Vương quốc Anh đề xuất hạn ngạch nhựa PET, doanh nghiệp nhựa cần tính lại kế hoạch xuất khẩu

Vương quốc Anh đang xem xét áp dụng biện pháp tự vệ đối với một số sản phẩm nhựa polyethylene terephthalate (PET) nhập khẩu, trong đó có hàng hóa xuất xứ Việt Nam.

Theo thông tin từ Cục Phòng vệ thương mại, Bộ Công Thương, Cơ quan Phòng vệ thương mại Vương quốc Anh (TRA) đã công bố kết luận sơ bộ ngày 23/10/2026, đề xuất áp dụng hạn ngạch thuế quan tạm thời và mức thuế tự vệ bổ sung 65% đối với lượng hàng vượt hạn ngạch. Đây là diễn biến mà doanh nghiệp xuất khẩu cần theo sát khi xây dựng kế hoạch giao hàng trong những tháng tới.

Cục Phòng vệ thương mại cho biết, ngày 23/10/2026, Cơ quan Phòng vệ thương mại Vương quốc Anh (Trade Remedies Authority – TRA) công bố kết luận sơ bộ (Provisional Affirmative Determination) vụ việc điều tra tự vệ đối với sản phẩm nhựa polyethylene terephthalate (PET) nhập khẩu (mã số vụ việc SG0094). Trong ảnh: Trụ sở Bộ Công Thương - Ảnh: https://moit.gov.vn

Nhập khẩu PET vào Anh tăng 68% trong 5 năm

Vụ việc mang mã số SG0094 được TRA khởi xướng ngày 5/8/2026, trên cơ sở đề nghị của Công ty ALPEK Polyester Limited. Doanh nghiệp này cho rằng lượng PET nhập khẩu gia tăng đã gây thiệt hại nghiêm trọng cho các nhà sản xuất tại Anh.

Giai đoạn được xem xét kéo dài từ ngày 1/1/2021 đến ngày 31/12/2025. Phạm vi điều tra gồm PET nguyên sinh (vPET) và PET tái chế (rPET) có chỉ số độ nhớt từ 74 ml/g trở lên, thuộc các mã hàng hóa 3907 6100 và 3907 6900. Vì vậy, không phải mọi sản phẩm PET xuất khẩu sang Anh đều mặc nhiên thuộc phạm vi áp dụng của vụ việc; doanh nghiệp cần đối chiếu đặc tính sản phẩm và mã hàng cụ thể.

Theo dữ liệu hải quan Anh được TRA sử dụng, lượng PET nhập khẩu vào thị trường này tăng 68% trong giai đoạn 2021–2025, trong khi sản lượng của ngành sản xuất trong nước giảm liên tục. Cơ quan điều tra cũng ghi nhận giá bán của các nhà sản xuất Anh chịu áp lực đi xuống trong giai đoạn cuối kỳ điều tra.

TRA cho rằng nhập khẩu tăng và giá nhập khẩu thấp đã góp phần gây sức ép lên giá bán nội địa. Diễn biến này diễn ra trong bối cảnh công suất sản xuất PET toàn cầu mở rộng, đặc biệt tại châu Á, trong khi nhu cầu không tăng tương ứng. Trung Quốc là một trong những nguồn đóng góp đáng kể vào sự gia tăng nguồn cung; tỷ trọng của nước này trong thương mại PET toàn cầu được ước tính tăng từ khoảng 23% năm 2020 lên 35–45% năm 2025.

Những dữ liệu trên là cơ sở để TRA đưa ra kết luận sơ bộ theo hướng áp dụng biện pháp tự vệ. Tuy nhiên, đây chưa phải kết luận cuối cùng của toàn bộ quá trình điều tra.

Hạn ngạch và mức thuế 65% mới là đề xuất sơ bộ

Theo thông báo của Cục Phòng vệ thương mại, TRA đề xuất áp dụng hạn ngạch thuế quan tạm thời (Tariff Rate Quota – TRQ) từ ngày 1/12/2026, với tổng lượng hạn ngạch dự kiến 192.963,17 tấn cho giai đoạn đến ngày 31/5/2027.

Theo cơ chế này, hàng nhập khẩu trong hạn ngạch được áp dụng thuế nhập khẩu thông thường nếu có, nhưng không chịu thuế tự vệ bổ sung. Đối với lượng hàng vượt hạn ngạch, TRA đề xuất mức thuế tự vệ bổ sung 65%. Thời hạn của biện pháp tạm thời được đề xuất không vượt quá 200 ngày, hoặc kết thúc khi biện pháp chính thức được thực thi, tùy điều kiện nào đến trước.

Điểm doanh nghiệp cần lưu ý là mức thuế 65% chưa nên được hiểu là mức thuế đã chính thức có hiệu lực. Đây là nội dung trong kiến nghị tại kết luận sơ bộ, còn phải theo dõi các bước tiếp theo của quy trình xử lý vụ việc tại Anh. Việc xác định thời điểm áp dụng thực tế và cách phân bổ hạn ngạch cần căn cứ vào thông báo chính thức của cơ quan có thẩm quyền.

Với doanh nghiệp xuất khẩu, tác động tiềm tàng không chỉ nằm ở chi phí thuế. Nếu lượng hàng dự kiến giao vượt phần hạn ngạch được phân bổ hoặc lịch giao hàng không phù hợp, doanh nghiệp có thể phải tính lại giá chào bán, điều chỉnh tiến độ giao hàng và trao đổi lại với khách hàng. Đây là những rủi ro cần được đánh giá trên cơ sở hợp đồng, sản lượng thực tế và điều kiện giao nhận của từng doanh nghiệp, thay vì mặc định mọi lô hàng đều chịu cùng một mức ảnh hưởng.

Việt Nam không thuộc diện được miễn trừ theo cơ chế dành cho nước đang phát triển

Theo Cục Phòng vệ thương mại, Việt Nam nằm trong nhóm nguồn cung được đề xuất phân bổ hạn ngạch riêng, nhưng không đủ điều kiện được miễn trừ biện pháp tự vệ theo Điều 9.1 Hiệp định Tự vệ của WTO, do lượng nhập khẩu từ Việt Nam vượt ngưỡng thị phần 3% được áp dụng trong đánh giá của TRA.

Cục Phòng vệ thương mại cho biết hạn ngạch dự kiến dành cho Việt Nam là 1.475,27 tấn trong giai đoạn từ ngày 1/12/2026 đến hết ngày 28/2/2027 và 1.508,06 tấn trong giai đoạn từ ngày 1/3/2027 đến hết ngày 31/5/2027.

Các mức phân bổ này cần được doanh nghiệp theo dõi cùng hướng dẫn chính thức về cách quản lý, sử dụng hạn ngạch. Không nên chỉ dựa vào tỷ lệ phân bổ được nêu trong thông báo để tự tính lượng hàng được hưởng hạn ngạch cho từng hợp đồng, khi chưa xác định đầy đủ phương pháp phân bổ và điều kiện áp dụng trong văn bản chính thức.

Doanh nghiệp cần phản hồi trước ngày 22/11/2026

Trước khi TRA đưa ra kết luận cuối cùng, Cục Phòng vệ thương mại khuyến nghị Hiệp hội Nhựa Việt Nam (VPAS) và các doanh nghiệp sản xuất, xuất khẩu sản phẩm thuộc phạm vi điều tra gửi ý kiến đối với kết luận sơ bộ tới TRA chậm nhất ngày 22/11/2026. Đây là cơ hội để doanh nghiệp cung cấp thông tin, làm rõ đặc điểm hoạt động xuất khẩu và bảo vệ lợi ích hợp pháp của mình trong quá trình điều tra.

Song song với việc phản hồi, doanh nghiệp nên rà soát lượng PET đã và dự kiến xuất khẩu sang Anh, cơ cấu khách hàng, điều khoản hợp đồng, lịch giao hàng và khả năng điều chỉnh kế hoạch sản xuất. Các thông tin này giúp doanh nghiệp đánh giá mức độ phụ thuộc vào thị trường Anh, nhận diện lô hàng có nguy cơ chịu tác động và chủ động trao đổi với đối tác về phương án giao nhận.

Doanh nghiệp cũng cần xác định chính xác sản phẩm của mình có thuộc phạm vi điều tra hay không, đồng thời phối hợp với VPAS và Cục Phòng vệ thương mại để cập nhật tiến trình vụ việc.

Trong bối cảnh các biện pháp phòng vệ thương mại có thể làm thay đổi điều kiện tiếp cận thị trường, việc chuẩn bị hồ sơ và phản hồi đúng thời hạn không chỉ phục vụ riêng vụ việc PET tại Anh mà còn giúp doanh nghiệp nâng cao năng lực quản trị rủi ro thương mại quốc tế.