 |
| Tăng tốc tiêu thụ nông sản mùa vụ: Công nghệ, chính sách và thị trường cùng vào cuộc |
Hiện nay, các tỉnh Bắc Giang, Hưng Yên, Hải Dương bước vào cao điểm thu hoạch vải thiều, với tổng sản lượng toàn vùng dự kiến vượt 300.000 tấn. Đây là thời điểm then chốt trong chuỗi giá trị nông sản, đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan chức năng, doanh nghiệp và hệ thống phân phối.
Ngay từ đầu vụ, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã chủ động làm việc với các địa phương, doanh nghiệp và hợp tác xã để xây dựng kế hoạch tiêu thụ vải thiều một cách bài bản, từ khâu quy hoạch sản xuất, kiểm soát chất lượng đến kết nối thị trường trong và ngoài nước. Thứ trưởng Phùng Đức Tiến nhấn mạnh vai trò của sự chủ động trong tạo đầu ra bền vững cho sản phẩm nông nghiệp.
Vải thiều có tính mùa vụ cao, dễ bị tác động bởi thời tiết và các rào cản kỹ thuật từ thị trường xuất khẩu. Do đó, nếu không tổ chức tốt khâu tiêu thụ, nông dân có thể đối mặt với tình trạng ép giá, tồn đọng sản phẩm. Bộ đã yêu cầu các địa phương tăng cường xúc tiến thương mại, đa dạng hóa kênh tiêu thụ, đồng thời đẩy mạnh ứng dụng công nghệ trong bảo quản, chế biến và kéo dài thời gian sử dụng.
Cùng với vải thiều, sầu riêng tiếp tục ghi dấu ấn trong xuất khẩu nông sản. Tuy nhiên, việc Trung Quốc siết chặt kiểm định chất lượng đã đặt ra yêu cầu nâng cao năng lực kiểm soát và truy xuất nguồn gốc. Nhờ phản ứng kịp thời, đến nay phía Trung Quốc đã cấp thêm 829 mã số vùng trồng và 131 mã số cơ sở đóng gói, mở ra cơ hội mở rộng quy mô xuất khẩu.
Để duy trì đà tăng trưởng, nhiều doanh nghiệp đang đầu tư vào kho lạnh, dây chuyền sơ chế hiện đại và hệ thống giám sát chất lượng đồng bộ từ trang trại đến đóng gói, nhằm đáp ứng yêu cầu khắt khe từ thị trường quốc tế.
Về chiến lược thị trường, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đang tích cực khai phá các thị trường Halal tiềm năng tại Trung Đông, Bắc Phi và Nam Á, đồng thời tận dụng hiệu quả các hiệp định thương mại tự do như CPTPP, EVFTA, UKVFTA để đưa nông sản Việt vươn xa hơn vào các thị trường phát triển.
Tiêu biểu, vải thiều Lục Ngạn đã có mặt tại Pháp, Đức và Nhật Bản dưới dạng đóng khay, bảo quản lạnh – một bước tiến quan trọng trong định vị thương hiệu nông sản Việt trên trường quốc tế.
Trong bối cảnh thị trường xuất khẩu nhiều biến động, tiêu thụ nội địa đóng vai trò “bệ đỡ” vững chắc. Các nền tảng thương mại điện tử như Postmart, Voso, Shopee, TikTok Shop… đang trở thành kênh phân phối quan trọng, rút ngắn chuỗi trung gian, giảm chi phí và nâng cao thu nhập cho nông dân. Mùa vải 2024, hơn 8.000 tấn vải đã được tiêu thụ qua Postmart, tăng gần 70% so với năm trước.
Ngoài ra, các chương trình như “Tuần lễ nông sản” tại hệ thống siêu thị lớn cũng đang giúp nông sản vùng miền tiếp cận sâu hơn với người tiêu dùng thành thị.
Bên cạnh các giải pháp thị trường, chính sách đóng vai trò then chốt. Bộ Nông nghiệp thường xuyên phối hợp với các bộ, ngành tổ chức hội nghị kết nối cung cầu, hướng dẫn cấp mã số vùng trồng, phổ biến quy định mới của các nước nhập khẩu. Đồng thời, việc thúc đẩy đầu tư vào nông nghiệp công nghệ cao, chế biến sâu cũng đang được khuyến khích mạnh mẽ thông qua ưu đãi đất đai, tín dụng và thuế.
Nhiều doanh nghiệp như Nafoods, Vinamit, Dong Giao Food đã tiên phong đầu tư dây chuyền chế biến hiện đại, góp phần nâng tỷ lệ chế biến nông sản lên gần 20%, từng bước giảm lệ thuộc vào xuất khẩu thô và nâng cao giá trị gia tăng.
