Trái phiếu chính phủ Hungary đang nằm trong nhóm tài sản sinh lời nổi bật nhất tại các thị trường mới nổi từ đầu năm đến nay, sau khi cựu Thủ tướng Viktor Orbán thất cử trong cuộc tổng tuyển cử tháng 4. Tuy nhiên, sau cú bán tháo trên thị trường trái phiếu toàn cầu, giới đầu tư nước ngoài bắt đầu đặt câu hỏi liệu đà tăng này còn có thể tiếp diễn.
Tính từ đầu năm, trái phiếu định danh bằng đồng forint của Hungary ghi nhận tổng mức sinh lời khoảng 11%, vượt xa mức tăng khoảng 1% của chỉ số nợ nội tệ thị trường mới nổi do JPMorgan công bố. Diễn biến này đưa nợ nội tệ Hungary vào nhóm có hiệu suất tốt nhất trong số các nền kinh tế mới nổi lớn, mang lại khoản lợi nhuận đáng kể cho nhà đầu tư.
![]() |
| Trái phiếu Hungary hút mạnh dòng tiền trong thời gian qua |
Đà tăng bắt đầu sau chiến thắng áp đảo của đảng Tisza do ông Péter Magyar lãnh đạo trong cuộc tổng tuyển cử, làm dấy lên kỳ vọng rằng Hungary có thể tiến tới gia nhập khu vực đồng euro trong thập niên 2030. Tuy nhiên, diễn biến thị trường xấu đi trong những tuần gần đây, khi xung đột tại Iran bùng phát trở lại, đẩy giá dầu có lúc vượt 100 USD/thùng trong tuần trước và làm suy yếu khẩu vị rủi ro đối với cả tài sản thị trường mới nổi lẫn trái phiếu toàn cầu.
Theo ông David Hauner, Giám đốc chiến lược trái phiếu thị trường mới nổi tại Bank of America, giao dịch trái phiếu Hungary đã thu hút sự tham gia rất rộng của giới đầu tư nợ thị trường mới nổi trên toàn cầu. Ông cho rằng dù câu chuyện này vẫn hấp dẫn, mức độ tập trung vị thế đã trở nên quá lớn.
Chính phủ mới của Hungary, vốn cam kết khôi phục pháp quyền và củng cố các chuẩn mực dân chủ, đã thể hiện thái độ hợp tác hơn với Brussels sau nhiều năm căng thẳng. Budapest cũng đang xây dựng các kế hoạch tài khóa và tiền tệ nhằm đáp ứng điều kiện gia nhập khu vực đồng euro, qua đó hướng tới mục tiêu giảm lãi suất và chi phí đi vay.
Cùng với việc ngân hàng trung ương cắt giảm lãi suất trong bối cảnh lạm phát hạ nhiệt, các kỳ vọng này đã kéo lợi suất trái phiếu kỳ hạn 10 năm của Hungary từ mức trên 7% trước bầu cử tháng 4 xuống đáy khoảng 5% trong tháng 6. Giá trái phiếu tăng khi lợi suất giảm. Trong nhóm thị trường mới nổi, chỉ Colombia, Brazil và Ai Cập có hiệu suất tốt hơn Hungary từ đầu năm.
Tuy nhiên, lợi suất trái phiếu Hungary đã tăng trở lại lên khoảng 5,5% khi làn sóng bán tháo lan rộng trên thị trường trái phiếu toàn cầu.
Giới đầu tư cũng từng đặt cược mạnh vào đồng forint. Đồng tiền này đã tăng giá từ gần 400 forint đổi 1 euro hồi tháng 3 xuống dưới 350 forint/euro trong tháng trước, trước khi một phần các vị thế này bị thu hẹp trong những tuần gần đây.
Tác động từ giá dầu tăng cao là thách thức đáng kể đối với Hungary, một quốc gia nhập khẩu năng lượng. Áp lực này xuất hiện đúng lúc chính phủ phải chứng minh khả năng kéo giảm thâm hụt ngân sách, dự kiến ở mức 7% GDP trong năm nay — cao hơn nhiều so với ngưỡng tối đa để gia nhập khu vực đồng euro.
Chính phủ dự kiến công bố chi tiết các biện pháp củng cố tài chính công trong vài tuần tới. Trong khi đó, đến cuối năm, ngân hàng trung ương cũng được kỳ vọng sẽ đưa ra kế hoạch hạ mục tiêu lạm phát xuống dưới 3%.
Cả hai yếu tố này đều có ý nghĩa then chốt đối với việc đáp ứng các tiêu chí Maastricht — bộ điều kiện bắt buộc để một quốc gia gia nhập khu vực đồng euro.
Trong số các yêu cầu cải cách, Hungary cần đưa thâm hụt ngân sách xuống dưới 3% GDP và kéo lạm phát tiệm cận mục tiêu 2% của Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB).
Dù vậy, một số quỹ đầu tư vẫn cho rằng đợt điều chỉnh gần đây của tài sản Hungary chỉ là biến động ngắn hạn trong xu hướng dài hạn: lợi suất trái phiếu giảm và đồng nội tệ tăng giá.
Ông Pavel Mamai, đối tác quản lý tại ProMeritum Investment Management, một quỹ đầu cơ thị trường mới nổi, cho rằng xu hướng hội tụ với khu vực đồng euro mới chỉ ở giai đoạn đầu và còn có thể tiếp diễn. Theo ông, chênh lệch giữa lợi suất trái phiếu Hungary và Đức — một thước đo về mức độ hội tụ, đã giảm từ 4,5 điểm phần trăm xuống 2,3 điểm phần trăm kể từ tháng 3 — có thể tiếp tục thu hẹp nếu chính phủ duy trì tiến độ cải cách.
Ông Mamai dự báo khoảng 1 điểm phần trăm trong mức chênh lệch này có thể được xóa bỏ ngay trong năm nay nếu các điều kiện cải cách được đáp ứng, trong khi phần còn lại, khoảng 1,3 điểm phần trăm, có thể cần thêm bốn đến năm năm.
Hungary là yếu tố đóng góp tích cực lớn nhất vào hiệu suất của ProMeritum trong nửa đầu năm. Theo những người nắm được số liệu, quỹ chính của công ty tăng 3,4% trong giai đoạn này, trong khi một quỹ đầu tư mạo hiểm tăng 4,5%.
Ông Nafez Zouk, nhà phân tích trái phiếu chính phủ thị trường mới nổi tại Aviva Investors, nhận định lợi suất thực sự đang giảm, nhưng trình tự thực hiện chính sách là yếu tố rất quan trọng. Theo ông, một lộ trình khả thi hướng tới củng cố tài khóa và tuân thủ Hiệp ước Maastricht có thể giúp kéo lãi suất xuống, trước khi Hungary đi đến bước cuối cùng là neo đồng forint theo tỷ giá euro.
Theo một thước đo khác về xu hướng hội tụ, định giá thị trường đã kéo ước tính lãi suất dài hạn của Hungary xuống mức chỉ còn cao hơn khoảng 1,5 điểm phần trăm so với mức tương đương của khu vực đồng euro, từ mức chênh lệch 4 điểm phần trăm trước bầu cử.
Ông Luis Costa, Giám đốc chiến lược thị trường mới nổi toàn cầu tại Citi, cho rằng phần lớn giao dịch hội tụ đã diễn ra, bởi thị trường thường đi trước xu hướng. Tuy nhiên, ông lưu ý rằng với vai trò ngân hàng trung ương, nhà điều hành cần có niềm tin rất mạnh vào tiến trình củng cố tài khóa trước khi cam kết với một mục tiêu lạm phát mới.
Thủ tướng Péter Magyar cho rằng Hungary có thể đáp ứng các tiêu chí để gia nhập khu vực đồng euro vào năm 2030, dù phần lớn nhà đầu tư đánh giá mốc đầu thập niên 2030 là thực tế hơn, xét đến thời gian thường cần để củng cố các cải cách tiền tệ. Ngoài việc điều chỉnh chính sách tài khóa và tiền tệ phù hợp với khu vực đồng euro, các quốc gia còn phải trải qua ít nhất hai năm trong “phòng chờ”, giai đoạn mà đồng nội tệ phải được duy trì trong biên độ giao dịch hẹp so với đồng euro.
Theo các nhà phân tích của Citi, Slovenia và Croatia là hai nước vượt qua giai đoạn này nhanh nhất cho đến nay, với khoảng hai năm rưỡi; trong khi thời gian trung bình đối với các ứng viên gia nhập khu vực đồng euro là hơn năm năm.