Xuất khẩu Cần Thơ tăng 13,4% trong 8 tháng đầu năm

Hoạt động kinh tế của Cần Thơ đang ghi nhận nhiều chỉ dấu tích cực trong 8 tháng năm 2026. Giá trị xuất khẩu tăng 13,4%, cùng với sản xuất công nghiệp tăng 10% và tổng mức bán lẻ hàng hóa, doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng 19,6%.

Đà tăng này tạo thêm dư địa để doanh nghiệp mở rộng sản xuất, nhưng đồng thời đặt ra yêu cầu nâng chất lượng hàng hóa xuất khẩu và giảm phụ thuộc vào lợi thế nguyên liệu.

Xuất khẩu tăng cùng sản xuất và tiêu dùng

Theo định hướng thông tin kinh tế - xã hội tháng 9 của Ban Tuyên giáo Thành ủy Cần Thơ, trong 8 tháng đầu năm, giá trị xuất khẩu của thành phố tăng 13,4% so với cùng kỳ. Cùng thời gian, chỉ số sản xuất công nghiệp tăng 10%, tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng 19,6%; thu ngân sách đạt 73,78% dự toán.

Năng lực cảng và logistics có vai trò quan trọng trong việc nâng sức cạnh tranh cho hàng hóa xuất khẩu của Cần Thơ và khu vực Đồng bằng sông Cửu Long. Trong ảnh: Hoạt động bốc xếp container tại cảng Cần Thơ.

Các chỉ số cho thấy đà tăng xuất khẩu không đứng riêng lẻ mà diễn ra trong bối cảnh hoạt động sản xuất và thị trường nội địa cùng mở rộng.

Với một trung tâm kinh tế của vùng Đồng bằng sông Cửu Long, kết quả này có ý nghĩa đặc biệt đối với khu vực doanh nghiệp chế biến, thương mại và dịch vụ logistics. Khi đầu ra xuất khẩu được mở rộng, nhu cầu về nguyên liệu đạt chuẩn, chế biến, đóng gói, kho vận và vận chuyển cũng tăng theo.

Tuy nhiên, tăng kim ngạch chưa phải là đích cuối cùng. Với cơ cấu kinh tế có thế mạnh về nông nghiệp, thủy sản và chế biến thực phẩm, dư địa lớn hơn của Cần Thơ nằm ở khả năng biến nguồn nguyên liệu của vùng thành những sản phẩm có giá trị gia tăng cao hơn.

Từ lợi thế nguyên liệu đến hàng hóa giá trị cao

Định hướng phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo giai đoạn 2026–2030 của Cần Thơ đặt mục tiêu tỷ trọng xuất khẩu sản phẩm công nghệ cao trên tổng giá trị hàng hóa xuất khẩu đạt tối thiểu 50%. Thành phố đồng thời hướng tới tăng đóng góp của năng suất nhân tố tổng hợp vào tăng trưởng kinh tế lên trên 55%.

Đây là sự thay đổi đáng chú ý về cách tiếp cận xuất khẩu.

Nếu tăng trưởng trước đây có thể dựa nhiều vào mở rộng sản lượng và khai thác lợi thế nguyên liệu, mục tiêu mới đòi hỏi doanh nghiệp phải tham gia sâu hơn vào các công đoạn tạo giá trị. Công nghệ chế biến, tiêu chuẩn chất lượng, truy xuất nguồn gốc, bảo quản và phát triển sản phẩm sẽ quyết định khả năng giữ thị trường thay vì chỉ tạo ra một đơn hàng.

Đối với nông sản và thủy sản, yêu cầu này càng rõ khi thị trường nhập khẩu ngày càng quan tâm đến tiêu chuẩn an toàn thực phẩm, môi trường, phát triển bền vững và khả năng truy xuất.

Cùng với doanh nghiệp, các viện, trường và tổ chức khoa học – công nghệ cũng được đặt trong chuỗi liên kết mới. Kế hoạch của Cần Thơ hướng tới phát triển liên kết giữa viện, trường và doanh nghiệp, đồng thời đặt mục tiêu tổng đầu tư xã hội cho nghiên cứu và phát triển đạt tối thiểu 2% GRDP, trong đó nguồn ngoài ngân sách chiếm trên 60%.

Logistics quyết định sức cạnh tranh

Một vấn đề khác đi cùng với tăng trưởng xuất khẩu là năng lực logistics.

Cần Thơ có hệ thống cảng phục vụ hoạt động xuất nhập khẩu hàng hóa của thành phố và khu vực. Theo thông tin của Công an thành phố, Cần Thơ có 21 cảng tổng hợp và cảng chuyên dùng có khả năng tiếp nhận tàu nước ngoài, trong đó hoạt động xuất nhập khẩu tập trung tại các cảng lớn như Hoàng Diệu, Tân Cảng Cái Cui, Cái Cui và VIMC Hậu Giang. Lưu lượng tàu, thuyền xuất nhập cảnh và hàng hóa qua cảng có xu hướng tăng.

Năng lực logistics vì vậy không chỉ là câu chuyện của ngành vận tải. Với doanh nghiệp xuất khẩu, thời gian vận chuyển, chi phí logistics, khả năng gom hàng và kết nối trực tiếp với các tuyến vận tải quốc tế đều tác động trực tiếp đến giá thành và khả năng cạnh tranh.

Khi xuất khẩu tăng 13,4%, nhu cầu giải quyết những khâu này càng trở nên rõ ràng. Trong dài hạn, nếu Cần Thơ đồng thời nâng chất lượng chế biến, tăng hàm lượng công nghệ và cải thiện kết nối logistics, mức tăng kim ngạch có thể được chuyển hóa thành năng lực cạnh tranh bền vững hơn cho doanh nghiệp.

Đây cũng là hướng phù hợp với mục tiêu phát triển của thành phố giai đoạn 2026–2030, trong đó Cần Thơ đặt mục tiêu tăng trưởng GRDP bình quân từ 10–10,5%/năm trở lên và kim ngạch xuất khẩu, thu ngoại tệ đạt 8,2 tỷ USD.