![]() |
| Nguyên nhân hôi miệng có phải do dạ dày không? |
Nguyên nhân hôi miệng thường bị quy ngay cho dạ dày, trong khi nhiều người lại bỏ qua việc xem lại răng miệng của chính mình. Hơi thở có mùi khiến không ít người ngại mở lời, nhất là khi phải gặp đối tác hay họp từ sớm. Biết mùi hôi đến từ đâu, phân biệt được mùi chỉ có lúc ngủ dậy với mùi kéo dài cả ngày, sẽ giúp chọn cách chăm sóc phù hợp và nhận ra lúc nào cần đi khám.
Trong các nguyên nhân hôi miệng, cao răng và bệnh nướu thường đi cùng nhau thành một vòng khép kín. Mảng bám vi khuẩn không được làm sạch đầy đủ sẽ khoáng hóa, cứng lại thành cao răng (còn gọi là vôi răng) bám chặt quanh chân răng. Bề mặt cao răng thô ráp nên mảng bám mới càng dễ bám thêm.
Vi khuẩn bị giữ sát nướu khiến nướu viêm, sưng đỏ, dễ chảy máu khi chải răng. Theo Mayo Clinic, viêm kéo dài có thể tiến triển thành viêm nha chu, tạo ra các túi sâu giữa răng và nướu. Những túi này lại chứa thêm cao răng và vi khuẩn, nên mùi hôi dai dẳng, nướu tụt dần, về sau răng lung lay. Bàn chải và chỉ nha khoa chỉ lấy được mảng bám mềm, còn cao răng phải lấy tại nha khoa.
Sâu răng, thường kèm ê buốt hoặc thức ăn hay mắc vào một chỗ, và răng giả không được làm sạch hằng ngày cũng giữ lại vi khuẩn gây mùi. Lưỡi là nguồn mùi hay bị bỏ quên. Phần sau lưng lưỡi có nhiều nhú gai nhỏ, dễ giữ lại thức ăn và vi khuẩn nếu không được làm sạch.
Không ít người thức dậy với miệng khô và hơi thở nặng mùi. Ban ngày, nước bọt giống một dòng nước chảy liên tục trong miệng, vừa giữ ẩm, vừa cuốn trôi mảnh thức ăn và kìm bớt vi khuẩn. Khi ngủ, dòng chảy ấy chậm hẳn lại, khoang miệng giống một vũng nước đứng nên dễ sinh mùi.
Người ngủ há miệng hoặc phải thở bằng miệng do nghẹt mũi càng dễ bị khô miệng. Uống ít nước, dùng nhiều cà phê, rượu, hút thuốc lá hay dùng một số loại thuốc cũng có thể làm miệng khô hơn.
Kiểu hôi miệng buổi sáng này thường mang tính sinh lý, giảm rõ sau khi uống nước, ăn sáng và vệ sinh răng miệng. Uống đủ nước, chải răng với kem có fluor hai lần mỗi ngày, làm sạch kẽ răng và lưỡi giúp khơi lại dòng chảy và giữ miệng sạch. Nước súc miệng giúp cải thiện mùi tạm thời, nhưng không thay được việc làm sạch.
Ngược lại, mùi vẫn còn suốt ngày hoặc quay lại rất nhanh dù đã chải răng là dấu hiệu cần xem lại các nguyên nhân trong khoang miệng.
Ngoài khoang miệng, viêm amidan và sỏi amidan (những cục nhỏ màu trắng vàng hình thành trong hốc amidan) cũng gây hôi miệng, thường kèm cảm giác vướng họng hoặc đau họng tái đi tái lại.
Trào ngược dạ dày thực quản có thể góp phần gây hôi miệng nhưng ít gặp hơn nhóm nguyên nhân tại miệng. Khi van giữa dạ dày và thực quản đóng không kín, dịch dạ dày có thể trào ngược lên, thường kèm ợ chua, nóng rát sau xương ức, vị chua hoặc đắng trong miệng. Riêng mùi hôi không đủ để kết luận nguyên nhân hôi miệng là dạ dày.
Nha sĩ là nơi cần đến trước khi mùi hôi kéo dài dù đã chăm sóc kỹ, hoặc có chảy máu nướu, răng lung lay. Mayo Clinic khuyến nghị khám và làm sạch răng chuyên nghiệp đều đặn, với nhiều người là 6 đến 12 tháng một lần. Vướng họng, đau họng tái diễn hay thấy cục trắng ở amidan thì nên khám tai mũi họng. Ợ chua, nóng rát thường xuyên cần bác sĩ đánh giá; nuốt nghẹn hoặc sụt cân không rõ lý do cần khám sớm. Nếu nghi thuốc gây khô miệng, không nên tự ngừng mà cần hỏi bác sĩ kê đơn.
Phần lớn nguyên nhân hôi miệng nằm trong khoang miệng chứ không phải dạ dày, và mùi lúc mới ngủ dậy thường chỉ là chuyện nước bọt giảm trong đêm. Khi mùi hôi kéo dài suốt ngày dù đã chăm sóc kỹ, phòng khám nha khoa thường là điểm đến đầu tiên.