Tập đoàn giáo dục đại học tư thục lớn nhất châu Âu cho biết đang hướng sự quan tâm tới các trường đại học tại Anh gặp khó khăn về tài chính, coi đây là những mục tiêu mua lại tiềm năng. Theo doanh nghiệp này, nguồn vốn tư nhân có thể góp phần tạo chuyển biến cho một lĩnh vực đang chịu nhiều sức ép.
Ông Kamil Senhaji, Giám đốc điều hành Galileo Global Education có trụ sở tại Paris, nhận định Anh là thị trường hấp dẫn cho hoạt động đầu tư dài hạn vào giáo dục đại học. Ông cũng cho biết tập đoàn đang có các cuộc thảo luận liên quan đến một số thương vụ mua lại tiềm năng.
Hiện Anh chỉ có một số ít trường đại học tư thục. Ông Senhaji thừa nhận sự hoài nghi đối với mô hình này vẫn là rào cản tại phần lớn châu Âu, song cho rằng khu vực tư nhân có điều kiện tốt hơn để đầu tư trong bối cảnh nguồn lực công đang chịu áp lực.
Galileo, thuộc sở hữu của gia đình Bettencourt và quỹ hưu trí Canada CPPIB, đã phát triển 130 cơ sở tại 20 quốc gia kể từ khi thành lập cách đây 15 năm, hiện giảng dạy khoảng 300.000 sinh viên. Theo ông Senhaji, Galileo là doanh nghiệp hoạt động vì lợi nhuận, nhưng đến nay chưa chi trả cổ tức; tập đoàn muốn nhấn mạnh cách tiếp cận dựa trên nguồn vốn dài hạn, khác với mô hình nhượng quyền thương mại trong giáo dục đại học tại Anh.
Phân tích gần đây của Financial Times cho thấy, cứ 10 sinh viên đại học chính quy ở Anh thì có 1 sinh viên được giảng dạy bởi các công ty nhượng quyền thương mại vì lợi nhuận. Những đơn vị này chia sẻ một phần học phí cho các trường đại học truyền thống để đổi lấy việc xác nhận bằng cấp. Trong đó, Global Banking School hiện là cơ sở giảng dạy nhiều sinh viên đại học chính quy nhất cả nước.
Ông Senhaji nhấn mạnh bằng tốt nghiệp không thể trở thành món hàng để mua bán. Theo ông, mô hình nhượng quyền thương mại hoặc bị kiểm soát quá chặt, hoặc tiềm ẩn nguy cơ đối với chất lượng đào tạo và kết quả học tập của người học.
Sự gia tăng của mô hình nhượng quyền thương mại diễn ra trong bối cảnh áp lực tài chính đối với các trường đại học Anh ngày càng lớn. Học phí không theo kịp chi phí vận hành, trong khi chính phủ siết chặt việc thu hút sinh viên quốc tế - nguồn thu vốn được xem là quan trọng. Hiện hơn 40% trường đại học tại Anh dự báo thâm hụt ngân sách.
Trong bối cảnh đó, ông Senhaji cho biết Galileo chủ trương duy trì các kênh trao đổi và tiếp xúc với các bên liên quan. Ông cho hay bộ phận mua bán - sáp nhập của tập đoàn luôn trong tình trạng bận rộn và Galileo đang tích cực xem xét các mục tiêu phù hợp, dù chưa công bố tên trường đại học nào do các cuộc thảo luận chưa đạt tiến triển cụ thể.
Dù vậy, ông khẳng định sự quan tâm của Galileo không chỉ dừng ở mức lý thuyết. Nhà lãnh đạo này cũng bác bỏ cách nhìn cho rằng tập đoàn đang tận dụng một thị trường khó khăn để “đi săn” các trường đại học gặp vấn đề.
Thay vào đó, ông Senhaji cho biết Galileo muốn nhân rộng quá trình chuyển đổi từng được thực hiện tại Đại học Regent’s London - một cơ sở nhỏ với khoảng 2.500 sinh viên, được tập đoàn tiếp quản vào năm 2020 khi trường gặp khó khăn tài chính.
![]() |
| Regent's London, một trong những trường đại học tư thục nổi tiếng ở Anh, được tập đoàn Galileo mua lại năm 2020 |
Theo ông, kết quả tại Regent’s cho thấy mô hình này có thể được triển khai hiệu quả và Galileo sẵn sàng mở rộng hơn nữa tại thị trường Anh.
Dù mô tả tình hình hiện tại của các trường đại học Anh là căng thẳng, ông Senhaji vẫn bày tỏ niềm tin vào sức mạnh dài hạn của giáo dục đại học nước này.
Ông cho rằng, nếu muốn hiện diện trong nhóm ba hoặc bốn thị trường hàng đầu thế giới về thu hút sinh viên, đặc biệt là sinh viên quốc tế, các nhà đầu tư không thể bỏ qua Anh. Với tầm nhìn dài hạn, đây vẫn là một thị trường có sức hấp dẫn chiến lược.
Theo dữ liệu của UNICEF, tại một số quốc gia Mỹ Latinh, khoảng một nửa sinh viên theo học các trường đại học tư thục, trong đó nhiều cơ sở hoạt động vì lợi nhuận. Trái lại, ở châu Âu, 85% sinh viên theo học khu vực công. Ông Senhaji cho rằng tại một số thị trường, định kiến đối với các trường vì lợi nhuận vẫn tồn tại, qua đó tạo thành rào cản cần vượt qua.
Giáo sư Geoff Smith, Phó Hiệu trưởng Đại học Regent’s, cho biết việc Galileo sở hữu trường đã tạo ra kỷ luật trong việc xác định ưu tiên và kiểm soát chi phí - điều mà các trường đại học khác có thể tham khảo.
Theo ông Smith, trong bối cảnh nhiều trường đang gặp khó khăn, việc chưa có thêm nhiều cơ sở quan tâm tới khả năng tư nhân hóa là điều đáng chú ý. Ông cho rằng với nền tảng thương mại ổn định hơn, Regent’s có điều kiện đầu tư và tập trung vào kết quả giáo dục của sinh viên.
Ông Smith cũng nhận định, không ít trường đại học Anh vẫn đang dựa vào “ánh hào quang” còn lại từ danh tiếng lâu nay, trong khi chưa thực sự đặt ra những câu hỏi mang tính sống còn về tương lai hoạt động. Theo ông, đây là những vấn đề mà Regent’s từng phải đối diện trong quá trình tái cấu trúc.