Đề xuất nâng ngưỡng miễn thuế hộ kinh doanh lên 3 tỷ đồng: Cân nhắc mở rộng dư địa, giảm gánh nặng chi phí

Theo dự thảo, Chính phủ đề xuất không quy định cứng ngưỡng doanh thu không chịu thuế thu nhập cá nhân và thuế giá trị gia tăng như hiện hành, thay vào đó thiết kế cơ chế linh hoạt hơn. Tuy nhiên, nhiều đại biểu cho rằng cần xác lập khung cụ thể ngay trong luật để đảm bảo tính ổn định và minh bạch trong điều hành. Đại biểu Phan Đức Hiếu đề xuất quy định mức doanh thu chịu thuế theo dạng khung tối thiểu – tối đa, giao Chính phủ căn cứ từng thời kỳ để quyết định mức cụ thể, vừa đảm bảo linh hoạt, vừa giữ được vai trò kiểm soát của Quốc hội.

Đáng chú ý, đại biểu Nguyễn Duy Thanh đề xuất nâng ngưỡng miễn thuế lên 3 tỷ đồng/năm, cao hơn mức 2 tỷ đồng được một số cơ quan đề xuất trước đó. Theo phân tích, với doanh thu 3 tỷ đồng mỗi năm, bình quân mỗi tháng khoảng 250 triệu đồng, sau khi trừ chi phí mặt bằng, lãi vay, nhân công, lợi nhuận thực tế chỉ khoảng 10%, tương đương 20–25 triệu đồng/tháng; nếu chia cho một hộ gia đình 4 người thì mức thu nhập này vẫn ở ngưỡng trung bình, chưa thực sự cao.

Đại biểu Nguyễn Duy Thanh

Các ý kiến cũng cho thấy sự đồng thuận về việc cần điều chỉnh ngưỡng miễn thuế theo hướng sát thực tế hơn so với mức 500 triệu đồng/năm hiện hành, vốn được đánh giá là không còn phù hợp với mặt bằng giá cả và chi phí kinh doanh hiện nay. Đại biểu Trịnh Thị Tú Anh đề nghị luật nên quy định ngưỡng sàn và ngưỡng trần, chẳng hạn từ 1 đến 2 tỷ đồng/năm, đồng thời xác lập nguyên tắc xác định ngưỡng dựa trên thu nhập bình quân, mức sống dân cư hoặc chỉ số giá tiêu dùng để đảm bảo tính minh bạch và khả năng dự báo.

Bên cạnh đó, nhiều ý kiến nhấn mạnh việc xác định ngưỡng không chỉ dựa trên doanh thu danh nghĩa mà cần tính đến đặc thù ngành nghề, bởi cùng một mức doanh thu nhưng tỷ lệ chi phí giữa các lĩnh vực có sự khác biệt lớn. Trong lĩnh vực thương mại, dịch vụ ăn uống, chi phí đầu vào có thể chiếm tới 80–90% doanh thu, trong khi một số ngành dịch vụ chuyên môn lại có biên lợi nhuận cao hơn.

Việc nâng ngưỡng miễn thuế, theo các đại biểu, có thể làm giảm thu ngân sách trong ngắn hạn nhưng về dài hạn sẽ khuyến khích hộ kinh doanh mở rộng quy mô, tạo thêm việc làm và qua đó đóng góp trở lại cho ngân sách một cách bền vững hơn. Tuy nhiên, chính sách cần được đánh giá tác động kỹ lưỡng để đảm bảo hài hòa giữa mục tiêu hỗ trợ khu vực kinh tế nhỏ và yêu cầu ổn định nguồn thu ngân sách nhà nước.