Doanh nghiệp kiến nghị gỡ rào cản chuyển nhượng dự án bất động sản

Nhiều doanh nghiệp và chuyên gia pháp lý kiến nghị sửa đổi một số quy định trong Dự thảo Luật Kinh doanh bất động sản 2023, nhằm giảm thủ tục hành chính, tháo gỡ rào cản cho hoạt động đầu tư và chuyển nhượng dự án bất động sản.

Việc bắt buộc thông báo trước khi kinh doanh công trình hình thành trong tương lai hay yêu cầu hoàn thành 100% nghĩa vụ tài chính trước khi M&A đang được cho là làm gia tăng áp lực chi phí. Các chuyên gia và doanh nghiệp kiến nghị sửa đổi để tạo môi trường đầu tư thông thoáng hơn.

Tại hội thảo góp ý dự thảo luật do Hiệp hội Bất động sản Việt Nam tổ chức sáng 6/8, đại diện Sun Group cho rằng quy định yêu cầu chủ đầu tư phải thông báo với cơ quan quản lý trước khi đưa công trình hình thành trong tương lai vào kinh doanh là một thủ tục hành chính mới, chưa xuất hiện trong quy định hiện hành.

Theo vị đại diện doanh nghiệp, đối với công trình xây dựng hình thành trong tương lai, việc bổ sung thêm thủ tục này sẽ kéo dài quy trình triển khai dự án và làm tăng chi phí tuân thủ. Vì vậy, Sun Group đề xuất bỏ quy định thông báo đối với loại hình công trình này, trong khi vẫn duy trì cơ chế thông báo đối với nhà ở hình thành trong tương lai để bảo đảm quyền lợi của người mua.

Một nội dung khác được đại diện các doanh nghiệp đặc biệt quan tâm là điều kiện chuyển nhượng dự án bất động sản. Đại diện Sun Group đề nghị không bắt buộc doanh nghiệp phải hoàn thành toàn bộ nghĩa vụ tài chính trước khi chuyển nhượng, mà cho phép các bên thỏa thuận việc kế thừa và tiếp tục thực hiện các nghĩa vụ còn lại. Theo đó, cách tiếp cận này sẽ tạo điều kiện cho hoạt động M&A dự án, đồng thời vẫn bảo đảm nghĩa vụ đối với Nhà nước.

Ở góc độ pháp lý, Luật sư Phạm Thanh Tuấn - Đoàn Luật sư TP. Hà Nội - cho rằng dự thảo vẫn còn một số quy định có nguy cơ phát sinh vướng mắc khi áp dụng.

Theo ông, việc phân chia dự án bất động sản để áp dụng đồng thời Luật Đầu tư và Luật Kinh doanh bất động sản có thể dẫn tới tình trạng cùng một loại dự án nhưng chịu hai cơ chế pháp lý khác nhau, làm phát sinh cách hiểu và cách áp dụng không thống nhất.

Bên cạnh đó, dự thảo cũng chưa đồng bộ với Luật Đầu tư về thẩm quyền quyết định chuyển nhượng toàn bộ hoặc một phần dự án, khi quy định của hai luật xác định chủ thể có thẩm quyền khác nhau trong một số trường hợp.

Đối với điều kiện chuyển nhượng dự án, luật sư Phạm Thanh Tuấn đề nghị bổ sung quy định đối với các dự án được hình thành thông qua nhận chuyển quyền sử dụng đất theo pháp luật đất đai. Nếu chỉ yêu cầu phải có quyết định giao đất hoặc cho thuê đất như dự thảo hiện nay, nhiều dự án hợp pháp sẽ không đủ điều kiện chuyển nhượng.

Ngoài ra, ông cũng kiến nghị cho phép bên nhận chuyển nhượng quyền sử dụng đất đã có hạ tầng kỹ thuật được kế thừa hồ sơ pháp lý của dự án, thay vì phải thực hiện lại các thủ tục về quy hoạch, thiết kế và hồ sơ đầu tư đã được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt. Theo ông, quy định này sẽ giúp rút ngắn thời gian chuẩn bị dự án, giảm chi phí cho doanh nghiệp và bảo đảm sự thống nhất giữa các luật liên quan.

Các ý kiến tại hội thảo cho rằng việc sửa đổi Luật Kinh doanh bất động sản cần hướng tới mục tiêu đơn giản hóa thủ tục, tháo gỡ điểm nghẽn pháp lý và tạo môi trường đầu tư minh bạch, qua đó thúc đẩy thị trường bất động sản phát triển ổn định và nâng cao hiệu quả hoạt động chuyển nhượng, M&A trong giai đoạn tới.