Ngành hàng không xác lập 5 trụ cột chiến lược cho giai đoạn bứt phá

Giai đoạn 2014-2024 được ghi nhận là thập kỷ tăng trưởng mạnh của hệ thống kết cấu hạ tầng hàng không. Việt Nam hiện khai thác 22 cảng hàng không, đồng thời hoàn tất toàn bộ quy hoạch cảng hàng không quốc gia. Cảng hàng không quốc tế Long Thành đang được đẩy nhanh tiến độ, kỳ vọng trở thành cửa ngõ quốc tế mới của khu vực phía Nam.

Theo đánh giá của ICAO tháng 5/2024, chỉ số an toàn hàng không của Việt Nam đạt 78,14%, vượt mức trung bình toàn cầu. Hệ thống 22 cảng hàng không được bố trí theo mô hình trục nan dọc Bắc - Nam, trong đó 19 cảng đạt cấp chuẩn 4C, 4D, 4E theo ICAO. Đội tàu bay của các hãng dù từng có thời điểm sụt giảm nhưng đang phục hồi tích cực, dự kiến đạt khoảng 220 chiếc vào tháng 9/2025.

Ngành hàng không xác lập 5 trụ cột chiến lược cho giai đoạn bứt phá

Cùng với quá trình hội nhập, Việt Nam đã ký 76 hiệp định và thỏa thuận hàng không song phương, đa phương, thu hút hơn 70 hãng hàng không quốc tế kết nối tới hầu hết thị trường lớn trên thế giới. Ứng dụng công nghệ và chuyển đổi số cũng được đẩy mạnh, từ triển khai A-CDM đến định danh điện tử VNeID, góp phần tối ưu hóa hoạt động và nâng cao trải nghiệm của hành khách.

Trong khi khu vực doanh nghiệp tư nhân đã chiếm ưu thế trong vận tải hành khách, vận tải hàng hóa vẫn là lĩnh vực còn nhiều dư địa phát triển, đòi hỏi chính sách hỗ trợ phù hợp để khai thác hiệu quả.

Định hướng đến năm 2035, ngành hàng không phấn đấu trở thành ngành kinh tế chiến lược, cạnh tranh trong nhóm dẫn đầu ASEAN, với quy mô đội tàu bay 300-320 chiếc, bao gồm tàu bay chở hàng chuyên dụng. Ngành đặt mục tiêu chuyển đổi số toàn diện, thúc đẩy sử dụng nhiên liệu hàng không bền vững (SAF) và hướng tới phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050. Trong tầm nhìn dài hạn, Việt Nam sẽ hình thành hai trung tâm trung chuyển hàng không quốc tế tại vùng Thủ đô và TP.HCM, bảo đảm 97% dân số tiếp cận sân bay trong bán kính 100 km.

Để hiện thực hóa định hướng phát triển này, Cục Hàng không Việt Nam xác định năm trụ cột chiến lược:

Thứ nhất, hoàn thiện thể chế và chính sách, trong đó ưu tiên sửa đổi Luật Hàng không để tạo hành lang pháp lý thông thoáng, mở rộng thu hút nguồn lực xã hội đầu tư vào hạ tầng cốt lõi.

Thứ hai, phát triển hạ tầng đồng bộ và mô hình vận tải đa phương thức. Trọng tâm là hoàn thành các dự án trọng điểm như Long Thành và Gia Bình, đồng thời xây dựng kết nối đường bộ – đường sắt tới các cảng hàng không lớn và phát triển mô hình “thành phố sân bay” gắn với trung tâm logistics.

Thứ ba, thúc đẩy chuyển đổi xanh và ứng dụng công nghệ, bao gồm xây dựng lộ trình sử dụng nhiên liệu SAF và khai thác các công nghệ như AI, Big Data trong điều hành bay.

Thứ tư, phát triển nguồn nhân lực và nâng cao năng lực doanh nghiệp thông qua cơ chế thu hút nhân sự chất lượng cao và đầu tư cho hệ thống bảo dưỡng – sửa chữa – đại tu (MRO).

Cuối cùng, đẩy mạnh hội nhập quốc tế, tiếp tục đàm phán mở rộng quyền vận chuyển, thực hiện chính sách mở cửa bầu trời và tham gia sâu rộng các tổ chức quốc tế như ICAO, IATA để nâng cao năng lực quản lý và tiếp cận công nghệ mới.