Nhà ở xã hội: Cho phép “chọn thủ tục”, chủ đầu tư có thể được miễn giấy phép xây dựng

Theo hướng dẫn của Bộ Xây dựng, căn cứ Nghị quyết 201/2025 về thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển nhà ở xã hội, chủ đầu tư dự án được lựa chọn một trong hai cách tiếp cận.

Cụ thể, nếu thực hiện thủ tục cấp giấy phép xây dựng, chủ đầu tư sẽ được miễn thủ tục thẩm định báo cáo nghiên cứu khả thi đầu tư xây dựng. Ngược lại, nếu thực hiện thẩm định báo cáo nghiên cứu khả thi theo quy định của Luật Xây dựng và được cơ quan chuyên môn thẩm định, phê duyệt, thì dự án sẽ không phải xin giấy phép xây dựng trước khi khởi công.

Quy định này được đánh giá là bước điều chỉnh linh hoạt, tháo gỡ vướng mắc lâu nay trong triển khai các dự án nhà ở xã hội – lĩnh vực vốn chịu áp lực lớn về tiến độ và chi phí thủ tục.

Đáng chú ý, theo Nghị quyết 201/2025, dự án nhà ở xã hội không bắt buộc phải thực hiện thẩm định báo cáo nghiên cứu khả thi tại cơ quan chuyên môn về xây dựng. Thay vào đó, chủ đầu tư và người quyết định đầu tư được tự tổ chức thẩm định, phê duyệt và chịu trách nhiệm toàn diện về việc tuân thủ quy định pháp luật.

Trong trường hợp dự án thuộc diện phải cấp phép xây dựng, nội dung thẩm định thiết kế về phòng cháy, chữa cháy sẽ được lồng ghép ngay trong quy trình cấp phép, với thời hạn giải quyết tối đa 30 ngày kể từ khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ.

Một nguyên tắc quan trọng được nhấn mạnh là ưu tiên áp dụng cơ chế, chính sách nào thuận lợi hơn cho chủ đầu tư. Điều này cho phép doanh nghiệp linh hoạt lựa chọn phương án tối ưu, phù hợp với điều kiện thực tế của từng dự án.

Với cách tiếp cận “một trong hai”, cơ quan quản lý kỳ vọng vừa bảo đảm yêu cầu kiểm soát chất lượng công trình, vừa rút ngắn quy trình, giảm chi phí tuân thủ – yếu tố then chốt để thúc đẩy nguồn cung nhà ở xã hội trong bối cảnh nhu cầu ngày càng tăng.