 |
| Ngân hàng trung ương Trung Quốc “bơm tiền” kỷ lục trước Tết |
Trước thềm Tết Nguyên đán – giai đoạn nhu cầu tiền mặt tăng mạnh nhất năm – Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc (PBoC) đang triển khai loạt biện pháp bơm thanh khoản quy mô lớn nhằm giữ hệ thống tài chính vận hành thông suốt. Động thái này được xem như “lá chắn phòng thủ” để tránh tình trạng thiếu hụt tiền mặt theo mùa và bảo đảm nhịp tăng trưởng kinh tế trong bối cảnh nhiều áp lực.
Cuối tuần trước, ngân hàng trung ương đã bơm 600 tỷ nhân dân tệ (khoảng 86,4 tỷ USD) thông qua các hợp đồng mua lại kỳ hạn 14 ngày. Đây là lần đầu tiên sau hai tháng PBoC tái khởi động mạnh công cụ này, cho thấy nhà điều hành sẵn sàng mở van tiền tệ sớm thay vì chờ thị trường căng thẳng mới can thiệp.
Theo dự báo của Công ty Chứng khoán Industrial Securities, lượng tiền bổ sung có thể chưa dừng lại ở đó. Trước khi kỳ nghỉ lễ bắt đầu từ ngày 15/2, PBoC có thể phải bơm tổng cộng tới 3.500 tỷ nhân dân tệ, tương đương hơn 500 tỷ USD, nhằm bù đắp khoảng trống thanh khoản đang mở rộng.
Tính toán của Bloomberg cho thấy hệ thống ngân hàng Trung Quốc có thể thiếu hụt khoảng 3.200 tỷ nhân dân tệ trong ngắn hạn. Nguyên nhân đến từ nhiều phía: chi tiêu dịp lễ tăng cao, doanh nghiệp tích trữ tiền mặt, phát hành trái phiếu chính phủ dồn dập và dòng vốn quay vòng trên thị trường tiền tệ chậm lại. Tất cả cùng lúc hút tiền ra khỏi hệ thống.
Áp lực lớn nhất đến từ hành vi tiêu dùng của hộ gia đình. Tết Nguyên đán vốn gắn với truyền thống lì xì tiền mặt, du lịch và mua sắm, khiến nhu cầu rút tiền tăng vọt. Các chuyên gia từ Huaxi Securities ước tính riêng yếu tố này có thể khiến khoảng 900 tỷ nhân dân tệ bị rút khỏi ngân hàng trong thời gian ngắn.
Trong khi đó, yếu tố kỹ thuật trên thị trường tiền tệ tiếp tục gây sức ép. Khoảng 405,5 tỷ nhân dân tệ hợp đồng repo đảo chiều sẽ đáo hạn trong tuần này, đồng nghĩa dòng tiền bị thu hẹp trở lại. Một đợt đáo hạn khác quy mô 500 tỷ nhân dân tệ cũng đang chờ phía trước, làm thanh khoản càng thêm căng.
Cùng lúc, chính phủ Trung Quốc đẩy nhanh phát hành trái phiếu để huy động vốn. Dữ liệu cho thấy khoảng 950 tỷ nhân dân tệ trái phiếu sẽ được tung ra thị trường chỉ trong hai tuần đầu tháng 2, cao hơn đáng kể so với tháng trước. Nguồn cung trái phiếu lớn khiến tiền trong hệ thống tiếp tục bị “hút” về khu vực ngân sách.
Để cân bằng cung – cầu vốn, PBoC không chỉ sử dụng repo ngắn hạn mà còn tăng mua trái phiếu và bơm vốn trung, dài hạn. Riêng tháng 1, cơ quan này đã bơm kỷ lục 1.000 tỷ nhân dân tệ vốn trung – dài hạn và tăng gấp đôi quy mô mua trái phiếu, cho thấy chiến lược điều tiết đa tầng, thay vì phụ thuộc một công cụ duy nhất.
Một yếu tố khác siết thanh khoản là biến động tỷ giá. Khi đồng nhân dân tệ tăng giá khoảng 2,6% kể từ cuối năm ngoái, nhiều doanh nghiệp xuất khẩu có xu hướng chuyển đổi USD sang nội tệ, làm gia tăng nhu cầu nắm giữ nhân dân tệ và giảm lượng tiền lưu thông trên thị trường liên ngân hàng.
Giới phân tích cho rằng thông điệp của nhà điều hành khá rõ ràng: tránh mọi kịch bản “đóng băng” dòng tiền trong giai đoạn cao điểm. Việc chủ động bơm thanh khoản sớm giúp ổn định lãi suất liên ngân hàng, giữ niềm tin thị trường trái phiếu và giảm nguy cơ sốc tài chính ngắn hạn.
