Fed đang phải đối mặt áp lực tăng lãi suất khi rủi ro lạm phát nóng trở lại

Sau giai đoạn lạm phát có dấu hiệu hạ nhiệt, bức tranh kinh tế đã thay đổi đáng kể khi căng thẳng tại Trung Đông bùng phát trở lại, kéo giá dầu thô tăng mạnh. Diễn biến này làm suy giảm tác động tích cực từ số liệu Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 6/2026 của Mỹ, vốn trước đó tạo kỳ vọng Fed sẽ có thêm dư địa duy trì chính sách hiện hành.

Cục dự trữ liên bang Mỹ (FED) có lẽ là tổ chức tài chính quyền lực nhất thế giới, là nơi duy nhất được in tiền (đô la Mỹ), đưa ra các chính sách tiền tệ không chỉ ảnh hưởng tới Hoa Kỳ mà còn rất nhiều quốc gia khác.

Ngoài giá năng lượng, nhu cầu phát triển trí tuệ nhân tạo (AI) cùng kế hoạch áp thuế quan mới của chính quyền Tổng thống Donald Trump cũng được đánh giá là những yếu tố có thể làm gia tăng áp lực lạm phát trong thời gian tới.

Trên thị trường tài chính, kỳ vọng về khả năng Fed nâng lãi suất đã tăng trở lại. Đến cuối tuần trước, xác suất Fed tăng lãi suất trong cuộc họp tháng 7 được thị trường định giá khoảng 35%, có thời điểm tiến sát 40%.

Trước đó, sau khi Bộ Lao động Mỹ công bố báo cáo ngày 14/7 cho thấy CPI tháng 6 giảm lần đầu trong vòng sáu năm nhờ giá xăng hạ nhiệt, xác suất tăng lãi suất từng lùi xuống khoảng 10%. Tuy nhiên, diễn biến nhanh chóng đảo chiều sau khi lệnh ngừng bắn giữa Mỹ và Iran không còn được duy trì.

Ông Alex Payne, Giám đốc danh mục đầu tư cấp cao tại Vanguard, nhận định căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông đang làm gia tăng nguy cơ giá dầu tiếp tục leo thang. Theo ông, thị trường buộc phải điều chỉnh kỳ vọng khi rủi ro lạm phát có thể kéo dài hơn dự báo.

Ngay trong nội bộ Fed, ngày càng nhiều quan chức phát tín hiệu ủng hộ việc thắt chặt chính sách tiền tệ.

Đầu tháng này, Chủ tịch Fed chi nhánh Dallas Lorie Logan cho rằng việc tăng nhẹ lãi suất là cần thiết bởi lạm phát vẫn chưa quay về ổn định quanh mục tiêu 2%.

Trong khi đó, Chủ tịch Fed chi nhánh Cleveland Beth Hammack khẳng định hiện "không có sự mâu thuẫn" nào giữa hai mục tiêu của Fed, đồng thời cho rằng lạm phát đang là vấn đề đáng lo ngại hơn thị trường lao động. Cả hai đều có quyền bỏ phiếu tại cuộc họp lần này và được dự báo có thể phản đối nếu Fed tiếp tục giữ nguyên lãi suất.

Tân Chủ tịch Fed Kevin Warsh tiếp tục khẳng định ưu tiên kiểm soát lạm phát. Trong phiên điều trần trước Quốc hội hồi đầu tháng, ông nhấn mạnh sẽ sử dụng mọi công cụ của ngân hàng trung ương để đưa lạm phát trở lại mục tiêu, dù chưa đưa ra lộ trình cụ thể cho các quyết định tiếp theo.

Dẫu vậy, vẫn có những ý kiến cho rằng Fed có thể tiếp tục chờ thêm các dữ liệu mới trước khi hành động, đặc biệt nếu tác động từ giá năng lượng không lan rộng hoặc tỷ lệ thất nghiệp tăng lên trong thời gian tới.

Tuy nhiên, Phó Chủ tịch Fed Philip Jefferson cảnh báo cơ quan này có thể buộc phải nâng lãi suất tại các cuộc họp sắp tới nếu áp lực lạm phát không thực sự được kiểm soát.

Theo nhiều chuyên gia, nếu Fed quyết định tăng lãi suất ngay trong tháng 7, động thái này không chỉ góp phần củng cố cam kết chống lạm phát của Chủ tịch Kevin Warsh mà còn giúp ngân hàng trung ương tránh những tranh cãi về yếu tố chính trị khi cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ của Mỹ đang đến gần.

Ông Joseph Lavorgna - cựu quan chức Bộ Tài chính dưới thời Tổng thống Donald Trump, cho rằng ông Warsh có thể lập luận với Nhà Trắng rằng việc tăng lãi suất ở thời điểm hiện nay sẽ góp phần kiểm soát kỳ vọng lạm phát, qua đó giữ mặt bằng lãi suất dài hạn ở mức thấp hơn.

Trước đây, Tổng thống Donald Trump từng chỉ trích mạnh mẽ Fed dưới thời cựu Chủ tịch Jerome Powell sau quyết định giảm lãi suất 0,5 điểm phần trăm vào tháng 9/2024, thời điểm sát cuộc bầu cử.

Dù Fed lựa chọn giữ nguyên hay tăng lãi suất sau cuộc họp lần này, tâm điểm chú ý của giới đầu tư sẽ vẫn là cuộc họp báo của Chủ tịch Kevin Warsh, nơi thị trường kỳ vọng sẽ có thêm tín hiệu về định hướng chính sách tiền tệ trong những tháng cuối năm.