Thứ hai 23/11/2026 01:42
Hotline: 024.355.63.010
Email: banbientap.dnhn@gmail.com
Thời cuộc

Du lịch không thể sống mãi nhờ trend

Du lịch đang hưởng lợi từ những video triệu view trên TikTok, Facebook, nhưng chạy theo trend không thể là chiến lược dài hạn. Điểm đến muốn giữ chân du khách cần dựa vào văn hóa, trải nghiệm và giá trị bền vững.

Tôi là người kinh doanh du lịch nên không thể nói mình ghét TikTok, Facebook hay những video triệu lượt xem. Ngược lại, nhiều khi chúng tôi phải ngồi hàng giờ xem khách đang thích gì, điểm đến nào đang nổi, món ăn nào đang được chia sẻ, chỗ nào chỉ sau một đêm đã kín khách.

Trong nghề này, nếu không biết mạng xã hội đang nói gì thì rất dễ bị bỏ lại. Nhưng càng nhìn lâu, tôi càng thấy có một điều đáng suy nghĩ: du lịch đang có nguy cơ trở thành nạn nhân của chính thuật toán mà mình đang tận dụng.

Du lịch không thể sống mãi nhờ trend
Ảnh chỉ có tính minh họa, không ám chỉ nội dung của bài viết. Ảnh tác giả cung cấp

Mấy tháng gần đây, chỉ cần mở điện thoại là có thể bắt gặp những video về miền Tây sông nước với khăn rằn, áo bà ba, đi xuồng, tát mương, hái trái cây, ăn món quê. Một góc máy đẹp, một bản nhạc đang thịnh hành, vài chục giây hình ảnh, rồi hàng trăm nghìn lượt xem.

Một điểm đến bỗng nhiên nổi tiếng. Với người làm du lịch, đó là tín hiệu rất đáng mừng. Khách đến nhiều hơn, nhà hàng đông hơn, tàu thuyền chạy nhiều hơn, homestay có khách, người dân có thêm thu nhập.

Không ai phủ nhận sức mạnh ấy, nhưng làm nghề lâu một chút, chúng tôi hiểu rằng khách đến đông chưa chắc là điểm đến phát triển tốt.

Có những ngày khách kéo đến rất đông chỉ vì một video. Nhưng họ ở lại rất ít, chi tiêu không nhiều và hôm sau lại đi tìm một địa điểm mới đang nổi.

Đó là lúc chúng ta phải đặt một câu hỏi khó hơn: khách đến vì yêu vùng đất hay chỉ vì thuật toán vừa đưa vùng đất ấy lên màn hình của họ?

Du lịch không thể sống mãi nhờ trend
Du lịch Net Zero hiện đang là xu hướng lớn và lâu dài.

Thuật toán không có tình cảm với một điểm đến. Nó cũng không biết hôm nay người dân địa phương vui hay buồn vì khách đến quá đông. Nó không biết một con rạch có chịu nổi thêm vài chục chiếc xuồng hay không. Nó càng không biết chiếc áo bà ba, chiếc khăn rằn hay chiếc xuồng ấy có ý nghĩa thế nào đối với cộng đồng sống ở đó.

Thuật toán chỉ biết một điều: thứ gì khiến người ta dừng lại lâu hơn thì tiếp tục đưa lên. Hôm nay là một cù lao này, ngày mai có thể là một cánh đồng. Ngày kia là một quán cà phê. Tuần sau lại là một địa điểm khác.

Và khi một điểm đến không còn mới, nó rất dễ biến mất khỏi dòng chảy chú ý. Đó là điều khiến doanh nghiệp du lịch chúng tôi lo hơn cả. Bởi kinh doanh du lịch không thể chỉ tính bằng lượt xem.

Một video đạt một triệu lượt xem rất đáng mừng, nhưng một triệu lượt xem không đồng nghĩa với một triệu khách.

Một triệu người biết đến một địa danh cũng không có nghĩa một triệu người hiểu nơi đó.

Và càng không có nghĩa họ sẽ quay trở lại. Du lịch là một ngành kinh doanh khá lạ. Chúng tôi bán những thứ không thể mang về nhà nguyên vẹn. Bán một bữa ăn, một chuyến đi, một đêm nghỉ, một cuộc gặp gỡ, một câu chuyện.

Phần quan trọng nhất đôi khi lại là thứ không thể đo bằng lượt thích. Đó là cảm giác của du khách khi ngồi trên chiếc xuồng giữa một con rạch yên tĩnh. Là câu chuyện của người chèo xuồng đã sống cả đời trên dòng nước ấy. Là bữa cơm có món cá mà người dân địa phương vẫn ăn từ bao đời. Là một buổi chiều khách ngồi trước hiên nhà nghe người già kể chuyện về vùng đất.

Những thứ đó rất khó trở thành video vài chục giây, nhưng lại có thể khiến một người nhớ về nơi ấy nhiều năm. Tôi nghĩ đây mới là điểm mà ngành du lịch cần tỉnh táo.

Chúng ta đang có xu hướng biến văn hóa thành nội dung. Khăn rằn trở thành phụ kiện. Áo bà ba trở thành trang phục check-in. Chiếc xuồng trở thành đạo cụ quay video. Cánh đồng trở thành phông nền. Con rạch trở thành bối cảnh.

Điều đó không hẳn sai, văn hóa muốn sống thì phải được tiếp tục sử dụng và phải bước vào đời sống hiện đại.

Nhưng, ranh giới giữa “đưa văn hóa đến gần du khách” và “tiêu dùng văn hóa để bán tour” lại rất mong manh.

Tôi từng nghĩ, điều đáng buồn không phải là một bạn trẻ mặc áo bà ba để chụp ảnh. Điều đáng buồn là bạn ấy mặc áo bà ba nhưng không biết vì sao người miền Tây từng mặc nó. Quấn khăn rằn nhưng không biết chiếc khăn ấy đã từng đi cùng người nông dân ra đồng, theo người mẹ xuống chợ, che nắng, lau mồ hôi và gắn với biết bao sinh hoạt đời thường.

Ngồi trên chiếc xuồng để quay một video đẹp cũng chẳng có gì đáng trách. Nhưng nếu chiếc xuồng chỉ còn là đạo cụ, trong khi câu chuyện về cuộc sống trên sông nước bị bỏ quên, thì chúng ta đang bán cái vỏ mà quên mất phần hồn.

Với doanh nghiệp du lịch, đây cũng là một bài toán kinh doanh. Nếu cứ chạy theo trend, doanh nghiệp phải liên tục tìm cái mới. Hôm nay một điểm, ngày mai một điểm khác. Hôm nay áo bà ba, ngày mai một món ăn, tuần sau lại một trò trải nghiệm.

Chi phí marketing có thể giảm nhờ mạng xã hội, nhưng áp lực tạo ra nội dung mới lại tăng lên. Quan trọng hơn, điểm đến bị cuốn vào cuộc đua phải “lên hình”.

Nơi nào đẹp để quay thì được chú ý, nơi nào khó quay thì bị bỏ qua.

Những câu chuyện sâu sắc nhưng không đủ hấp dẫn trong 15 giây có thể không được thuật toán lựa chọn. Trong khi đó, một hình ảnh đông người, lạ mắt, gây tò mò lại rất dễ lan truyền.

Nếu để lâu, chính cách lựa chọn ấy có thể làm thay đổi cách chúng ta xây dựng sản phẩm du lịch.

Chúng ta không còn hỏi: khách cần trải nghiệm gì? Mà bắt đầu hỏi: cái gì dễ viral?

Chúng ta không còn hỏi: vùng đất này có câu chuyện gì đáng kể? Mà hỏi: góc nào quay lên đẹp? Đó là lúc thuật toán bắt đầu can thiệp vào tư duy làm du lịch.

Tôi không nghĩ chúng ta nên chống lại thuật toán. Doanh nghiệp du lịch vẫn phải làm TikTok, Facebook, YouTube. Vẫn phải biết dùng dữ liệu, AI và công nghệ để tiếp cận khách hàng. Nhưng công nghệ nên là công cụ để kể câu chuyện của điểm đến, chứ không thể trở thành người quyết định điểm đến phải kể câu chuyện gì.

Điều giữ chân du khách cuối cùng vẫn là con người. Là người lái đò nhớ tên khách. Là bà chủ homestay nấu một bữa cơm ngon. Là anh hướng dẫn viên kể một câu chuyện khiến khách bất ngờ. Là một con đường quê đủ yên để người ta muốn đi bộ. Là cảm giác mình vừa đến một nơi có đời sống thật, chứ không phải bước vào một phim trường được dựng lên để phục vụ mạng xã hội.

Với người làm doanh nghiệp, đó mới là thứ tạo ra khách quay lại, và khách quay lại mới là tài sản thật của một điểm đến.

Du lịch không thể sống mãi nhờ trend
Du lịch Net Zero đang giữ chân du khách trong và ngoài nước.

Có lẽ ngành du lịch nên bớt hỏi “làm sao để video này đạt triệu view?” và hỏi thêm một câu khác: “Sau khi xem video, điều gì khiến du khách muốn thật sự đến đây, ở lại lâu hơn và quay trở lại?”

Hai câu hỏi ấy khác nhau rất nhiều. Một câu phục vụ thuật toán, một câu phục vụ du lịch. Một điểm đến có thể nổi tiếng nhờ một trend nhưng để sống được lâu, nó phải có câu chuyện, có văn hóa, có con người và có lý do để người ta quay trở lại.

Chúng ta có thể dùng thuật toán để đưa khách đến một vùng đất nhưng hãy đừng để thuật toán quyết định vùng đất ấy phải trở thành như thế nào.

Đó có lẽ là ranh giới mà những người làm du lịch hôm nay cần giữ.

-----------------------

(*) Doanh nhân du lịch

Tin bài khác
Đằng sau những tỷ USD xuất khẩu tôm

Đằng sau những tỷ USD xuất khẩu tôm

Xuất khẩu tôm Việt Nam dự báo đạt 4,7 tỷ USD năm nay, trở thành quốc gia nuôi và xuất khẩu tôm lớn trên thế giới, nhưng giá thành cao, dịch bệnh và liên kết lỏng lẻo khiến người nuôi khó cải thiện thu nhập.
Đừng để giá vé máy bay chỉ tăng mà khó giảm

Đừng để giá vé máy bay chỉ tăng mà khó giảm

Nhiên liệu hạ nhiệt giúp hãng hàng không giảm áp lực chi phí, nhưng chưa chắc hành khách được hưởng lợi tương ứng. Vấn đề không chỉ là giá vé có giảm hay không, mà còn là mức độ minh bạch trong cơ cấu giá và trách nhiệm điều chỉnh của doanh nghiệp.
Điện tái tạo tăng tốc, ai “gánh” bài toán lưu trữ?

Điện tái tạo tăng tốc, ai “gánh” bài toán lưu trữ?

Việt Nam đặt mục tiêu phát triển 10.000-16.300 MW lưu trữ bằng pin vào năm 2030. Khi điện mặt trời, điện gió tăng nhanh và nhu cầu phụ tải tiếp tục đi lên, lưu trữ đang trở thành mắt xích quan trọng trong bảo đảm an ninh năng lượng và mở ra thị trường đầu tư mới.
Đủ điện hôm nay, Việt Nam còn bao nhiêu điện cho tương lai?

Đủ điện hôm nay, Việt Nam còn bao nhiêu điện cho tương lai?

Việt Nam đã vượt qua áp lực thiếu điện năm 2026, nhưng nhu cầu tăng nhanh, nguồn mới chậm bổ sung và áp lực đầu tư đang đặt ra bài toán an ninh năng lượng cho giai đoạn 2027-2028.
Hơn 500 tỷ USD tài sản công và những cánh cửa đóng kín

Hơn 500 tỷ USD tài sản công và những cánh cửa đóng kín

Hơn 12,87 triệu tỷ đồng tài sản công, tương đương hơn 500 tỷ USD theo tỷ giá hiện nay, đặt ra bài toán lớn về quản lý, khai thác nhà đất dôi dư và chống lãng phí nguồn lực quốc gia.
Cấm chuyển nhượng hợp đồng mua bán nhà hình thành trong tương lai: Có nên?

Cấm chuyển nhượng hợp đồng mua bán nhà hình thành trong tương lai: Có nên?

Đề xuất cấm chuyển nhượng hợp đồng mua bán nhà ở hình thành trong tương lai nhằm ngăn đầu cơ, thổi giá. Tuy nhiên, chính sách này cũng đặt ra vấn đề về quyền giao dịch hợp pháp và nguy cơ đẩy người mua nhà vào những thỏa thuận khó kiểm soát.
Văn hóa tạo sức hút, kinh tế mở rộng giá trị

Văn hóa tạo sức hút, kinh tế mở rộng giá trị

Từ những bộ phim doanh thu hàng trăm tỷ đồng đến concert thu hút hàng chục nghìn khán giả, sức hút văn hóa đang mở ra cơ hội cho du lịch, lưu trú, ẩm thực và dịch vụ. Bài toán đặt ra là làm thế nào chuyển sức hút nhất thời thành giá trị kinh tế bền vững.
Đừng lấy nghề nghiệp làm thước đo giá trị con người

Đừng lấy nghề nghiệp làm thước đo giá trị con người

Một lời xúc phạm người lái taxi tại Hà Nội đặt ra câu hỏi về văn hóa ứng xử khi tham gia giao thông và định kiến nghề nghiệp. Tiền bạc, thu nhập hay địa vị không quyết định phẩm giá con người. Phản đối hành vi thiếu văn minh cũng cần đi cùng sự tỉnh táo, tôn trọng chứng cứ và tránh biến mạng xã hội thành nơi kết tội thay cơ quan có thẩm quyền.
Kinh tế bạc, cơ hội tăng trưởng từ xã hội đang già đi

Kinh tế bạc, cơ hội tăng trưởng từ xã hội đang già đi

Có một hình ảnh ngày càng quen thuộc ở nhiều khu dân cư: một người vừa bước qua tuổi nghỉ hưu vẫn đi làm, người khác trông cháu cả ngày, người khác nữa ngồi một mình trong căn nhà vốn từng có đủ ba thế hệ. Những câu chuyện tưởng như rất riêng ấy đang phản ánh một thay đổi lớn hơn của xã hội: Việt Nam đang già hóa nhanh, trong khi cách tổ chức việc làm, y tế, an sinh và dịch vụ dành cho người cao tuổi chưa kịp thay đổi.
Golf và doanh nhân: Sau những cú đánh là gì?

Golf và doanh nhân: Sau những cú đánh là gì?

Một vòng golf thường kéo dài vài tiếng, đủ để những câu chuyện vượt ra ngoài công việc, những mối quan hệ có thêm thời gian vun đắp và mỗi người có dịp nhìn lại cách mình ứng xử trước những tình huống không như mong muốn.
Môi trường ô nhiễm, số liệu vẫn sạch: Ai chịu trách nhiệm?

Môi trường ô nhiễm, số liệu vẫn sạch: Ai chịu trách nhiệm?

Có những thứ tưởng như không thể nói dối, bởi chúng được đo bằng máy móc, phân tích trong phòng thí nghiệm và xác nhận bằng những con số. Nhưng khi người vận hành có thể biến thông số ô nhiễm vượt quy chuẩn thành đạt chuẩn, vấn đề không còn nằm ở độ chính xác của thiết bị. Đó là sự đổ vỡ của niềm tin vào cả hệ thống giám sát môi trường.
Vụ Tami Natural: Trách nhiệm của Amity và nghệ sĩ Quyền Linh đến đâu?

Vụ Tami Natural: Trách nhiệm của Amity và nghệ sĩ Quyền Linh đến đâu?

Vụ việc Tami Natural đặt ra một câu hỏi không chỉ dành cho người nổi tiếng, mà còn với bất kỳ ai tham gia đầu tư, điều hành hay quảng bá sản phẩm: Khi doanh nghiệp xảy ra sai phạm, trách nhiệm của mỗi cá nhân này được xác định đến đâu?
Trạm sạc xe điện và dòng tiền từ tín chỉ carbon

Trạm sạc xe điện và dòng tiền từ tín chỉ carbon

Thời gian gần đây, xe điện đang được nói đến như một giải pháp giao thông xanh cho đô thị Việt Nam, nhưng phía sau tay lái, một thị trường khác đang hình thành, ít ồn ào và rất có khả năng trở thành động lực cho xe điện, đó là tín chỉ carbon gắn với xe và trạm sạc.
Biochar và cuộc chơi mới của thị trường carbon phân tán

Biochar và cuộc chơi mới của thị trường carbon phân tán

Từ mùn cưa, rơm rạ, trấu đến phế phẩm tre nứa, biochar đang mở ra cách biến phụ phẩm phân tán thành sản phẩm và tín chỉ carbon. Nhưng phía sau mỗi tấn biochar là một chuỗi đo đếm, xác minh và chứng nhận quyết định giá trị thực của tài sản carbon.
Đánh thuế bao bì khó tái chế, cần lộ trình phù hợp cho doanh nghiệp

Đánh thuế bao bì khó tái chế, cần lộ trình phù hợp cho doanh nghiệp

Đề xuất đánh thuế môi trường với bao bì khó tái chế đang mở ra một hướng tiếp cận mới trong sửa đổi Luật Bảo vệ môi trường. Thế nhưng, nếu thiếu hạ tầng tái chế và lộ trình phù hợp thì sắc thuế này có thể biến thành gánh nặng chi phí hơn là động lực chuyển đổi xanh.