỗ trợ thương mại xuyên biên giới.

Du lịch cũng là lĩnh vực có nhiều tiềm năng hợp tác. Việc kết nối các tuyến, điểm du lịch giữa Lào Cai với tỉnh Vân Nam và các địa phương trong lưu vực sông Hồng có thể tạo thêm sản phẩm liên tuyến, kéo dài thời gian lưu trú và tăng mức chi tiêu của du khách. Cùng với đó, hợp tác quảng bá, trao đổi khách và phát triển dịch vụ du lịch chất lượng cao sẽ góp phần khai thác tốt hơn lợi thế cảnh quan, văn hóa và bản sắc của mỗi địa phương.

Tuy nhiên, để những cơ hội này trở thành giá trị kinh tế cụ thể, cần có sự tham gia chủ động của cộng đồng doanh nghiệp. Các cơ chế kết nối cung cầu, chia sẻ thông tin thị trường, xúc tiến thương mại và hỗ trợ doanh nghiệp tìm kiếm đối tác cần được triển khai thường xuyên, thực chất hơn.

Vương Gia Linh, Châu trưởng Chính quyền Nhân dân Châu Hồng Hà phát biểu tại Hội nghị. (Ảnh: Đức Phương - Lưu Đức Trung)

Tại Hội nghị, các đại biểu tập trung trao đổi về tình hình hợp tác giữa các địa phương trong lưu vực sông Hồng, đánh giá những kết quả đạt được, nhận diện khó khăn và đề xuất giải pháp thúc đẩy liên kết trên các lĩnh vực kinh tế, thương mại, giao thông, logistics, du lịch và giao lưu nhân dân.

Sự tham gia của nhiều tỉnh, thành phố Việt Nam cùng các thành phố, châu tự trị thuộc tỉnh Vân Nam cho thấy phạm vi hợp tác ngày càng được mở rộng. Đây là điều kiện thuận lợi để các địa phương tìm kiếm những lĩnh vực có lợi thế bổ trợ, phát triển các chương trình hợp tác phù hợp với nhu cầu và năng lực của từng bên.

Với Lào Cai, yêu cầu đặt ra trong thời gian tới là tiếp tục phát huy vai trò kết nối giữa các địa phương trong nước với tỉnh Vân Nam; chủ động thúc đẩy hợp tác hạ tầng, thương mại biên giới, logistics và du lịch. Cùng với đó, cần tạo điều kiện để doanh nghiệp tham gia sâu hơn vào quá trình xây dựng và triển khai các chương trình hợp tác, từ tìm kiếm đối tác, tổ chức sản xuất đến phân phối sản phẩm.

Đặc biệt, việc cụ thể hóa các đề xuất tại Hội nghị thành những dự án có tiến độ, trách nhiệm và kết quả đo lường được sẽ quyết định hiệu quả hợp tác trong thực tế. Mỗi tuyến giao thông được kết nối, mỗi thủ tục thông quan được cải thiện, mỗi chuỗi cung ứng được hình thành đều có thể tạo ra lợi ích trực tiếp cho doanh nghiệp và người dân.

Hội nghị Đối thoại hợp tác các địa phương Việt Nam - Trung Quốc lưu vực sông Hồng năm 2026 vì vậy không chỉ góp phần củng cố quan hệ hữu nghị, tăng cường tin cậy giữa các địa phương mà còn mở thêm cơ hội phát triển kinh tế xuyên biên giới.

Với lợi thế về vị trí địa lý, cửa khẩu và khả năng kết nối các hành lang kinh tế, Lào Cai có điều kiện tham gia sâu hơn vào mạng lưới thương mại khu vực. Khi hợp tác được cụ thể hóa bằng hạ tầng đồng bộ, dịch vụ logistics hiện đại và những chuỗi giá trị có sự tham gia thực chất của doanh nghiệp, không gian kinh tế lưu vực sông Hồng sẽ có thêm động lực phát triển, đóng góp thiết thực vào tăng trưởng và hội nhập kinh tế quốc tế của các địa phương hai nước.