Công bố Lệnh của Chủ tịch nước về Luật Báo chí 2025: Định hình mô hình cơ quan báo chí chủ lực đa phương tiện

Ngày 7/1, Văn phòng Chủ tịch nước tổ chức họp báo công bố Lệnh của Chủ tịch nước về các luật đã được Quốc hội khóa XV thông qua tại Kỳ họp thứ 10, trong đó có Luật Báo chí 2025.

Giới thiệu về những điểm mới nổi bật của Luật Báo chí, Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Trịnh Thị Thủy cho biết, Luật Báo chí 2025 gồm 4 chương, 51 điều, giảm 2 chương và 10 điều so với Luật Báo chí năm 2016, thể hiện rõ định hướng tinh gọn, tập trung vào các nội dung cốt lõi, phù hợp yêu cầu phát triển báo chí trong giai đoạn mới.

Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Trịnh Thị Thủy

Theo Thứ trưởng Trịnh Thị Thủy, Luật Báo chí 2025 đã quy định rõ các nguyên tắc về mô hình tổ chức hoạt động, kinh tế báo chí, đồng thời mở rộng không gian hoạt động cho báo chí nhằm đáp ứng yêu cầu thông tin, tuyên truyền trong kỷ nguyên số, gắn với chủ trương sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị.

Một trong những điểm nhấn quan trọng của Luật là quy định về cơ quan báo chí chủ lực đa phương tiện. Theo đó, cơ quan báo chí chủ lực đa phương tiện được phép có nhiều loại hình báo chí và các cơ quan báo chí trực thuộc; được áp dụng cơ chế tài chính đặc thù; việc thành lập phải phù hợp với Chiến lược phát triển và quản lý hệ thống báo chí do Thủ tướng Chính phủ phê duyệt. Luật cũng quy định mô hình cơ quan báo chí và phát thanh, truyền hình trực thuộc tỉnh ủy, thành ủy có nhiều loại hình báo chí, sản phẩm báo chí.

Luật Báo chí 2025 đồng thời mở rộng không gian hoạt động báo chí trên môi trường số. Cụ thể, luật bổ sung quy định về việc xuất bản báo chí trên không gian mạng; xác định kênh nội dung của cơ quan báo chí trên không gian mạng và nội dung báo chí hoàn chỉnh trên nền tảng số báo chí quốc gia đều là sản phẩm báo chí.

Đáng chú ý, Luật quy định Nhà nước đầu tư xây dựng nền tảng số báo chí quốc gia, hạ tầng dữ liệu báo chí số và phát triển nguồn nhân lực chuyển đổi số báo chí nhằm thúc đẩy quá trình chuyển đổi số toàn diện trong lĩnh vực báo chí. Cơ quan báo chí, ngoài việc đăng tải, phát sóng nội dung báo chí, còn được tích hợp các hoạt động dịch vụ trực tuyến trên báo chí; Chính phủ sẽ quy định chi tiết nội dung này.

Bên cạnh đó, Luật Báo chí 2025 cho phép cơ quan báo chí được liên kết sản xuất nội dung, trừ các nội dung về thời sự chính trị, an ninh, quốc phòng và đối ngoại. Việc liên kết được giao Chính phủ quy định chi tiết, bảo đảm minh bạch về trách nhiệm và quyền lợi của các bên tham gia, qua đó thúc đẩy sự phát triển lành mạnh của báo chí.

Luật cũng quy định đầy đủ các phương thức Nhà nước giao nhiệm vụ, đặt hàng, đấu thầu, hỗ trợ cước vận chuyển, chi phí đăng tải, truyền dẫn, phát sóng nhằm phục vụ nhiệm vụ chính trị, quốc phòng, an ninh, văn hóa, truyền thông chính sách; phục vụ thiếu niên, nhi đồng, người khiếm thính, khiếm thị; đồng bào vùng dân tộc thiểu số, vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn, miền núi, biên giới, hải đảo và các nhiệm vụ trọng yếu khác theo quyết định của Thủ tướng Chính phủ.

Về nguồn thu, Luật Báo chí 2025 bổ sung nhiều quy định mới, bao gồm: thu từ bán quyền đọc, nghe, xem và cho phép khai thác, sử dụng tác phẩm báo chí; thu từ hoạt động tài chính và phần vốn góp vào doanh nghiệp (nếu có); thu từ cung cấp dịch vụ sự nghiệp công theo nhiệm vụ được giao, đặt hàng hoặc đấu thầu; thu từ thực hiện các chương trình, đề án, dự án do cấp có thẩm quyền phê duyệt; và thu từ người có nhu cầu đăng tải bài nghiên cứu khoa học.

Luật Báo chí 2025 cũng sửa đổi, hoàn thiện các quy định về quản lý nhà nước đối với hoạt động báo chí, bảo đảm hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả quản lý. Theo đó, luật thống nhất tên gọi 4 loại hình báo chí gồm: báo chí in, báo chí điện tử, phát thanh và truyền hình; bổ sung khái niệm “tạp chí” nhằm phân biệt rõ báo và tạp chí, khắc phục tình trạng “báo hóa” tạp chí; đồng thời quy định nguyên tắc quản lý hoạt động báo chí trên không gian mạng.

Ngoài ra, Luật Báo chí 2025 còn bổ sung quy định về lãnh đạo cơ quan báo chí nhằm thể chế hóa các quy định của Đảng về công tác bổ nhiệm, miễn nhiệm lãnh đạo cơ quan báo chí; giao Chính phủ quy định tiêu chuẩn, điều kiện bổ nhiệm đối với các chức danh lãnh đạo cơ quan báo chí.

Theo Lệnh của Chủ tịch nước, Luật Báo chí 2025 sẽ chính thức có hiệu lực thi hành từ ngày 1/7/2026.