Australia chính thức điều chỉnh chính sách thị thực đối với sinh viên và lao động kỳ nghỉ

Các biện pháp về thị thực được Chính phủ Australia công bố ngày 2/10 tập trung vào việc chuyển cơ sở đào tạo của sinh viên quốc tế, quyền đi cùng của người phụ thuộc, thị thực lao động kết hợp kỳ nghỉ và hoạt động cung cấp dịch vụ di trú.

Phát biểu trước Viện Di cư Australia cùng ngày, Thứ trưởng phụ trách Quốc tịch Bộ Nội vụ Australia Julian Hill cho biết các điều chỉnh nhằm khắc phục những kẽ hở của hệ thống thị thực, trong bối cảnh nhập cư tiếp tục là chủ đề gây tranh luận tại nước này.

Ông Hill cho rằng tranh luận về di cư thời gian qua ngày càng xa rời thực tế, trong khi người nhập cư bị quy trách nhiệm cho nhiều vấn đề kinh tế - xã hội. Tuy nhiên, quan chức này nhấn mạnh chính phủ vẫn cần khắc phục những kẽ hở tồn tại lâu nay và bảo đảm thị thực tạm trú được sử dụng đúng mục đích.

Chính phủ Australia chính thức điều chỉnh chính sách thị thực, trong đó hướng đến học sinh, sinh viên và lao động kỳ nghỉ.

Một trọng tâm của gói điều chỉnh là ngăn sinh viên quốc tế liên tục đổi cơ sở đào tạo hoặc chuyển sang chương trình cùng cấp, thấp hơn để kéo dài thời gian ở lại Australia. Theo kế hoạch, từ giữa năm 2027, sinh viên muốn chuyển cơ sở giáo dục sẽ phải nộp đơn xin thị thực mới. Chi phí dự kiến khoảng 1.200 AUD, tương đương gần một nửa mức phí 2.500 AUD đối với hồ sơ xin thị thực ban đầu.

Trong thời gian chờ quy định mới có hiệu lực, sinh viên quốc tế không theo học bậc phổ thông phải duy trì khóa học đã đăng ký ban đầu trong ít nhất 12 tháng, thay vì 6 tháng như hiện nay. Ngoại lệ có thể được xem xét trong trường hợp người học ốm đau, không đạt yêu cầu học tập hoặc cơ sở đào tạo phá sản.

Các yêu cầu đối với hồ sơ gia hạn cũng được định hướng theo nguyên tắc người học phải chứng minh sự tiến triển về trình độ, thay vì đăng ký nối tiếp nhiều khóa học cùng cấp hoặc thấp hơn. Đây là một phần nỗ lực chấm dứt tình trạng lợi dụng chuỗi thị thực tạm thời để ở lại gần như vô thời hạn.

Cùng với việc siết điều kiện học tập và chuyển trường, Australia dự kiến thu hẹp quyền đưa người thân đi cùng của sinh viên quốc tế. Theo ông Hill, người phụ thuộc chỉ được xem xét trong một số trường hợp hạn chế, gồm nghiên cứu sinh tiến sĩ, người nhận học bổng của Chính phủ Australia hoặc chính phủ nước ngoài, cùng một số sinh viên đến từ các nước ASEAN và quốc đảo Thái Bình Dương.

Những gia đình đã có mặt tại Australia sẽ được bảo lưu quyền lợi. Tuy vậy, phạm vi miễn trừ, danh sách quốc gia áp dụng và lộ trình thực hiện cụ thể vẫn cần được cơ quan chức năng công bố đầy đủ.

Đối với chương trình lao động kết hợp kỳ nghỉ, Australia dự kiến áp dụng cơ chế bốc thăm khi xem xét gia hạn, thay cho cách tiếp cận gần như tự động nếu người nộp đơn hoàn thành một số yêu cầu công việc. Thị thực du lịch cũng sẽ được gắn điều kiện không được tiếp tục lưu trú, qua đó hạn chế việc chuyển sang diện thị thực khác ngay trong lãnh thổ Australia.

Những điều chỉnh này nằm trong kế hoạch giảm lượng di cư ròng hằng năm xuống khoảng 225.000 người vào năm 2028. Chính phủ Australia khẳng định người có nhu cầu lưu trú tạm thời phải sử dụng đúng loại thị thực; trường hợp muốn định cư cần nộp hồ sơ thường trú, còn khi thị thực hết hiệu lực phải rời khỏi nước này.

Song song với việc điều chỉnh các diện thị thực, Canberra sẽ tăng cường xử lý “môi giới ma” — những người đứng tên đăng ký nhưng để cá nhân không đủ điều kiện hành nghề tư vấn dưới danh nghĩa của mình — cũng như các đối tượng không đăng ký nhưng vẫn cung cấp dịch vụ di trú.

Một lực lượng chuyên trách của Bộ Nội vụ sẽ phối hợp với Lực lượng Biên phòng Australia để điều tra, xử lý vi phạm. Môi giới đã đăng ký cũng bị cấm tiếp nhận hồ sơ nếu biết hoặc có cơ sở hợp lý để nghi ngờ hồ sơ không có căn cứ thực tế hay pháp lý.

Ông Hill cảnh báo một số luật sư còn hướng dẫn khách hàng dựng căn cứ xin quy chế tị nạn. Theo ông, đây không phải hoạt động đại diện pháp lý chính đáng mà là hành vi lạm dụng hệ thống nhập cư để trục lợi.

Gói biện pháp mới cho thấy Australia đang chuyển mạnh từ quản lý theo từng loại thị thực sang kiểm soát toàn bộ lộ trình lưu trú tạm thời. Dù được kỳ vọng giúp giảm sức ép lên nhà ở, hạ tầng và dịch vụ công, chính sách này cũng đặt ra bài toán cân bằng với sức hấp dẫn của ngành giáo dục quốc tế — một trong những nguồn thu xuất khẩu quan trọng của quốc gia này.