Thứ ba 17/11/2026 16:30
Hotline: 024.355.63.010
Email: banbientap.dnhn@gmail.com
Nghiên cứu - Dữ liệu

Tài nguyên bản địa: Khi giá trị kinh tế được đánh thức từ chính cánh rừng

03/07/2026 11:35
Ở nhiều vùng cao, mỗi khi cần phát triển sản xuất, bài toán đầu tiên thường là tìm thêm đất. Nhưng đất càng mở rộng, áp lực lên rừng càng lớn. Lao Chải (Lào Cai) đang chọn một cách đi khác: giữ nguyên màu xanh của rừng, khai thác hiệu quả những giá trị sẵn có dưới tán cây để tạo thêm sinh kế. Điều địa phương hướng đến không chỉ là một mô hình sản xuất mới, mà là thay đổi tư duy phát triển từ khai thác tài nguyên sang nâng giá trị tài nguyên.

Trong nhiều năm, phát triển sản xuất ở vùng cao thường gắn với việc mở thêm diện tích canh tác. Cách làm này giúp tăng sản lượng trong ngắn hạn nhưng cũng đặt ra sức ép không nhỏ đối với tài nguyên rừng.

Xã Lao Chải đang lựa chọn một hướng đi khác: tăng giá trị trên cùng một diện tích đất thay vì tìm thêm đất sản xuất. Đây là tư duy phát triển đang được địa phương cụ thể hóa bằng mô hình phát triển cây dược liệu dưới tán rừng sơn tra, tận dụng điều kiện sinh thái sẵn có mà không làm thay đổi hiện trạng rừng.

Điểm đáng chú ý là mô hình không phá vỡ cấu trúc tự nhiên. Tầng cây cao vẫn là sơn tra, trong khi tầng dưới được bổ sung cây dược liệu bản địa. Hai tầng sinh trưởng cùng tồn tại, khai thác hiệu quả hơn quỹ đất nhưng vẫn giữ nguyên độ che phủ của rừng.

Đó không đơn thuần là cách bố trí cây trồng, mà phản ánh một tư duy mới trong phát triển nông nghiệp vùng cao: không lấy thêm tài nguyên để phát triển, mà làm cho tài nguyên hiện có tạo ra nhiều giá trị hơn.

Từ lợi thế tự nhiên đến lợi thế kinh tế
Từ lợi thế tự nhiên đến lợi thế kinh tế từ những diện tích sơn tra tạo điều kiện thuận lợi để phát triển cây đẳng sâm theo hướng nông - lâm kết hợp.

Khác với nhiều mô hình đưa giống mới vào sản xuất, Lao Chải lựa chọn phát huy chính những loài cây vốn thích nghi với điều kiện tự nhiên địa phương.

Việc phát triển cây dược liệu bản địa không chỉ giúp giảm rủi ro trong sản xuất mà còn góp phần bảo tồn nguồn gen quý, hạn chế tình trạng khai thác tự phát trong rừng.

Theo ông Sùng A Lù, Phó Chủ tịch UBND xã Lao Chải, mục tiêu của địa phương không chỉ dừng ở việc phát triển thêm một loại cây trồng mà hướng tới xây dựng sinh kế lâu dài cho người dân. Khi rừng tạo ra giá trị kinh tế, người dân sẽ có thêm động lực để bảo vệ rừng, thay vì coi rừng chỉ là nguồn tài nguyên để khai thác.

Đó cũng là điểm khác biệt của mô hình. Giá trị không nằm ở việc có thêm một sản phẩm, mà ở cách kết nối giữa bảo tồn, phát triển kinh tế và bảo vệ hệ sinh thái.

Bắt đầu từ 3 ha nhưng kỳ vọng lớn hơn nhiều
Bắt đầu từ 3 ha sơn tra nhưng kỳ vọng lớn hơn nhiều

Tại thôn Dào Cu Nha, người dân đã cùng tham gia triển khai khoảng 3 ha mô hình trồng cây dược liệu dưới tán rừng sơn tra. Chi hội Nông dân địa phương vận động hội viên góp giống, góp công và từng bước tiếp cận quy trình chăm sóc cây dược liệu.

Sau khoảng một tháng, cây sinh trưởng ổn định, bước đầu thích nghi với điều kiện tự nhiên. Kết quả này tạo thêm niềm tin để người dân tiếp tục đồng hành với mô hình.

Theo ông Lờ A Thềnh, Trưởng thôn Dào Cu Nha, trên cùng một diện tích đất, người dân vẫn duy trì nguồn thu từ cây sơn tra và kỳ vọng sẽ có thêm thu nhập từ cây dược liệu trong những năm tới. Hai tầng cây cùng phát triển, bổ trợ giá trị cho nhau mà không làm ảnh hưởng đến hệ sinh thái rừng.

Thực tế, 3 ha chưa phải con số lớn nếu nhìn dưới góc độ sản xuất hàng hóa. Nhưng điều đáng chú ý hơn nằm ở cách địa phương đang thử nghiệm một hướng phát triển mới. Nếu mô hình chứng minh được hiệu quả và hình thành được chuỗi liên kết tiêu thụ, giá trị mang lại sẽ không dừng ở diện tích thí điểm mà có thể mở ra một vùng sản xuất đặc trưng của địa phương.

Trong bối cảnh nhiều địa phương miền núi đứng trước yêu cầu vừa phát triển kinh tế, vừa giữ gìn tài nguyên thiên nhiên, câu chuyện của Lao Chải gợi mở một cách tiếp cận đáng chú ý.

Thay vì coi rừng là không gian cần tách biệt với sản xuất, địa phương đang từng bước biến rừng thành nền tảng để phát triển sinh kế bền vững. Giá trị của tài nguyên không còn được đo bằng khối lượng khai thác, mà bằng khả năng tạo ra thu nhập lâu dài trong khi vẫn giữ được hệ sinh thái.

Đó cũng là tinh thần của phát triển xanh: không đánh đổi môi trường để lấy tăng trưởng, mà nâng cao giá trị từ chính những lợi thế sẵn có.

Con đường phía trước chắc chắn còn nhiều việc phải làm, từ hoàn thiện quy trình kỹ thuật, mở rộng vùng sản xuất, xây dựng thương hiệu đến liên kết thị trường tiêu thụ. Nhưng điều đáng ghi nhận là Lao Chải đã bắt đầu bằng việc thay đổi tư duy.

Khi tài nguyên bản địa được nhìn nhận như một nguồn lực phát triển thay vì chỉ là tài nguyên để khai thác, mỗi cánh rừng sẽ không chỉ giữ màu xanh cho núi, mà còn mở ra cơ hội sinh kế cho người dân. Đó mới là giá trị lâu dài mà một mô hình thí điểm hôm nay có thể mang lại cho ngày mai.

Tin bài khác
Hanyang Digitech dự kiến đầu tư mở rộng nhà máy 160 triệu USD tại Phú Thọ

Hanyang Digitech dự kiến đầu tư mở rộng nhà máy 160 triệu USD tại Phú Thọ

Hanyang Digitech dự kiến khởi công dự án mở rộng nhà máy tại Khu công nghiệp Phú Hà vào ngày 1/1/2027, hướng tới vận hành từ tháng 6/2027, phục vụ chuỗi cung ứng bán dẫn.
Tuyên Quang chủ động kiểm soát giá cả, giữ ổn định thị trường cuối năm

Tuyên Quang chủ động kiểm soát giá cả, giữ ổn định thị trường cuối năm

Nhu cầu tiêu dùng, sản xuất, kinh doanh thường tăng mạnh vào những tháng cuối năm, kéo theo áp lực lên mặt bằng giá. Trước diễn biến này, tỉnh Tuyên Quang chủ động tăng cường quản lý, điều hành giá, kiểm soát cung cầu và giám sát thị trường, hướng tới bảo đảm quyền lợi người tiêu dùng, duy trì môi trường kinh doanh ổn định.
Lào Cai thúc đẩy liên kết ba nhà, đưa tri thức và công nghệ vào thực tiễn phát triển

Lào Cai thúc đẩy liên kết ba nhà, đưa tri thức và công nghệ vào thực tiễn phát triển

Liên kết Nhà nước – Nhà trường – Doanh nghiệp không chỉ là yêu cầu trong đổi mới giáo dục đại học mà còn là điều kiện để khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số tạo ra giá trị thực tiễn cho nền kinh tế. Tại Hội thảo quốc tế tổ chức ở Lào Cai, hai phiên thảo luận chuyên đề chiều 16/11 đã tập trung làm rõ trách nhiệm của từng chủ thể, từ kiến tạo chính sách, nghiên cứu khoa học đến đào tạo nhân lực và ứng dụng công nghệ. Những trao đổi này mở ra hướng hợp tác thiết thực giữa Đại học Thái Nguyên, tỉnh Lào Cai và cộng đồng doanh nghiệp.
Đông Nam Á tăng cường hợp tác, hướng tới đăng ký hộ tịch toàn dân

Đông Nam Á tăng cường hợp tác, hướng tới đăng ký hộ tịch toàn dân

Chuyển đổi số, liên thông dữ liệu và bảo đảm mọi người dân được xác lập danh tính pháp lý là những trọng tâm được các quốc gia Đông Nam Á thảo luận tại Hội nghị lần thứ 3 Mạng lưới Chuyên gia Đăng ký hộ tịch khu vực, diễn ra tại Hà Nội từ ngày 16–18/11.
Hà Tĩnh định hình không gian đô thị, nghiên cứu mô hình mới cho Khu kinh tế Vũng Áng

Hà Tĩnh định hình không gian đô thị, nghiên cứu mô hình mới cho Khu kinh tế Vũng Áng

Thường trực Tỉnh ủy Hà Tĩnh cho ý kiến về Chương trình phát triển đô thị đến năm 2030, phương án phân bổ nguồn vốn Trung ương, định hướng phát triển Khu kinh tế Vũng Áng và thành lập Cụm công nghiệp Sơn Lễ.
Hà Tĩnh tăng kiểm soát đội tàu, minh bạch nguồn gốc thủy sản

Hà Tĩnh tăng kiểm soát đội tàu, minh bạch nguồn gốc thủy sản

Dù đã hoàn thành 17/17 nhiệm vụ khắc phục theo khuyến nghị của Ủy ban châu Âu (EC), Hà Tĩnh vẫn còn những điểm nghẽn trong kiểm soát sản lượng qua cảng, ghi nhật ký khai thác và truy xuất nguồn gốc thủy sản. Tỉnh đang tập trung siết quản lý đội tàu, giám sát hành trình và khắc phục những bất cập trong quản lý dữ liệu nhằm chống khai thác IUU thực chất, hiệu quả.
Thời tiết hôm nay 16/11: Hà Nội trời nóng lên

Thời tiết hôm nay 16/11: Hà Nội trời nóng lên

Thời tiết hôm nay 16/11, Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ nhiệt độ tăng, trời nắng; Nam Trung Bộ và cao nguyên Trung Bộ nắng ráo; Nam Bộ nắng mạnh, chiều tối có mưa rào và dông rải rác.
TP. Hồ Chí Minh dồn lực đạt tăng trưởng GRDP 10,2%

TP. Hồ Chí Minh dồn lực đạt tăng trưởng GRDP 10,2%

Những tháng cuối năm 2026, TP. Hồ Chí Minh tập trung đẩy nhanh giải ngân đầu tư công, khai thác hiệu quả nguồn lực đất đai và tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp, hướng tới mục tiêu tăng trưởng GRDP 10,2% và thu ngân sách vượt 1 triệu tỷ đồng.
TP. Hồ Chí Minh đưa gần 445 ha đất vào kế hoạch đấu thầu chọn nhà đầu tư

TP. Hồ Chí Minh đưa gần 445 ha đất vào kế hoạch đấu thầu chọn nhà đầu tư

Sáu khu đất với tổng diện tích khoảng 444,68 ha tại TP. Hồ Chí Minh dự kiến được tổ chức đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư trong giai đoạn 2026–2027. Thành phố yêu cầu khẩn trương xây dựng kế hoạch triển khai, đồng thời siết chặt công tác rà soát và quản lý quỹ đất.
Lào Cai kết nối Đại học Thái Nguyên, đưa tri thức vào động lực phát triển kinh tế

Lào Cai kết nối Đại học Thái Nguyên, đưa tri thức vào động lực phát triển kinh tế

Từ đào tạo nhân lực, nghiên cứu khoa học đến chuyển giao công nghệ và thương mại hóa kết quả nghiên cứu, hợp tác giữa tỉnh Lào Cai và Đại học Thái Nguyên đang mở rộng theo hướng gắn tri thức với nhu cầu phát triển kinh tế. Đây là hướng đi có ý nghĩa trong nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, hỗ trợ doanh nghiệp đổi mới công nghệ và khai thác hiệu quả hơn những lợi thế của địa phương.
Sắc chàm và dấu sáp ong – Nơi lưu giữ tâm hồn văn hóa người Mông

Sắc chàm và dấu sáp ong – Nơi lưu giữ tâm hồn văn hóa người Mông

Trên những tấm vải mang sắc chàm đặc trưng, từng đường nét sáp ong không chỉ tạo nên vẻ đẹp của trang phục truyền thống mà còn lưu giữ những ký ức, quan niệm sống và bản sắc văn hóa của đồng bào Mông. Tại thôn Tu San, xã Nậm Có, tỉnh Lào Cai, anh Thào A Sang đang góp phần đưa nghệ thuật độc đáo ấy đến gần hơn với đời sống hôm nay.
Lào Cai: Mậu A chuẩn bị nền tảng đưa sản phẩm địa phương ra thị trường quốc tế

Lào Cai: Mậu A chuẩn bị nền tảng đưa sản phẩm địa phương ra thị trường quốc tế

Mở rộng thị trường quốc tế không chỉ là câu chuyện tìm kiếm đối tác tiêu thụ, mà trước hết đòi hỏi sản phẩm có chất lượng ổn định, năng lực cung ứng và đáp ứng tiêu chuẩn của thị trường tiếp nhận. Tại xã Mậu A, những kết quả bước đầu trong phát triển sản phẩm OCOP, doanh nghiệp và kinh tế tập thể đang tạo nền tảng cho mục tiêu đưa hàng hóa địa phương tiếp cận hệ thống phân phối hàng Việt Nam ở nước ngoài.
Lào Cai cho thuê hơn 51,7 ha đất xây dựng hạ tầng Cụm công nghiệp Phú Thịnh 2

Lào Cai cho thuê hơn 51,7 ha đất xây dựng hạ tầng Cụm công nghiệp Phú Thịnh 2

Ủy ban nhân dân tỉnh Lào Cai vừa quyết định cho Công ty TNHH Lâm nghiệp 888 Yên Bái thuê 517.324,1 m² đất tại phường Văn Phú để thực hiện dự án đầu tư xây dựng kết cấu hạ tầng kỹ thuật Cụm công nghiệp Phú Thịnh 2. Quyết định này hoàn thiện thêm cơ sở pháp lý về đất đai, tạo điều kiện để dự án tiếp tục triển khai theo quy định.
Thời tiết hôm nay 14/11: Bắc Bộ và Trung Bộ mưa giảm, có nắng

Thời tiết hôm nay 14/11: Bắc Bộ và Trung Bộ mưa giảm, có nắng

Thời tiết hôm nay 14/11, Bắc Bộ nhiệt độ tăng do có nắng; Trung Bộ nhiều nơi có nắng trở lại, Nam Trung Bộ có mưa rào và dông vài nơi; Nam Bộ ngày nắng, chiều tối cục bộ có nơi mưa to.
Vốn chính sách: Nguồn lực mở hướng phát triển kinh tế xanh cho vùng cao Lào Cai

Vốn chính sách: Nguồn lực mở hướng phát triển kinh tế xanh cho vùng cao Lào Cai

Cảnh quan thiên nhiên, bản sắc văn hóa và sản phẩm nông nghiệp đặc trưng đang mở ra nhiều hướng phát triển kinh tế xanh cho vùng cao Lào Cai. Tuy nhiên, để người dân thực sự tham gia và hưởng lợi từ những tiềm năng ấy, nguồn vốn đầu tư ban đầu giữ vai trò rất quan trọng. Khi được kết nối đúng đối tượng, đúng phương án và gắn với thị trường, tín dụng chính sách có thể trở thành nguồn lực thiết thực để hình thành sinh kế, phát triển kinh tế hộ và mở rộng cơ hội cho cộng đồng.
bao-hiem-that-nghiep