TS. Lê Xuân Nghĩa: Tín dụng 2025 đối diện nhiều thách thức

Dù Ngân hàng Nhà nước (NHNN) có đầy đủ công cụ để điều tiết thị trường, nhưng sự phục hồi tín dụng và niềm tin của doanh nghiệp, đặc biệt là trong khu vực tư nhân, sẽ vẫn gặp khó khăn.

Tăng trưởng tín dụng luôn là một chỉ tiêu quan trọng đối với nền kinh tế. Tuy nhiên, ông Nghĩa cho hay, trong năm 2025, việc tăng trưởng tín dụng sẽ không đạt được mức đột phá như kỳ vọng, đặc biệt trong bối cảnh sự phục hồi của thị trường bất động sản và sản xuất công nghiệp vẫn chậm chạp. Dù tín dụng ngân hàng dành cho các lĩnh vực nông, lâm, ngư nghiệp vẫn có thể duy trì mức tăng trưởng tích cực, nhưng các ngành khác, đặc biệt là bất động sản và công nghiệp chế biến sẽ tiếp tục chịu sức ép.

Các yếu tố bên ngoài như căng thẳng thương mại giữa Mỹ và Trung Quốc, cùng với những tác động từ các chính sách thuế quan của chính quyền Mỹ, đã làm giảm sự tự tin của các doanh nghiệp trong việc mở rộng sản xuất và đầu tư. Chính điều này khiến nhiều ngân hàng thương mại trở nên thận trọng hơn trong việc cấp tín dụng.

TS. Lê Xuân Nghĩa, thành viên Hội đồng Tư vấn chính sách tài chính, tiền tệ quốc gia

Thị trường bất động sản, một trong những ngành thu hút lượng tín dụng lớn của nền kinh tế, cũng đang gặp phải tình trạng phục hồi chậm. Dù đã có dấu hiệu phục hồi nhẹ vào cuối năm 2024, song mức độ này không đủ mạnh để thúc đẩy tăng trưởng tín dụng. TS. Lê Xuân Nghĩa cho biết, trong năm 2025, dù có một số cải thiện nhờ vào các luật mới về bất động sản, nhưng nguồn cung đất sạch và dự án bất động sản vẫn còn hạn chế, khiến giao dịch tiếp tục gặp khó khăn.

Ngoài ra, thị trường bất động sản hiện nay cũng đang đối diện với một vấn đề lớn: thị trường này chiếm đến 25% tín dụng của nền kinh tế. Nếu tín dụng vào bất động sản bị siết chặt, các ngành liên quan như xây dựng, vật liệu xây dựng và nội thất cũng sẽ chịu ảnh hưởng nghiêm trọng.

Một yếu tố tiềm ẩn rủi ro cho nền kinh tế là sự gia tăng dòng tiền vào các thị trường tài chính rủi ro cao như bitcoin, đất nền, và chứng khoán. Chuyên gia này cảnh báo, một lượng lớn vốn đang dồn vào các thị trường này sẽ gây ra áp lực lớn cho các công ty tài chính và ngân hàng, trong khi những thị trường này lại không được tính vào chỉ số lạm phát. Đây là một yếu tố khó lường có thể ảnh hưởng đến ổn định vĩ mô trong dài hạn.

Theo ông Nghĩa, Ngân hàng Nhà nước nên điều chỉnh thị trường tín dụng theo cơ chế thị trường mở thay vì áp dụng các chỉ tiêu hành chính như room tín dụng. Điều này đồng nghĩa với việc các ngân hàng thương mại có thể tự do lựa chọn các dự án cho vay phù hợp, tùy thuộc vào khả năng huy động và cho vay của mình, nhưng vẫn phải tuân thủ các yêu cầu về hệ số an toàn vốn tối thiểu (CAR) theo quy định quốc tế.

Bên cạnh đó, Ngân hàng Nhà nước cần tập trung vào việc giám sát và điều tiết các hoạt động tín dụng, đặc biệt là các lĩnh vực có rủi ro cao như đầu cơ bất động sản, và khuyến khích các khoản vay cho các lĩnh vực có tính bền vững cao như nhà ở xã hội, tiêu dùng và công nghệ mới.

Dù tín dụng trong năm 2025 chưa thể có sự đột phá mạnh mẽ, nhưng ông Nghĩa vẫn cho rằng sẽ có một số yếu tố hỗ trợ như tăng trưởng từ khu vực FDI, đặc biệt là xuất khẩu và thặng dư thương mại. Các dự án đầu tư công, mặc dù gặp một số khó khăn, cũng có thể thúc đẩy một phần tín dụng trong năm tới. Tuy nhiên, việc tín dụng vào khu vực tư nhân còn gặp phải nhiều rào cản cần được giải quyết.

TS. Lê Xuân Nghĩa nhận định, năm 2025 sẽ là một năm đầy thử thách cho thị trường tín dụng Việt Nam. Mặc dù vẫn có những yếu tố tích cực từ FDI và đầu tư công, nhưng việc phục hồi thị trường bất động sản, sản xuất công nghiệp và sự gia tăng rủi ro từ các thị trường tài chính sẽ tiếp tục ảnh hưởng đến tăng trưởng tín dụng. Ngân hàng Nhà nước cần có những điều chỉnh kịp thời để đảm bảo ổn định vĩ mô và hỗ trợ nền kinh tế phát triển bền vững.