Thứ hai 16/11/2026 08:49
Hotline: 024.355.63.010
Email: banbientap.dnhn@gmail.com
Thời cuộc

Cứ một doanh nghiệp rút lui có 1,3 doanh nghiệp gia nhập thị trường

Trong 9 tháng năm 2026, cứ một doanh nghiệp rút lui thì có khoảng 1,3 doanh nghiệp gia nhập thị trường hoặc quay trở lại hoạt động. Khoảng cách dương cho thấy dòng doanh nghiệp mới vẫn được duy trì, nhưng sức ép chi phí, vốn và thị trường tiếp tục thử thách khả năng tồn tại của doanh nghiệp nhỏ.

Bức tranh doanh nghiệp 9 tháng năm 2026 cho thấy hai xu hướng diễn ra song song: số doanh nghiệp gia nhập thị trường và quay trở lại hoạt động vẫn cao hơn số rút lui, trong khi áp lực duy trì hoạt động chưa giảm rõ ở nhóm doanh nghiệp nhỏ và các ngành dịch vụ. Vì vậy, chênh lệch dương về số lượng là tín hiệu tích cực, nhưng chưa đủ để phản ánh đầy đủ sức khỏe của khu vực doanh nghiệp.

Theo Cục Thống kê, trong 9 tháng năm 2026, cả nước có 223,9 nghìn doanh nghiệp thành lập mới và quay trở lại hoạt động, trong khi 172 nghìn doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường. Chênh lệch đạt khoảng 51,9 nghìn doanh nghiệp, tương đương số gia nhập và tái gia nhập cao hơn 30,2%; tính bình quân, cứ một doanh nghiệp rút lui có khoảng 1,3 doanh nghiệp gia nhập hoặc quay trở lại.

Đại diện cộng đồng doanh nghiệp nhỏ và vừa tham dự hội nghị đối thoại tại Hà Nội năm 2026. Khu vực doanh nghiệp nhỏ tiếp tục là nhóm chịu nhiều sức ép về vốn, chi phí và thị trường - Ảnh: VGP.
Đại diện cộng đồng doanh nghiệp nhỏ và vừa tham dự hội nghị đối thoại tại Hà Nội năm 2026. Khu vực doanh nghiệp nhỏ tiếp tục là nhóm chịu nhiều sức ép về vốn, chi phí và thị trường - Ảnh: VGP.

Doanh nghiệp mới không chỉ tăng về số lượng

Trong 223,9 nghìn doanh nghiệp gia nhập và tái gia nhập thị trường, có 149,7 nghìn doanh nghiệp thành lập mới, tăng 3,2% so với cùng kỳ năm trước. Tổng vốn đăng ký của nhóm này đạt khoảng 1.884 nghìn tỷ đồng, tăng 32,7%, trong khi vốn đăng ký bình quân đạt 12,6 tỷ đồng/doanh nghiệp, tăng 28,5%.

Khoảng cách giữa tốc độ tăng vốn và tốc độ tăng số lượng là một tín hiệu đáng chú ý. Nếu số doanh nghiệp thành lập mới chỉ tăng 3,2% nhưng vốn đăng ký tăng hơn 32%, điều đó cho thấy một bộ phận doanh nghiệp mới bước vào thị trường với quy mô vốn lớn hơn so với cùng kỳ.

Xu hướng này cũng thể hiện ở cơ cấu vốn. Số doanh nghiệp thành lập mới có vốn từ 100 đến 1.000 tỷ đồng tăng 29,3%, còn nhóm từ 50 đến 100 tỷ đồng tăng 8,9%. Khu vực công nghiệp và xây dựng ghi nhận 36,9 nghìn doanh nghiệp thành lập mới, tăng 14,1%; nông, lâm nghiệp và thủy sản có 1,6 nghìn doanh nghiệp, tăng 17%, trong khi dịch vụ có 111,2 nghìn doanh nghiệp, chiếm hơn 74% tổng số doanh nghiệp mới.

Ở góc độ chính sách, Báo cáo kinh tế - xã hội năm 2026 của Chính phủ cũng đánh giá trong 9 tháng có gần 224 nghìn doanh nghiệp gia nhập và tái gia nhập thị trường, cao hơn số rút lui; cả năm ước có khoảng 1,11 triệu doanh nghiệp đang hoạt động.

Những con số này phản ánh dòng vốn và ý định kinh doanh vẫn tiếp tục hình thành, đồng thời cho thấy khu vực doanh nghiệp chưa rơi vào trạng thái co hẹp về số lượng. Tuy nhiên, phía sau chênh lệch dương đó vẫn tồn tại một lớp doanh nghiệp đang chịu sức ép lớn về khả năng tồn tại.

Sức ép rút lui tập trung ở doanh nghiệp nhỏ và dịch vụ

Trong 9 tháng, có 172 nghìn doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường, giảm 1,7% so với cùng kỳ. Điều đáng lưu ý không chỉ nằm ở quy mô tuyệt đối của con số này mà ở cơ cấu doanh nghiệp rời thị trường.

Trong 9 tháng năm 2026, cứ một doanh nghiệp rút lui thì có khoảng 1,3 doanh nghiệp gia nhập thị trường hoặc quay trở lại hoạt động.
Trong 9 tháng năm 2026, cứ một doanh nghiệp rút lui thì có khoảng 1,3 doanh nghiệp gia nhập thị trường hoặc quay trở lại hoạt động.

Cục Thống kê nhận định áp lực rút lui tập trung chủ yếu ở nhóm doanh nghiệp quy mô nhỏ; doanh nghiệp mới thành lập, doanh nghiệp nhỏ và siêu nhỏ vẫn dễ bị tác động bởi biến động sức cầu, chi phí đầu vào, khả năng tiếp cận vốn và cạnh tranh.

Xét theo ngành, riêng khu vực dịch vụ có khoảng 129,5 nghìn doanh nghiệp rút lui, chiếm 75,2% tổng số doanh nghiệp rời thị trường. Trong đó, bán buôn, bán lẻ, sửa chữa ô tô, xe máy có 67,3 nghìn doanh nghiệp rút lui, tương đương 39,1% tổng số. Đây cũng là những lĩnh vực có mật độ doanh nghiệp nhỏ cao, nhạy cảm với sức mua, chi phí mặt bằng và thay đổi phương thức tiêu dùng.

Điều này cho thấy bài toán hiện nay không chỉ là tạo điều kiện để doanh nghiệp thành lập, mà còn phải kéo dài vòng đời hoạt động của doanh nghiệp sau khi đã bước vào thị trường. Một môi trường kinh doanh thuận lợi không thể chỉ được đo bằng số giấy chứng nhận đăng ký mới, mà còn phải nhìn vào khả năng doanh nghiệp tồn tại, mở rộng quy mô và tạo việc làm sau những năm đầu hoạt động.

Kết quả điều tra doanh nghiệp chế biến, chế tạo cũng cho thấy áp lực chi phí chưa biến mất. Trong quý III/2026, 31,3% doanh nghiệp cho biết chi phí sản xuất trên một đơn vị sản phẩm tăng; 45,2% kiến nghị giảm lãi suất cho vay và 40,7% đề nghị ổn định giá nguyên vật liệu, năng lượng.

Không nên nhìn riêng mức tăng doanh nghiệp giải thể

Một điểm cần lưu ý khi đánh giá sức khỏe doanh nghiệp là cách đọc số liệu rút lui khỏi thị trường.

Trong 9 tháng, số doanh nghiệp tạm ngừng kinh doanh có thời hạn giảm 9,7%, số doanh nghiệp chờ làm thủ tục giải thể giảm 37%, trong khi số doanh nghiệp hoàn tất thủ tục giải thể tăng 118,8%. Cục Thống kê lưu ý một phần doanh nghiệp hoàn tất giải thể trong kỳ có thể là những trường hợp phát sinh từ trước, đến nay mới hoàn tất thanh lý tài sản, nghĩa vụ thuế, công nợ và các thủ tục liên quan; vì vậy không nên đồng nhất mức tăng số doanh nghiệp hoàn tất giải thể với mức tăng tương ứng của khó khăn mới phát sinh.

Cách phân biệt này đặc biệt quan trọng bởi khái niệm “rút lui khỏi thị trường” gồm cả doanh nghiệp tạm ngừng có thời hạn, doanh nghiệp đang chờ giải thể và doanh nghiệp đã hoàn tất giải thể. Mỗi nhóm phản ánh một trạng thái khác nhau, từ tạm thời thu hẹp hoạt động đến chấm dứt hoàn toàn tư cách kinh doanh.

Vì vậy, con số 1,3 doanh nghiệp gia nhập cho mỗi doanh nghiệp rút lui nên được nhìn như một tín hiệu về dòng chảy của khu vực doanh nghiệp, hơn là một chỉ báo duy nhất về sức khỏe nền kinh tế.

Trong bối cảnh số lượng doanh nghiệp mới vẫn tăng và quy mô vốn đăng ký có xu hướng lớn hơn, trọng tâm chính sách trong giai đoạn tới sẽ không chỉ nằm ở khuyến khích gia nhập thị trường. Cục Thống kê cho rằng hỗ trợ doanh nghiệp cần chuyển mạnh sang nâng khả năng duy trì, mở rộng hoạt động, tiếp cận tín dụng, công nghệ và thị trường, đặc biệt với doanh nghiệp nhỏ và vừa.

Dòng doanh nghiệp gia nhập thị trường tiếp tục lớn hơn dòng rút lui cho thấy niềm tin kinh doanh chưa suy giảm theo hướng tiêu cực. Nhưng chất lượng của quá trình này sẽ phụ thuộc ngày càng nhiều vào việc doanh nghiệp có đủ sức vượt qua những năm đầu, mở rộng quy mô và đứng vững trước áp lực chi phí, vốn và cạnh tranh hay không.

Tin bài khác
Bội chi ngân sách nhà nước năm 2025 ở mức 3,1% GDP, thấp hơn dự toán

Bội chi ngân sách nhà nước năm 2025 ở mức 3,1% GDP, thấp hơn dự toán

Quốc hội đã thông qua quyết toán ngân sách nhà nước năm 2025 với mức bội chi 400.163 tỷ đồng, tương đương 3,1% GDP, thấp hơn 15,1% so với dự toán. Tuy nhiên, áp lực từ chuyển nguồn ngân sách, chậm phân bổ và giải ngân vốn vẫn là những vấn đề cần tiếp tục xử lý.
Bài toán huy động hơn 6 triệu tỷ đồng cho tăng trưởng 10% năm tới

Bài toán huy động hơn 6 triệu tỷ đồng cho tăng trưởng 10% năm tới

Tổng vốn đầu tư toàn xã hội năm 2027 được xác định cần đạt khoảng 36-38% GDP, tương đương 6-6,4 triệu tỷ đồng. Trong bối cảnh mục tiêu tăng trưởng từ 10% trở lên, bài toán lớn không chỉ là tìm đủ vốn mà còn là phân bổ đúng chỗ, nâng hiệu quả đầu tư và giữ ổn định vĩ mô.
Giải ngân hết vốn đầu tư công: Kỳ vọng tạo thêm 1,7% tăng trưởng

Giải ngân hết vốn đầu tư công: Kỳ vọng tạo thêm 1,7% tăng trưởng

Chính phủ đang tập trung tháo gỡ vướng mắc, đẩy nhanh tiến độ giải ngân nhằm hoàn thành 100% kế hoạch vốn đầu tư công năm 2026. Theo Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng, mục tiêu này có thể đóng góp thêm 1,7% vào tăng trưởng kinh tế.
Doanh nghiệp nhỏ sẽ được hỗ trợ theo đầu ra để vào chuỗi FDI

Doanh nghiệp nhỏ sẽ được hỗ trợ theo đầu ra để vào chuỗi FDI

Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn cho biết chính sách hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa sẽ tiếp tục được hoàn thiện theo hướng gắn với kết quả cụ thể, tăng liên kết với doanh nghiệp FDI và tạo điều kiện để doanh nghiệp Việt tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị.
Kinh tế cửa khẩu Lào Cai đến năm 2030: Mục tiêu 9 tỷ USD và bài toán giảm chi phí logistics

Kinh tế cửa khẩu Lào Cai đến năm 2030: Mục tiêu 9 tỷ USD và bài toán giảm chi phí logistics

Với vị trí kết nối Việt Nam, ASEAN và vùng Tây Nam Trung Quốc, Lào Cai đang đứng trước cơ hội nâng tầm kinh tế cửa khẩu. Tuy nhiên, mục tiêu 9 tỷ USD vào năm 2030 không chỉ phụ thuộc vào lượng hàng hóa xuất nhập khẩu, mà còn nằm ở khả năng hiện đại hóa hạ tầng, rút ngắn thời gian thông quan, giảm chi phí vận tải và hình thành hệ sinh thái logistics đủ sức phục vụ doanh nghiệp.
Lào Cai: Ba vùng kinh tế, hai cực phát triển và một trục động lực cho giai đoạn mới

Lào Cai: Ba vùng kinh tế, hai cực phát triển và một trục động lực cho giai đoạn mới

Tổ chức lại không gian phát triển theo mô hình một trục động lực dọc sông Hồng, hai cực phát triển phía Bắc - phía Nam và ba vùng kinh tế, Lào Cai đang định hình chiến lược phát triển mới với tầm nhìn dài hạn. Cùng mục tiêu tăng trưởng GRDP trên 10%/năm, tỉnh đặt trọng tâm vào phát triển kinh tế cửa khẩu, logistics, công nghiệp chế biến, nông nghiệp hàng hóa và hạ tầng liên vùng, tạo nền tảng để trở thành cực tăng trưởng của vùng Trung du và miền núi phía Bắc.
Cao tốc Khánh Hòa - Buôn Ma Thuột đạt 89%, chạy nước rút về đích

Cao tốc Khánh Hòa - Buôn Ma Thuột đạt 89%, chạy nước rút về đích

Cao tốc Khánh Hòa - Buôn Ma Thuột giai đoạn 1 đã hoàn thành khoảng 89% khối lượng theo hợp đồng. Toàn tuyến đang tăng tốc để cơ bản hoàn thành trước 31/12/2026, trong đó Dự án thành phần 1 tại Khánh Hòa cam kết hoàn tất quyết toán khối lượng trong quý 1/2027.
Bộ trưởng Lâm Thị Phương Thanh: Không tính vốn casino, bất động sản vào tiêu chí ưu đãi dự án du lịch chiến lược

Bộ trưởng Lâm Thị Phương Thanh: Không tính vốn casino, bất động sản vào tiêu chí ưu đãi dự án du lịch chiến lược

Dự thảo Nghị quyết về cơ chế, chính sách đặc thù phát triển du lịch quy định loại trừ vốn đầu tư vào casino, trò chơi có thưởng, đặt cược và kinh doanh bất động sản khi xét tiêu chí hưởng ưu đãi. Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lâm Thị Phương Thanh nhấn mạnh, mục tiêu là thu hút những dự án du lịch quy mô lớn, có giá trị thực chất và sức lan tỏa quốc tế.
Việt Nam vào top 40 thế giới về năng lực cạnh tranh số và AI

Việt Nam vào top 40 thế giới về năng lực cạnh tranh số và AI

Lần đầu tham gia Bảng xếp hạng Năng lực cạnh tranh số và trí tuệ nhân tạo thế giới (WDAIR) năm 2026, Việt Nam đứng thứ 37/70 nền kinh tế, xếp thứ 3 tại Đông Nam Á. Đáng chú ý, ở một số lĩnh vực thành phần, Việt Nam đạt thứ hạng cao hơn đáng kể so với vị trí tổng thể.
ĐBQH đề xuất giải pháp nâng mức chi tiêu, kéo dài thời gian lưu trú của khách quốc tế

ĐBQH đề xuất giải pháp nâng mức chi tiêu, kéo dài thời gian lưu trú của khách quốc tế

Thảo luận về cơ chế, chính sách đặc thù phát triển du lịch, nhiều ĐBQH đề xuất không chỉ tập trung thu hút khách mà cần nâng giá trị chi tiêu, kéo dài thời gian lưu trú, đồng thời bảo tồn bản sắc văn hóa và bảo đảm người dân địa phương được hưởng lợi từ hoạt động du lịch.
Hải quan Việt Nam – Trung Quốc thúc đẩy hợp tác, hiện đại hóa quản lý cửa khẩu

Hải quan Việt Nam – Trung Quốc thúc đẩy hợp tác, hiện đại hóa quản lý cửa khẩu

Chuyển đổi số, kết nối cơ chế một cửa, công nhận lẫn nhau về doanh nghiệp ưu tiên và xây dựng cửa khẩu thông minh là những trọng tâm hợp tác được Hải quan Việt Nam và Hải quan Trung Quốc trao đổi tại hội đàm cấp cao ngày 9/11. Các nội dung này hướng tới rút ngắn thời gian thông quan, giảm chi phí logistics, đồng thời tăng cường kiểm soát hoạt động buôn lậu xuyên biên giới.
Đại biểu Quốc hội đề xuất chọn 3 ngành mũi nhọn phát triển công nghiệp văn hóa

Đại biểu Quốc hội đề xuất chọn 3 ngành mũi nhọn phát triển công nghiệp văn hóa

Đại biểu Quốc hội Lê Hoàng Anh đề nghị lựa chọn tối đa 3-4 ngành trọng điểm để phát triển công nghiệp văn hóa trong từng giai đoạn 5 năm, tránh đầu tư dàn trải và thiếu trọng tâm.
ASEAN cần 7.100 tỷ USD phát triển hạ tầng: Áp lực vốn và cơ hội cho Việt Nam

ASEAN cần 7.100 tỷ USD phát triển hạ tầng: Áp lực vốn và cơ hội cho Việt Nam

Nhu cầu đầu tư hạ tầng của ASEAN dự kiến lên tới 7.100 tỷ USD trong giai đoạn 2026-2040, nhưng ngân sách công mới có thể đáp ứng khoảng 45%. Khoảng trống vốn khổng lồ đặt Việt Nam trước yêu cầu đẩy nhanh huy động nguồn lực tư nhân, đồng thời nâng cao chất lượng các dự án năng lượng, giao thông và hạ tầng số.
Muốn vào thị trường Anh, doanh nghiệp Việt phải làm chủ chuỗi cung ứng

Muốn vào thị trường Anh, doanh nghiệp Việt phải làm chủ chuỗi cung ứng

Không chỉ tạo thêm dư địa xuất khẩu sang Vương quốc Anh, UKVFTA và CPTPP còn mở ra cơ hội để doanh nghiệp Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu. Tuy nhiên, để biến ưu đãi thuế quan thành lợi thế cạnh tranh thực chất, doanh nghiệp cần làm chủ quy tắc xuất xứ, nâng cao chất lượng sản phẩm và chủ động phòng ngừa rủi ro trong giao dịch quốc tế.
Hôm nay 10/11, Quốc hội xem xét đầu tư 3 tuyến cao tốc hơn 430 km, tổng vốn 162.393 tỷ đồng

Hôm nay 10/11, Quốc hội xem xét đầu tư 3 tuyến cao tốc hơn 430 km, tổng vốn 162.393 tỷ đồng

Trong chương trình làm việc ngày 10/11, Quốc hội khóa XVI thảo luận chủ trương đầu tư 3 dự án cao tốc Bảo Hà – Lai Châu, Quảng Ngãi – Kon Tum và Mộc Châu - Sơn La - Điện Biên. Với tổng chiều dài khoảng 430,5 km, các dự án có sơ bộ tổng mức đầu tư 162.393 tỷ đồng, dự kiến khởi công năm 2027.