Trong bối cảnh chi phí sinh hoạt tại châu Á tăng nhanh, Nhật Bản đang phải đối mặt với một cơn “sốt giá gạo” chưa từng thấy trong nhiều thập niên. Theo số liệu mới nhất, giá gạo trong tháng 5/2025 đã tăng hơn gấp đôi so với cùng kỳ năm trước, đạt mức tăng 101,7%. Đây là lần đầu tiên sau hơn nửa thế kỷ giá gạo nước này có mức tăng mạnh đến vậy. Trước đó, tháng 4 và tháng 3 cũng ghi nhận các mức tăng lần lượt là 98,4% và 92,1%.
 |
| “Cơn sốt” giá gạo tại Nhật đẩy lạm phát lên cao nhất kể từ 2023 |
Giá gạo, mặt hàng thiết yếu trong chế độ ăn uống của người Nhật, tăng vọt đã trở thành tâm điểm trong những tháng gần đây. Chính phủ quốc gia này đã phải giải phóng kho dự trữ chiến lược nhằm ổn định giá mặt hàng chủ lực này.
Tình trạng giá gạo leo thang đã đẩy lạm phát lõi (không bao gồm giá thực phẩm tươi sống) của Nhật Bản lên mức 3,7% trong tháng 5, vượt dự báo 3,6% từ Reuters và cao hơn mức 3,5% của tháng trước. Đây được ghi nhận là mức cao nhất kể từ tháng 1/2023. Trong khi đó, lạm phát tổng thể đạt 3,5%, thấp hơn tháng trước nhưng vẫn đánh dấu tháng thứ 38 liên tiếp vượt mục tiêu 2% của Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BOJ).
Chỉ số lạm phát “core-core” (loại bỏ cả giá thực phẩm tươi sống và năng lượng), vốn được BOJ theo dõi sát sao, cũng tăng lên 3,3% so với mức 3% trong tháng 4.
Theo bà Marcella Chow, chiến lược gia thị trường toàn cầu tại JPMorgan Asset Management, giá gạo chiếm khoảng 50% trong cơ cấu lạm phát lõi của Nhật Bản, khiến chỉ số này dễ bị chi phối bởi biến động thực phẩm. Nếu các biện pháp bình ổn giá được mở rộng sang các sản phẩm chế biến từ gạo hoặc nhà hàng, tiêu dùng hộ gia đình có thể được thúc đẩy.
Chuyên gia Kei Okamura tại Neuberger Berman nhận định rằng, lạm phát tăng trong tháng 5 “không phải là điều bất ngờ” khi giá thực phẩm tại Nhật liên tục đi lên. Tuy nhiên, ông dự báo áp lực giá từ thực phẩm sẽ hạ nhiệt trong vài tháng tới.
Bên cạnh đó, BOJ trong tuần này đã giữ nguyên lãi suất ở mức 0,5%, đồng thời lưu ý rằng xu hướng chuyển hóa tăng lương thành tăng giá bán vẫn tiếp diễn, yếu tố đang nâng đỡ lạm phát lõi.
Thống đốc BOJ, ông Kazuo Ueda, gần đây cho biết ngân hàng trung ương sẽ tiếp tục tăng lãi suất khi có “niềm tin vững chắc hơn” rằng lạm phát cơ bản tiệm cận hoặc duy trì quanh mức mục tiêu 2%. Tuy nhiên, dự báo chính thức từ BOJ lại cho rằng áp lực giá sẽ suy giảm, do kinh tế có dấu hiệu chững lại.
Bên cạnh đó, GDP của Nhật Bản đã giảm 0,2% trong quý I/2025, đánh dấu quý đầu tiên sau một năm kinh tế suy thoái. Nguyên nhân chủ yếu đến từ đà giảm xuất khẩu và nhu cầu tiêu dùng nội địa suy yếu.
 Chi phí bảo hiểm hàng hải tăng vọt do căng thẳng Iran – Israel |
 Thụy Sĩ bước vào kỷ nguyên lãi suất 0% do lo ngại giảm phát |
 Thị trường chứng khoán tiếp tục lao đao vì khủng hoảng Trung Đông |
