Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo tăng cường truy xuất nguồn gốc nông, lâm, thủy sản xuất khẩu

Ngày 29/8, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã ký Công điện số 150/CĐ-TTg về việc tăng cường truy xuất nguồn gốc, nâng cao chất lượng và uy tín sản phẩm nông, lâm, thủy sản xuất khẩu của Việt Nam.

Theo báo cáo, giá trị gia tăng của ngành nông nghiệp Việt Nam nhiều năm qua tăng trưởng ổn định ở mức 5-7%/năm, với 11 nhóm hàng có kim ngạch xuất khẩu trên 1 tỷ USD. Riêng 6 tháng đầu năm 2025, tổng kim ngạch xuất khẩu nông, lâm, thủy sản ước đạt 33,5 tỷ USD. Tuy nhiên, những cảnh báo gần đây từ EU về dư lượng hóa chất trong một số lô hàng cho thấy yêu cầu cấp thiết phải kiểm soát chặt chẽ chất lượng và hệ thống truy xuất nguồn gốc để bảo vệ uy tín hàng hóa Việt Nam trên thị trường quốc tế.

Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo tăng cường truy xuất nguồn gốc nông, lâm, thủy sản xuất khẩu

Thủ tướng giao Bộ Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành triển khai các giải pháp cấp bách. Bộ phải khẩn trương khắc phục cảnh báo, kịp thời thông báo với Tổng vụ Sức khỏe và An toàn thực phẩm (DG SANTE) của Ủy ban châu Âu, đồng thời ban hành và thực hiện quy trình kiểm soát an toàn thực phẩm trong toàn bộ chuỗi sản xuất, từ trồng trọt, chăn nuôi đến chế biến, bảo quản. Song song với đó, bộ này cần xây dựng cơ sở dữ liệu chuỗi cung ứng, áp dụng hệ thống truy xuất nguồn gốc bắt buộc đối với các nhóm hàng rủi ro cao ngay khi Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hóa (sửa đổi) có hiệu lực. Đề án thí điểm vùng nguyên liệu nông, lâm sản chuẩn giai đoạn 2022-2025 cũng sẽ được đánh giá để nhân rộng, hình thành các vùng nguyên liệu tập trung đáp ứng chuẩn quốc tế.

Bộ Công Thương được giao chủ trì thực hiện biện pháp khắc phục cảnh báo, giám sát và truy xuất nguồn gốc đối với các sản phẩm có nguy cơ cao vi phạm trong phạm vi quản lý. Cùng với đó, hệ thống thương vụ Việt Nam tại châu Âu và các nước phải chủ động nắm bắt cảnh báo, quy định mới từ thị trường nhập khẩu, vận động chính sách để bảo vệ lợi ích doanh nghiệp, đồng thời thúc đẩy xúc tiến thương mại, mở rộng thị trường xuất khẩu mới.

Bộ Tài chính chỉ đạo Cục Hải quan xây dựng cơ chế thông quan nhanh, thuận lợi nhưng vẫn đảm bảo giám sát chặt chẽ chất lượng hàng hóa. Đồng thời, bộ này có trách nhiệm tham mưu chính sách khuyến khích đầu tư vào nông nghiệp, đặc biệt trong lĩnh vực chế biến, bảo quản gắn với Nghị quyết 68 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân.

Bộ Ngoại giao được giao đẩy mạnh hợp tác quốc tế, khai thác quan hệ song phương, đa phương với EU để thu hút nguồn lực phát triển nông nghiệp bền vững. Bộ Khoa học và Công nghệ sẽ cập nhật tiêu chuẩn, quy chuẩn chất lượng hài hòa quốc tế, ứng dụng công nghệ và chuyển đổi số trong quản lý chất lượng, truy xuất sản phẩm.

Thủ tướng cũng chỉ đạo UBND các tỉnh, thành phố khẩn trương khắc phục khuyến cáo của đoàn thanh tra EU về dư lượng thuốc trừ sâu, đặc biệt tại Đồng Tháp, Lâm Đồng và TP. Hồ Chí Minh – những địa phương có nhiều lô hàng bị cảnh báo. Các địa phương phải tăng cường giám sát chuỗi sản xuất, xử lý nghiêm các vi phạm về hóa chất, kháng sinh, đồng thời thiết lập hệ thống truy xuất nguồn gốc theo chuẩn quốc tế.

Đối với thủy sản, yêu cầu đặt ra là kiểm soát nguồn gốc khai thác, đảm bảo không vi phạm quy định về khai thác bất hợp pháp (IUU). Với lĩnh vực trồng trọt và chăn nuôi, địa phương phải kiên quyết xử lý các cơ sở vi phạm về hóa chất, kháng sinh cấm, bảo đảm sản phẩm đáp ứng tiêu chuẩn thị trường nhập khẩu.

Bên cạnh đó, Thủ tướng yêu cầu các hiệp hội sản xuất, chế biến, xuất khẩu nông, lâm, thủy sản tăng cường cập nhật, phổ biến thông tin về quy định nhập khẩu cho hội viên, đồng thời khuyến khích doanh nghiệp tham gia chuỗi liên kết sản xuất – tiêu thụ – xuất khẩu, đặc biệt là với thị trường EU. Các hiệp hội cần phối hợp với cơ quan chức năng điều tra, khắc phục nguyên nhân vi phạm, chủ động tìm kiếm thị trường mới và tận dụng các hiệp định thương mại tự do để gia tăng giá trị ngành hàng.

Phó Thủ tướng Bùi Thanh Sơn được giao trực tiếp chỉ đạo, đôn đốc và xử lý vướng mắc trong quá trình thực hiện. Văn phòng Chính phủ theo dõi, tổng hợp tình hình và báo cáo Thủ tướng về những vấn đề vượt thẩm quyền.

Với công điện này, Chính phủ đặt mục tiêu không chỉ khắc phục kịp thời những cảnh báo từ thị trường quốc tế, mà còn xây dựng hệ thống truy xuất nguồn gốc hiện đại, bền vững, nâng cao uy tín cho sản phẩm nông, lâm, thủy sản Việt Nam trên thị trường toàn cầu.