Thứ hai 16/11/2026 14:39
Hotline: 024.355.63.010
Email: banbientap.dnhn@gmail.com
Khát vọng Việt Nam

Từ con chip Việt đến khát vọng làm chủ lá chắn số quốc gia

Từ một chip Việt kích thước chỉ 10 x 10 mm, câu chuyện lớn hơn được đặt ra: một quốc gia muốn tự chủ số không thể chỉ làm chủ phần mềm, mà cần từng bước kiểm soát cả những lớp công nghệ nằm sâu trong phần cứng bảo vệ dữ liệu.

Một con chip nhỏ hơn đầu ngón tay khó có thể tự nó tạo nên một ngành công nghiệp. Nhưng khi thuật toán mật mã do Việt Nam làm chủ lần đầu được đưa trực tiếp vào silicon, giá trị của chip Việt VGC v1.0 không còn nằm riêng ở kích thước, số transistor hay tốc độ xử lý, mà ở dấu hiệu cho thấy Việt Nam đang từng bước tiến sâu hơn vào những lớp công nghệ cốt lõi của nền kinh tế số.

Chip bảo mật VGC v1.0 do Ban Cơ yếu Chính phủ và Viettel phối hợp phát triển, tích hợp thuật toán mật mã quốc gia trực tiếp vào phần cứng - Ảnh: Ban Cơ yếu Chính phủ.
Chip bảo mật VGC v1.0 do Ban Cơ yếu Chính phủ và Viettel phối hợp phát triển, tích hợp thuật toán mật mã quốc gia trực tiếp vào phần cứng - Ảnh: Ban Cơ yếu Chính phủ.

Ngày 3/11/2026, Ban Cơ yếu Chính phủ và Tập đoàn Công nghiệp - Viễn thông Quân đội (Viettel) công bố chip bảo mật VGC v1.0 cùng nền tảng bán dẫn bảo mật đầu tiên do Việt Nam làm chủ thiết kế. Thông tin chính thức được công bố cho hay, chip có kích thước đóng gói 10 x 10 mm, chứa khoảng 300 triệu transistor, được chế tạo trên tiến trình CMOS 28 nm và có tốc độ mã hóa, giải mã nhanh khoảng 15 lần so với giải pháp thuần phần mềm trong cùng tác vụ.

Điều đáng chú ý hơn các thông số kỹ thuật là lần đầu thuật toán mã khối quốc gia MKV được tích hợp trực tiếp vào chip. Ban Cơ yếu Chính phủ đảm nhiệm yêu cầu bảo mật, thuật toán và tiêu chí đánh giá; Trung tâm Bán dẫn Viettel thực hiện thiết kế vi mạch và hiện thực hóa bản thiết kế thành sản phẩm. Đây là một bước chuyển từ việc bảo vệ dữ liệu chủ yếu bằng phần mềm sang đưa lớp bảo vệ xuống tận phần cứng – nơi quyết định rất lớn đến mức độ tin cậy của thiết bị số.

Khi chủ quyền số đi xuống tận lớp silicon

Trong nhiều năm, Việt Nam đã làm chủ các thuật toán mật mã phục vụ bảo vệ thông tin. Nhưng một hệ thống số không chỉ gồm phần mềm. Dữ liệu cuối cùng vẫn phải đi qua bộ xử lý, bộ nhớ, thiết bị truyền dẫn và hàng loạt linh kiện mà người sử dụng thường không thể nhìn thấy những gì diễn ra bên trong.

Đó là lý do câu chuyện VGC v1.0 đáng chú ý ở khía cạnh “security by design” – bảo mật ngay từ thiết kế. Nếu chức năng bảo vệ được tích hợp trực tiếp trên phần cứng do mình kiểm soát kiến trúc và logic thiết kế, khả năng đánh giá, kiểm thử và xác định điểm yếu có thể chủ động hơn so với phụ thuộc hoàn toàn vào một linh kiện dạng “hộp đen” mua từ bên ngoài.

Đại tướng Phan Văn Giang - Phó Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng - tại lễ công bố đã nhấn mạnh việc làm chủ nền tảng bán dẫn bảo mật không chỉ là nhiệm vụ khoa học - công nghệ mà gắn trực tiếp với yêu cầu bảo vệ chủ quyền quốc gia trên không gian mạng.

Đại tướng Phan Văn Giang đồng thời lưu ý thành công hiện tại mới là bước khởi đầu, từ một con chip đến một hệ sinh thái sản phẩm và từ phòng thí nghiệm tới trang bị thực tế vẫn còn một chặng đường dài.

Sự thận trọng này rất quan trọng. Làm chủ thiết kế một chip bảo mật chưa đồng nghĩa Việt Nam đã làm chủ toàn bộ chuỗi bán dẫn, từ thiết bị chế tạo, vật liệu, công nghệ sản xuất đến đóng gói và kiểm thử. Chính "Chiến lược phát triển công nghiệp bán dẫn Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn 2050" cũng xác định giai đoạn trước mắt là hình thành năng lực cơ bản ở tất cả các công đoạn và đến năm 2030 phấn đấu có ít nhất 100 doanh nghiệp thiết kế, một nhà máy chế tạo chip quy mô nhỏ cùng 10 nhà máy đóng gói, kiểm thử.

Nhìn theo cách đó, VGC v1.0 có ý nghĩa như một bằng chứng về năng lực thiết kế và tích hợp công nghệ, chứ không phải điểm kết thúc của hành trình tự chủ.

Giá trị lớn hơn nằm ở nền tảng phía sau con chip

Nếu VGC v1.0 chỉ dừng ở một sản phẩm thử nghiệm, ý nghĩa công nghiệp sẽ còn hạn chế. Điều đáng quan tâm hơn là phía sau sản phẩm đầu tiên đã hình thành một nền tảng có thể tiếp tục được phát triển cho những thế hệ chip khác.

USB bảo mật tích hợp chip VGC v1.0, một trong những ứng dụng đầu tiên của nền tảng bán dẫn bảo mật “Make in Vietnam”. Ảnh: Nam Trần.
USB bảo mật tích hợp chip VGC v1.0, một trong những ứng dụng đầu tiên của nền tảng bán dẫn bảo mật “Make in Vietnam” - Ảnh: Nam Trần.

Ban Cơ yếu Chính phủ và Viettel đã thống nhất tiếp tục phát triển vi mạch bảo mật đa lõi, hoàn thiện VGC v1.0 để tiến tới sản xuất loạt và xây dựng hệ sinh thái sản phẩm bảo mật. Được biết, lô chip đầu tiên đã vượt qua các hạng mục đo kiểm kỹ thuật trong quý I/2026 và được chứng nhận phạm vi sử dụng trong kinh tế - xã hội.

Đây mới là điểm nối trực tiếp giữa một thành tựu nghiên cứu với năng lực kinh tế.

Một nền tảng bán dẫn bảo mật nếu đủ tin cậy có thể trở thành cơ sở phát triển thiết bị phục vụ chữ ký số, xác thực, ngân hàng, viễn thông, Internet vạn vật, hạ tầng dữ liệu và những hệ thống thông tin quan trọng. Khi đó, giá trị không còn nằm ở số lượng chip bán ra mà ở khả năng tạo ra một lớp công nghệ dùng chung cho nhiều sản phẩm Việt Nam.

Chiến lược bán dẫn quốc gia cũng đang đi theo logic này khi xác định phát triển chip chuyên dụng là một nhiệm vụ trọng tâm, trong đó có chip AI, IoT và các dòng chip phục vụ công nghiệp chuyển đổi số. Kế hoạch hoạt động năm 2026 của Ban Chỉ đạo quốc gia về phát triển công nghiệp bán dẫn còn đặt nhiệm vụ xây dựng danh mục các dòng chip chuyên dụng Nhà nước có thể đặt hàng, bao gồm chip camera AI, UAV, thiết bị 6G, chip bảo mật và chip IoT Việt Nam.

Cách tiếp cận bằng “đơn hàng đầu tiên” có ý nghĩa đặc biệt đối với công nghệ lõi. Một sản phẩm bán dẫn khó phát triển chỉ bằng năng lực phòng thí nghiệm; nó cần thị trường đủ lớn để kiểm chứng, cải tiến, giảm chi phí và hình thành chuỗi cung ứng. Với các sản phẩm bảo mật, thị trường trong nước còn đóng vai trò nơi xác lập tiêu chuẩn và độ tin cậy trước khi nghĩ đến khả năng mở rộng ra bên ngoài.

Khát vọng công nghệ phải được đo bằng năng lực được tích lũy

Chiến lược phát triển công nghiệp bán dẫn đặt mục tiêu đến năm 2030 quy mô doanh thu ngành bán dẫn tại Việt Nam đạt trên 25 tỷ USD/năm, hình thành ít nhất 100 doanh nghiệp thiết kế và đội ngũ trên 50.000 kỹ sư, cử nhân phù hợp với yêu cầu và nhu cầu của ngành. Xa hơn, đến năm 2050, Việt Nam đặt mục tiêu thuộc nhóm quốc gia đi đầu về công nghiệp bán dẫn, điện tử và làm chủ nghiên cứu, phát triển trong lĩnh vực này.

Những mục tiêu đó cho thấy cuộc chơi bán dẫn không thể được đo bằng số lượng lễ công bố sản phẩm. Thứ cần tích lũy qua từng dự án là đội ngũ thiết kế, tài sản trí tuệ, công cụ, quy trình kiểm thử, tiêu chuẩn, kinh nghiệm làm sản phẩm và khả năng đưa sản phẩm vào thị trường.

"Sản phẩm do Ban Cơ yếu Chính phủ và Tập đoàn Viettel cùng phát triển. Để có được kết quả này, hơn 40 kỹ sư, chuyên gia, nhà khoa học của hai đơn vị đã nỗ lực vượt qua nhiều khó khăn, thách thức sau 24 tháng nghiên cứu. Nhà máy M2 - Ban Cơ yếu Chính phủ xác định yêu cầu bảo mật, xây dựng thuật toán và tiêu chí đánh giá, Trung tâm Bán dẫn Viettel đảm nhiệm thiết kế vi mạch và hiện thực hóa bản thiết kế thành chip. Điểm cốt lõi của VGC v1.0 là thuật toán mã khối MKV do Ban Cơ yếu Chính phủ nghiên cứu, phát triển trong nhiều năm, đã được công bố thành Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 14263:2024".

Trung tướng Tào Đức Thắng - Chủ tịch kiêm Tổng Giám đốc Tập đoàn Viettel

VGC v1.0 đáng chú ý chính vì nó hội tụ một phần của chuỗi năng lực đó: một bên nắm thuật toán mật mã và yêu cầu bảo mật, một bên xây dựng năng lực thiết kế chip, cùng tạo ra một sản phẩm có thể đo kiểm và tiếp tục phát triển. Nếu quy trình này được lặp lại với nhiều sản phẩm khác, Việt Nam mới thực sự hình thành được một nền tảng công nghiệp thay vì những thành quả riêng lẻ.

Ở cấp độ rộng hơn, tự chủ công nghệ không có nghĩa một quốc gia phải tự sản xuất mọi thứ. Chuỗi bán dẫn toàn cầu vốn có mức độ chuyên môn hóa và phụ thuộc lẫn nhau rất sâu. Điều quan trọng là xác định những mắt xích nào cần phải nắm giữ để không mất khả năng quyết định đối với các hệ thống trọng yếu.

Với dữ liệu, an ninh mạng và hạ tầng số quốc gia, lớp bảo mật phần cứng rõ ràng là một trong những mắt xích như vậy.

Bởi thế, câu chuyện của chip Việt VGC v1.0 không nên được nhìn đơn giản như thành tích tạo ra thêm một linh kiện điện tử. Giá trị đáng quan tâm hơn là Việt Nam đã bắt đầu thử sức ở tầng công nghệ mà trước đây phần lớn phải phụ thuộc vào bên ngoài, đồng thời tạo ra một điểm xuất phát để tích lũy năng lực thiết kế những thế hệ sản phẩm tiếp theo.

Khát vọng làm chủ “lá chắn số quốc gia” sẽ không được quyết định bởi một con chip. Nhưng mỗi thiết kế được làm chủ, mỗi kỹ sư được đào tạo, mỗi công nghệ được kiểm chứng và mỗi sản phẩm thực sự đi vào sử dụng sẽ làm khoảng cách giữa khát vọng tự chủ và năng lực tự chủ ngắn lại.

Tin bài khác
Khánh Hòa: Số hóa và công nghệ cao nâng tầm nông sản triệu đô

Khánh Hòa: Số hóa và công nghệ cao nâng tầm nông sản triệu đô

Thực hiện Thông báo số 574/TB-VPCP của Văn phòng Chính phủ, ý kiến chỉ đạo của Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng tại Hội nghị “Phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số thúc đẩy tăng trưởng ngành nông nghiệp”; Khánh Hòa triển khai đưa các giải pháp ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, trở thành động lực thúc đẩy tăng trưởng, phát triển bền vững của Nông nghiệp.
Cảng xanh mở đường cho khát vọng phát triển kinh tế biển Việt Nam

Cảng xanh mở đường cho khát vọng phát triển kinh tế biển Việt Nam

Một cảng biển hiện đại trong tương lai không chỉ được đánh giá bằng quy mô cầu bến, khả năng tiếp nhận tàu hay sản lượng hàng hóa, mà còn bằng mức tiêu thụ năng lượng, lượng phát thải và trách nhiệm với môi trường. Đề án chuyển đổi cảng xanh tại Khánh Hòa cho thấy một hướng đi mới của kinh tế biển: tăng trưởng phải đi cùng công nghệ, quản trị và những chuẩn mực phát triển bền vững.
Nguyễn Thanh Nhã, người giữ nhịp sống giữa rừng U Minh Hạ

Nguyễn Thanh Nhã, người giữ nhịp sống giữa rừng U Minh Hạ

Gần sáu năm trước, từ một lần tình cờ phát hiện tổ ong mật, anh Nguyễn Thanh Nhã bén duyên với nghề rừng. Từ chàng trai ai thuê gì làm nấy, anh dần tìm thấy sinh kế giữa những cánh rừng Cà Mau.
Từ giá trị bản địa đến khát vọng vươn xa của nữ doanh nhân Việt

Từ giá trị bản địa đến khát vọng vươn xa của nữ doanh nhân Việt

Đằng sau một sản phẩm Việt có thể là hành trình bền bỉ của người phụ nữ dám khởi nghiệp, kiên trì với lựa chọn của mình và tìm cách biến những giá trị quen thuộc thành cơ hội phát triển mới. Thành công của họ không chỉ được đo bằng thị trường hay doanh thu, mà còn bằng những sinh kế được giữ gìn, những người lao động có thêm cơ hội việc và niềm tin được vun đắp trong cộng đồng.
Nguyễn Quang Nhựt và hành trình số hóa quảng cáo ngoài trời

Nguyễn Quang Nhựt và hành trình số hóa quảng cáo ngoài trời

Từ kinh nghiệm tại các tập đoàn Nhật Bản đến xây dựng SJK Group thành hệ sinh thái truyền thông tích hợp, doanh nhân Nguyễn Quang Nhựt theo đuổi hướng đi số hóa ngành quảng cáo ngoài trời. Danh hiệu Doanh nhân TP. Hồ Chí Minh tiêu biểu năm 2026 là dấu mốc mới trong hành trình đó.
Văn hóa doanh nghiệp: “Sức mạnh mềm” tạo lợi thế cạnh tranh bền vững

Văn hóa doanh nghiệp: “Sức mạnh mềm” tạo lợi thế cạnh tranh bền vững

Không chỉ định hình bản sắc và uy tín thương hiệu, văn hóa doanh nghiệp ngày càng trở thành nền tảng của quản trị hiện đại, đổi mới sáng tạo và năng lực cạnh tranh. Diễn đàn Văn hóa Doanh nghiệp Việt Nam 2026 đặt trọng tâm vào việc chuyển hóa các giá trị văn hóa thành nguồn lực nội sinh, tạo động lực cho doanh nghiệp phát triển bền vững trong kỷ nguyên mới.
Doanh nhân Việt trong cuộc đua tìm sức mạnh mới

Doanh nhân Việt trong cuộc đua tìm sức mạnh mới

Ngày Doanh nhân Việt Nam 13/10 năm nay diễn ra trong một bối cảnh đặc biệt: khu vực kinh tế tư nhân được đặt vào vị trí quan trọng hơn bao giờ hết trong chiến lược phát triển đất nước. Khi mục tiêu 2 triệu doanh nghiệp vào năm 2030 đi cùng yêu cầu hình thành những doanh nghiệp đủ sức tham gia chuỗi giá trị toàn cầu, cuộc chơi của doanh nhân Việt Nam cũng đang bước sang trang mới.
Doanh nghiệp Việt và hành trình ra biển lớn

Doanh nghiệp Việt và hành trình ra biển lớn

Việt Nam đang bước vào chặng đường phát triển mới, nơi nguồn lực không còn được đo bằng quy mô sở hữu mà bằng năng suất và giá trị tạo ra. Trong hành trình ấy, doanh nghiệp Việt phải chuyển từ gia công sang làm chủ, từ cạnh tranh bằng chi phí sang cạnh tranh bằng công nghệ, chất lượng và đổi mới sáng tạo.
AI đang trở thành bài toán lớn của Việt Nam, biến công nghệ thành năng suất

AI đang trở thành bài toán lớn của Việt Nam, biến công nghệ thành năng suất

Từ mục tiêu kinh tế AI chiếm khoảng 6% GDP đến yêu cầu năng suất lao động tăng 8,5–9% mỗi năm để duy trì tăng trưởng hai con số, Việt Nam đang đứng trước một bài toán mới: không chỉ đưa AI vào sử dụng, mà phải biến công nghệ thành giá trị kinh tế đo đếm được.
Bầu Thụy và tầm nhìn về một “kim tự tháp” bền vững cho bóng đá Việt Nam

Bầu Thụy và tầm nhìn về một “kim tự tháp” bền vững cho bóng đá Việt Nam

Việc tăng số ngoại binh lên bốn cầu thủ mỗi đội được kỳ vọng nâng chất lượng V.League, nhưng đồng thời đặt ra một bài toán lớn hơn: làm thế nào nâng chất lượng phần đỉnh mà vẫn mở rộng cơ hội cho cầu thủ Việt Nam, đặc biệt là cầu thủ trẻ, và tạo dựng một chân đế đủ rộng cho bóng đá chuyên nghiệp phát triển bền vững.
Những cuộc chạy đua từng phút từng giờ trên công trường 7 cây cầu vượt sông Hồng!

Những cuộc chạy đua từng phút từng giờ trên công trường 7 cây cầu vượt sông Hồng!

Đằng sau những khối thép nặng hàng chục tấn đang được nâng lên giữa sông Hồng là một cuộc chạy đua thực sự với thời gian, thời tiết và hàng loạt bài toán kỹ thuật. Khi những cây cầu hoàn thành, giá trị nhận lại không chỉ là những tuyến đường mới, mà còn là một không gian phát triển rộng lớn hơn cho Hà Nội và cả vùng.
Từ mùa thu độc lập đến khát vọng Việt Nam hùng cường!

Từ mùa thu độc lập đến khát vọng Việt Nam hùng cường!

Có những khát vọng đi cùng một dân tộc qua nhiều thế hệ. Năm 1945 là khát vọng độc lập, tự do và quyền tự quyết. Hôm nay, khi đất nước bước vào một giai đoạn phát triển mới, khát vọng ấy đang mang một hình hài khác: một Việt Nam hùng cường, thịnh vượng, tự cường và đủ sức sánh vai với các quốc gia phát triển.
Sầu riêng Việt Nam phải tăng giá trị thay vì tăng diện tích

Sầu riêng Việt Nam phải tăng giá trị thay vì tăng diện tích

41.000 ha sầu riêng tại Đắk Lắk và khoảng 1,1 tỷ USD kim ngạch xuất khẩu cho thấy ngành hàng đã bước qua giai đoạn chạy theo diện tích. Dư địa tăng trưởng mới nằm ở chất lượng, giá trị gia tăng, khả năng đáp ứng tiêu chuẩn và sức cạnh tranh của doanh nghiệp trên thị trường quốc tế.
Việt Nam cải cách toàn diện thị trường tài chính, hướng chuẩn quốc tế đến năm 2045

Việt Nam cải cách toàn diện thị trường tài chính, hướng chuẩn quốc tế đến năm 2045

Chính phủ vừa phê duyệt Đề án cải cách tổng thể thị trường tài chính với lộ trình đến năm 2045. Đề án hướng tới xây dựng hệ thống tài chính hiện đại, minh bạch, vận hành theo chuẩn quốc tế, mở rộng khả năng huy động vốn và tạo động lực cho tăng trưởng kinh tế dài hạn.
Việt Nam đặt mục tiêu vào top 75 trung tâm tài chính hàng đầu thế giới đến năm 2035

Việt Nam đặt mục tiêu vào top 75 trung tâm tài chính hàng đầu thế giới đến năm 2035

Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng vừa phê duyệt Kế hoạch phát triển Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam đến năm 2035, với mục tiêu xây dựng hệ sinh thái tài chính hiện đại, thu hút dòng vốn toàn cầu và đưa Việt Nam trở thành một trung tâm tài chính có vị thế trong khu vực châu Á - Thái Bình Dương.