Doanh nghiệp bất động sản cần tái cấu trúc để thích ứng mặt bằng lãi suất mới

Lãi suất được dự báo sẽ duy trì ở mức cao hơn giai đoạn trước, tạo thêm áp lực về chi phí vốn đối với doanh nghiệp, nhất là lĩnh vực bất động sản. Trong bối cảnh đó, việc doanh nghiệp bất động sản tái cấu trúc hoạt động kinh doanh và đa dạng hóa nguồn vốn được xem là yêu cầu cấp thiết.

TS. Cấn Văn Lực: “Chúng ta đang phát triển rất nhanh, rất nhiều dự án, rất nhiều công trình cùng lúc. Tuy nhiên, năng lực quản trị có theo kịp hay không cũng là vấn đề đối với mỗi doanh nghiệp”.

Chia sẻ tại sự kiện do Batdongsan.com.vn tổ chức, TS. Cấn Văn Lực, Chuyên gia Kinh tế trưởng Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV), nhận định mặt bằng lãi suất thời gian tới nhiều khả năng sẽ ổn định, dù vẫn có thể điều chỉnh ở một số thời điểm hoặc lĩnh vực ưu tiên.

Theo ông, lãi suất tăng thời gian qua xuất phát từ nhiều nguyên nhân. Trước hết, mục tiêu tăng trưởng kinh tế cao khiến nhu cầu vốn của doanh nghiệp và nền kinh tế gia tăng, buộc các tổ chức tín dụng phải điều chỉnh lãi suất để thu hút nguồn tiền gửi, bảo đảm nguồn vốn cho vay.

Bên cạnh đó, các kênh đầu tư như bất động sản, vàng, bạc, tiền số và tài sản số ngày càng hấp dẫn, khiến việc duy trì lãi suất quá thấp không còn phù hợp nếu muốn giữ dòng vốn trong hệ thống ngân hàng. Áp lực lạm phát và nhu cầu vốn lớn cũng góp phần tác động đến mặt bằng lãi suất.

"Chúng ta có thể chấp nhận một mặt bằng lãi suất cao hơn so với trước đây. Vấn đề của doanh nghiệp là phải cơ cấu lại hoạt động kinh doanh bởi cấu trúc tài chính cần thông minh hơn và tối ưu hơn", TS. Cấn Văn Lực nhấn mạnh.

Theo TS. Cấn Văn Lực, bên cạnh bài toán vốn, doanh nghiệp bất động sản cũng cần nhìn lại chiến lược phát triển, đặc biệt là tình trạng đầu tư dàn trải.

Đối với doanh nghiệp bất động sản, vị chuyên gia cho rằng cần giảm sự phụ thuộc vào tín dụng ngân hàng bằng cách mở rộng các kênh huy động vốn như quỹ đầu tư bất động sản (REIT), thị trường chứng khoán và các nguồn vốn trung, dài hạn khác.

Theo ông, việc định hướng tăng trưởng tín dụng bất động sản khoảng 15% trong năm nay không phải là siết tín dụng mà nhằm điều tiết thị trường phát triển an toàn và bền vững hơn. Doanh nghiệp cần sắp xếp lại nguồn lực, ưu tiên các dự án có hiệu quả thay vì đầu tư dàn trải.

"Chúng ta đang phát triển rất nhanh, rất nhiều dự án, rất nhiều công trình cùng lúc. Tuy nhiên, năng lực quản trị có theo kịp hay không cũng là vấn đề đối với mỗi doanh nghiệp", ông nói.

TS. Cấn Văn Lực cũng cảnh báo việc triển khai quá nhiều dự án cùng lúc sẽ làm gia tăng rủi ro khi thị trường xuất hiện biến động. "Nếu trong điều kiện thị trường bình thường thì không đáng lo nhưng khi thị trường có những thách thức, khó khăn, rủi ro thì đầu tư quá nhiều dự án sẽ trở nên cực kỳ nguy hiểm", ông lưu ý.

Ngoài tín dụng ngân hàng, chuyên gia cho rằng doanh nghiệp vẫn còn nhiều kênh huy động vốn khác như vốn tư nhân, vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) và trái phiếu doanh nghiệp. Đáng chú ý, vốn FDI đăng ký trong năm nay tăng 61%, trong đó khoảng 20% tập trung vào lĩnh vực bất động sản, chủ yếu ở phân khúc bất động sản công nghiệp và hoạt động mua bán, sáp nhập dự án.

Đối với trái phiếu doanh nghiệp, TS. Cấn Văn Lực đánh giá đây vẫn là kênh huy động vốn quan trọng nhưng cần tiếp tục được củng cố. Trong 6 tháng đầu năm, giá trị phát hành trái phiếu giảm hơn 20.000 tỷ đồng so với cùng kỳ năm trước; doanh nghiệp bất động sản chiếm khoảng 42% tổng lượng phát hành. Trong khi đó, tổng giá trị trái phiếu doanh nghiệp đáo hạn trong năm khoảng 200.000 tỷ đồng, riêng nhóm bất động sản khoảng 60.000 tỷ đồng, song áp lực thanh toán đã không còn lớn như những năm trước.

Theo TS. Cấn Văn Lực, bài toán quan trọng nhất hiện nay không chỉ là tìm thêm nguồn vốn mà là xây dựng cơ cấu tài chính hợp lý, cân đối giữa vốn chủ sở hữu, tín dụng ngân hàng, trái phiếu và các nguồn vốn trong, ngoài nước để nâng cao hiệu quả hoạt động và khả năng chống chịu trước biến động của thị trường.