Chính phủ Australia ngày 1/7 cho biết đang xem xét các biện pháp cải cách mạnh tay đối với bốn công ty kế toán lớn nhất thế giới, trong đó có khả năng tách riêng mảng kiểm toán và tư vấn, sau một loạt bê bối làm xói mòn niềm tin vào lĩnh vực này.
Các đề xuất được Bộ Tài chính Australia nêu trong một báo cáo tham vấn, trong đó có phương án đưa các công ty hợp danh kế toán lớn vào phạm vi giám sát của cơ quan quản lý doanh nghiệp, đồng thời hạ trần số lượng thành viên hợp danh từ 1.000 xuống 400.
![]() |
| Chính phủ Australia dự kiến đưa "Big Four" của kế toán - kiểm toán thế giới vào diện kiểm soát sau một loạt bê bối gần đây |
Theo báo cáo, những vụ việc gần đây liên quan Deloitte, EY, KPMG và PwC đã bộc lộ các khoảng trống trong khuôn khổ pháp lý của Australia. Báo cáo cũng đối chiếu cách quản lý các công ty này tại Anh và Mỹ.
Trong tuyên bố, Thứ trưởng Tài chính Australia Daniel Mulino cho rằng những năm gần đây đã ghi nhận các hành vi thiếu công bằng và thiếu trung thực từ một số công ty kế toán, kiểm toán và tư vấn lớn tại xứ sở chuột túi, qua đó làm suy giảm niềm tin vào các công ty này; đồng thời đặt ra câu hỏi rộng hơn về khả năng chống chịu của các khuôn khổ được thiết kế nhằm bảo đảm tính liêm chính của thị trường.
Các biện pháp đang được cân nhắc nhìn chung phản ánh những khuyến nghị từ các cuộc điều tra của Quốc hội Australia, được khởi động sau bê bối rò rỉ thông tin thuế tại PwC năm 2023. Khi đó, các thông tin chính sách mật của chính phủ bị chia sẻ nhằm giành lợi thế trong việc thu hút khách hàng. Phần lớn khuyến nghị từ các cuộc điều tra này đến nay vẫn chưa được triển khai.
KPMG hiện cũng đối mặt một vụ việc khác, sau khi người tố giác cáo buộc công ty này chia sẻ thông tin mật của doanh nghiệp với các khách hàng tiềm năng thuộc khu vực tư nhân để cạnh tranh hợp đồng kiểm toán.
Một người phát ngôn của Deloitte cho biết công ty “hoan nghênh việc Bộ Tài chính công bố tài liệu tham vấn về các phương án cải cách, cũng như cơ hội tham gia đóng góp mang tính xây dựng vào bất kỳ biện pháp nào nhằm củng cố niềm tin đối với ngành nghề”.
Trong một tuyên bố, Giám đốc điều hành EY Oceania David Larocca cho hay công ty ủng hộ nhiều phương án được nêu trong tài liệu tham vấn. “Chúng tôi có vai trò quan trọng trong việc khôi phục và duy trì niềm tin vào lĩnh vực này”, ông nói.
KPMG và PwC chưa phản hồi ngay các đề nghị bình luận qua thư điện tử của Reuters.
Tại Australia, bốn công ty kiểm toán lớn nhất được tổ chức theo mô hình công ty hợp danh thay vì công ty cổ phần. Do đó, họ không thuộc phạm vi giám sát trực tiếp của Ủy ban Chứng khoán và Đầu tư Australia (ASIC) — cơ quan áp dụng các yêu cầu báo cáo nghiêm ngặt — mà chủ yếu chịu sự điều chỉnh của luật pháp cấp tiểu bang.
“Vấn đề đặt ra là liệu ASIC có cần can dự nhiều hơn với tư cách cơ quan quản lý liên bang hay không”, ông Mulino trả lời đài ABC Radio. Theo ông, một trong những lựa chọn có tính khả thi cao đang được xem xét là tách biệt về cấu trúc, buộc các công ty phân tách mảng kiểm toán và tư vấn.
Một phương án khác là tách biệt về hoạt động, theo đó các công ty không được cung cấp đồng thời dịch vụ kiểm toán và phi kiểm toán cho cùng một khách hàng.
Chính phủ Australia cũng sẽ xem xét việc hạ trần 1.000 thành viên hợp danh hiện nay đối với các công ty kế toán, nhằm đưa quy định này tiệm cận hơn với mức 400 thành viên đang áp dụng trong một số lĩnh vực dịch vụ chuyên nghiệp khác, như luật.
Thời hạn tham vấn đối với các đề xuất cải cách sẽ kết thúc vào ngày 12/8.