Thứ sáu 20/11/2026 10:08
Hotline: 024.355.63.010
Email: banbientap.dnhn@gmail.com
Pháp luật

Nghị định 349/2026/NĐ-CP: “Luật chơi” mới trong lựa chọn nhà thầu – cơ hội rộng hơn, hậu kiểm chặt hơn

Nghị định 349/2026/NĐ-CP mở rộng chỉ định thầu, nâng hạn mức và đơn giản hóa mua sắm nhỏ, tạo cơ hội cho doanh nghiệp nhỏ, hộ kinh doanh. Tuy nhiên, thủ tục gọn hơn không đồng nghĩa trách nhiệm giảm; tư cách, giá và chứng từ vẫn phải chặt chẽ.

Kỳ 1: Chỉ định thầu mở rộng “của vào” – doanh nghiệp nhỏ, hộ kinh doanh?

Nghị định 349/2026/NĐ-CP có hiệu lực ngay từ ngày ký ban hành, 09/9/2026. Trong số nhiều thay đổi, đáng chú ý với cộng đồng doanh nghiệp là việc điều chỉnh các trường hợp, hạn mức và quy trình chỉ định thầu. Nếu nhìn từ thị trường, đây không chỉ là chuyện thay đổi thủ tục của chủ đầu tư; nó có thể làm thay đổi cách doanh nghiệp nhỏ tiếp cận những gói mua sắm vốn trước đây khó chen chân.

Nghị định 349/2026/NĐ-CP: “Luật chơi” mới trong lựa chọn nhà thầu – cơ hội rộng hơn, hậu kiểm chặt hơn
Nghị định 349/2026/NĐ-CP: “Luật chơi” mới trong lựa chọn nhà thầu – cơ hội rộng hơn, hậu kiểm chặt hơn

Từ 1 tỷ đến 5 tỷ đồng: không gian chỉ định thầu được định hình lại

Khoản 5 Điều 4 Nghị định 349/2026/NĐ-CP, sửa đổi khoản 4 Điều 78 Nghị định 214/2025/NĐ-CP, quy định: gói thầu thuộc dự toán mua sắm không hình thành dự án có giá không quá 1 tỷ đồng; gói tư vấn thuộc dự án không quá 3 tỷ đồng; gói phi tư vấn, hàng hóa, xây lắp, hỗn hợp thuộc dự án không quá 5 tỷ đồng thuộc trường hợp áp dụng chỉ định thầu. Nghị-định-349-2026-NĐ-CP

Nghị định còn bổ sung trường hợp đã mời thầu, mời quan tâm hoặc sơ tuyển nhưng không có nhà thầu nộp hồ sơ, tất cả hồ sơ không đáp ứng hoặc không có nhà thầu đáp ứng yêu cầu, theo điểm e1 khoản 2 Điều 78, được bổ sung bởi khoản 2 Điều 4 Nghị định 349.

Về mặt chính sách, đây là cơ chế tháo nút thắt tiến độ. Nhưng với thị trường, nó đồng thời tạo một “làn thứ hai” cho nhà thầu: doanh nghiệp không thắng trong môi trường đấu thầu rộng rãi vẫn cần theo dõi các gói không thành công, bởi nhu cầu mua sắm chưa biến mất chỉ vì vòng đấu thầu đầu tiên thất bại.

Hộ kinh doanh được nhắc tên trực tiếp trong quy trình chỉ định thầu

Điểm đáng chú ý đối với khu vực kinh doanh nhỏ nằm tại điểm b khoản 3 Điều 79, được sửa đổi bởi khoản 2 Điều 5 Nghị định 349. Khi xác định nhà thầu dự kiến được chỉ định, văn bản dẫn chiếu riêng điều kiện tư cách hợp lệ đối với nhà thầu là hộ kinh doanh theo Điều 5 Luật Đấu thầu. Cách quy định tương tự tiếp tục xuất hiện tại điểm a khoản 3 Điều 80, sửa đổi bởi Điều 6 Nghị định 349.

Điều đó không có nghĩa hộ kinh doanh đương nhiên được ưu tiên. Nhưng việc tư cách của hộ kinh doanh được đặt trực tiếp vào quy trình chỉ định cho thấy nhóm chủ thể này có thể tham gia thị trường mua sắm công nếu đáp ứng đúng điều kiện pháp lý.

Đối với doanh nghiệp siêu nhỏ và hộ kinh doanh cung cấp hàng hóa thông dụng, sửa chữa, dịch vụ hoặc một số công việc quy mô nhỏ, việc chuẩn hóa hồ sơ pháp lý, hóa đơn, năng lực cung ứng và tài khoản trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia có thể trở thành khoản đầu tư đáng giá.

Gói không quá 100 triệu đồng: thủ tục ngắn hơn, trách nhiệm không ngắn đi

Khoản 4 Điều 6 Nghị định 349, sửa đổi khoản 4 Điều 80 Nghị định 214, cho phép đối với gói thầu hoặc nội dung mua sắm không quá 100 triệu đồng, thủ trưởng cơ quan, đơn vị mua sắm quyết định việc mua sắm bảo đảm tiết kiệm, hiệu quả; không bắt buộc đi qua quy trình chỉ định thầu rút gọn, nhưng phải bảo đảm đầy đủ hóa đơn, chứng từ.

Đây là điểm rất dễ bị hiểu nhầm thành “mua nhỏ thì tự do”. Thực tế, thủ tục được rút ngắn nhưng trách nhiệm giải trình vẫn còn nguyên. Với nhà cung cấp, hóa đơn, chứng từ, mô tả hàng hóa và giá bán phải đủ khả năng đứng vững nếu giao dịch được hậu kiểm.

Doanh nghiệp nhỏ không nên cạnh tranh bằng cách báo giá thấp bất thường chỉ để có đơn hàng. Trong mua sắm công, một giao dịch vài chục triệu đồng hôm nay có thể trở thành dữ liệu đánh giá năng lực và uy tín của nhà cung cấp trong những gói lớn hơn sau này.

Nghị định 349 mở rộng thêm không gian xử lý nhanh đối với nhiều gói thầu và ghi nhận trực tiếp tư cách của hộ kinh doanh trong quy trình chỉ định. Với SME và hộ kinh doanh, cơ hội tiếp cận mua sắm công có thể rộng hơn, nhưng điều kiện để biến cơ hội thành doanh thu vẫn là tư cách hợp lệ, hồ sơ minh bạch, giá có cơ sở và năng lực thực hiện thực tế. Thủ tục càng gọn, trách nhiệm về quyết định và chứng từ càng phải rõ.

Đón đọc kỳ 2: Nghị định 349/2026/NĐ-CP: Một báo giá cũng có thể lập gói thầu – nhưng mỗi con số đều để lại “Dấu vết”
Tin bài khác
Thông tư 56/2026/TT-NHNN: Cấp phép xuất nhập khẩu vàng nguyên liệu có gì mới?

Thông tư 56/2026/TT-NHNN: Cấp phép xuất nhập khẩu vàng nguyên liệu có gì mới?

Thông tư 56/2026/TT-NHNN điều chỉnh xuất nhập khẩu vàng nguyên liệu, phân cấp cấp phép và thời hạn xử lý hồ sơ. Doanh nghiệp cần đồng bộ hợp đồng, giấy phép, nguồn gốc và tồn kho để kiểm soát tiến độ, hạn chế chi phí và tranh chấp.
Nghị định 393/2026/NĐ-CP: Miễn giấy phép lao động, cần làm gì?

Nghị định 393/2026/NĐ-CP: Miễn giấy phép lao động, cần làm gì?

Mốc 90 ngày không tự động miễn giấy phép lao động. Theo Nghị định 393/2026/NĐ-CP, doanh nghiệp và hộ kinh doanh cần phân biệt khi nào phải xin giấy phép, khi nào cần giấy xác nhận hoặc chỉ phải thông báo, trước khi chốt lịch đưa chuyên gia vào làm.
Thông tư 77/2026/TT-BXD: Chủ tàu có được giảm định biên thuyền viên từ 1/12/2026?

Thông tư 77/2026/TT-BXD: Chủ tàu có được giảm định biên thuyền viên từ 1/12/2026?

Thông tư 77/2026/TT-BXD quy định định biên an toàn tối thiểu tàu biển theo dung tích, công suất máy và đặc điểm khai thác. Không thể tự ý cắt giảm thuyền viên để tiết kiệm chi phí; các trường hợp điều chỉnh phải tuân thủ điều kiện và thẩm quyền.
Nghị định 398/2026/NĐ-CP: Doanh nghiệp được giảm 30% thuế TNDN, vượt 10 tỷ đồng có mất ưu đãi?

Nghị định 398/2026/NĐ-CP: Doanh nghiệp được giảm 30% thuế TNDN, vượt 10 tỷ đồng có mất ưu đãi?

Nghị định 398/2026/NĐ-CP giảm 30% thuế thu nhập doanh nghiệp cho đơn vị có doanh thu năm không quá 10 tỷ đồng. Doanh thu bán hàng, hoạt động tài chính và thu nhập khác đều cần được rà soát; vượt ngưỡng có thể khiến doanh nghiệp mất ưu đãi thuế.
Ô tô nhập khẩu được giảm thủ tục kiểm định, xe lỗi phải ngừng bán

Ô tô nhập khẩu được giảm thủ tục kiểm định, xe lỗi phải ngừng bán

Quy định về kiểm tra, chứng nhận chất lượng ô tô và linh kiện nhập khẩu được cập nhật theo hướng đẩy mạnh xử lý hồ sơ trực tuyến, giảm giấy tờ trùng lặp. Cùng với việc tạo thuận lợi cho doanh nghiệp, trách nhiệm triệu hồi xe có lỗi kỹ thuật được xác định bằng những thời hạn cụ thể.
Thông tư 56/2026/TT-NHNN: Kinh doanh vàng thay đổi gì, doanh nghiệp cần lưu ý?

Thông tư 56/2026/TT-NHNN: Kinh doanh vàng thay đổi gì, doanh nghiệp cần lưu ý?

Thông tư 56/2026/TT-NHNN sửa đổi hồ sơ kinh doanh vàng; Nghị định 390/2026/NĐ-CP điều chỉnh điều kiện sản xuất vàng trang sức, mỹ nghệ. Doanh nghiệp phân biệt vàng trang sức với vàng miếng, kiểm tra địa điểm, giấy phép, tránh nhầm lẫn giảm thủ tục với miễn trách nhiệm.
Nghị định 398/2026/NĐ-CP: Hộ kinh doanh được giảm 30% thuế, vượt 10 tỷ đồng phải làm gì?

Nghị định 398/2026/NĐ-CP: Hộ kinh doanh được giảm 30% thuế, vượt 10 tỷ đồng phải làm gì?

Nghị định 398/2026/NĐ-CP quy định giảm 30% thuế thu nhập cá nhân cho hộ kinh doanh có doanh thu năm không quá 10 tỷ đồng. Tuy nhiên, khi doanh thu thực tế vượt ngưỡng, người kinh doanh phải điều chỉnh kê khai, nộp bổ sung khoản thuế đã được giảm.
Nghị định 393/2026/NĐ-CP: Tuyển lao động nước ngoài thế nào?

Nghị định 393/2026/NĐ-CP: Tuyển lao động nước ngoài thế nào?

Nghị định 393/2026/NĐ-CP mở thêm cách chứng minh năng lực của lao động nước ngoài. Với doanh nghiệp nhỏ và hộ kinh doanh, tuyển đúng người vẫn bắt đầu từ ba việc: xác định đúng vị trí, làm rõ ai sử dụng lao động và chuẩn bị căn cứ giải trình.
Thông tư 77/2026/TT-BXD: Chứng chỉ thuyền viên thay đổi gì từ ngày 1/12/2026?

Thông tư 77/2026/TT-BXD: Chứng chỉ thuyền viên thay đổi gì từ ngày 1/12/2026?

Thông tư 77/2026/TT-BXD quy định tiêu chuẩn, chứng chỉ thuyền viên từ ngày 1/12/2026. Chủ tàu cần kiểm tra chức danh, hành trình, thời gian đi biển và thời hạn chứng chỉ để tránh thiếu nhân sự đủ điều kiện, ảnh hưởng khả năng khai thác và nghĩa vụ hợp đồng.
Thông tư 159/2026/TT-BQP: Mã ngành công nghệ quốc phòng có giúp doanh nghiệp tiếp cận nguồn lực?

Thông tư 159/2026/TT-BQP: Mã ngành công nghệ quốc phòng có giúp doanh nghiệp tiếp cận nguồn lực?

Thông tư 159/2026/TT-BQP quy định danh mục công nghệ quốc phòng phục vụ phân bổ nguồn lực, xét duyệt chuyên gia. Mã ngành không phải giấy phép hay căn cứ hưởng ưu đãi, nhận nhiệm vụ. Doanh nghiệp cần chứng minh năng lực và sử dụng theo đúng phạm vi.
Hỗ trợ hợp tác xã: Hồ sơ được tiếp nhận, đã có thể tính vào nguồn vốn?

Hỗ trợ hợp tác xã: Hồ sơ được tiếp nhận, đã có thể tính vào nguồn vốn?

Hồ sơ đăng ký hỗ trợ hợp tác xã được tiếp nhận không có nghĩa khoản hỗ trợ đã được duyệt. Từ biểu mẫu theo Thông tư 162/2026/TT-BTC, bài viết phân tích vì sao cần chuẩn bị số liệu và dự phòng vốn trước khi đặt cọc mua thiết bị.
Thông tư 28/2026/TT-BNV: Hồ sơ BHYT đã duyệt có phải làm lại từ năm 2027?

Thông tư 28/2026/TT-BNV: Hồ sơ BHYT đã duyệt có phải làm lại từ năm 2027?

Thông tư 28/2026/TT-BNV bảo lưu giá trị hồ sơ bảo hiểm y tế đã phê duyệt, không yêu cầu làm lại thủ tục nếu không có thay đổi. Từ 2027, dữ liệu điện tử được khai thác theo quy định, gắn với trách nhiệm bảo vệ thông tin cá nhân.
Thông tư 166/2026/TT-BQP: Doanh nghiệp cần lưu ý gì khi kế toán, quyết toán bảo hiểm?

Thông tư 166/2026/TT-BQP: Doanh nghiệp cần lưu ý gì khi kế toán, quyết toán bảo hiểm?

Thông tư 166/2026/TT-BQP quy định kế toán, quyết toán và công khai tài chính BHXH, BHTN, BHYT trong Bộ Quốc phòng. Doanh nghiệp thuộc phạm vi áp dụng phải phản ánh thu, chi bảo hiểm, lưu trữ chứng từ và đối chiếu nghĩa vụ đóng, tránh rủi ro quyết toán.
Thông tư 165/2026/TT-BQP: Sự cố công trình quốc phòng phải báo cáo trong 24 giờ

Thông tư 165/2026/TT-BQP: Sự cố công trình quốc phòng phải báo cáo trong 24 giờ

Thông tư 165/2026/TT-BQP quy định báo cáo sự cố công trình quốc phòng trong 24 giờ theo tuyến quản lý. Chủ đầu tư, nhà thầu ưu tiên cứu hộ, bảo vệ hiện trường, giảm rủi ro. Công trình hết hạn sử dụng cần chuẩn bị phương án trước 12 tháng.
Thông tư 162/2026/TT-BTC: Cập nhật thông tin hợp tác xã từ 2027 - Thời hạn và cách đối chiếu dữ liệu

Thông tư 162/2026/TT-BTC: Cập nhật thông tin hợp tác xã từ 2027 - Thời hạn và cách đối chiếu dữ liệu

Từ 1/1/2027, Thông tư 162/2026/TT-BTC quy định lịch cập nhật riêng cho tổ hợp tác, hợp tác xã và liên hiệp hợp tác xã. Khi thông tin đăng ký không khớp, doanh nghiệp cần đối chiếu dữ liệu đăng ký gốc trước khi ký hợp đồng, đặt cọc hoặc giao hàng.