Phố Wall thất vọng với kế hoạch mua lại trái phiếu của Bộ Tài chính Mỹ

Lợi suất trái phiếu chính phủ Mỹ đã vọt lên vùng cao nhất trong gần ba năm, sau khi kế hoạch mua lại 6 tỷ USD trái phiếu do Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent thúc đẩy không đáp ứng kỳ vọng của giới đầu tư trên thị trường nợ lớn nhất thế giới.

Theo thông báo ngày 9/9 của Bộ Tài chính Mỹ, cơ quan này sẽ mua lại 6 tỷ USD trái phiếu chính phủ trong đợt mua lại đầu tiên kể từ khi ông Bessent công bố kế hoạch mở rộng chương trình vào tháng trước, với mục tiêu kiềm chế đà tăng chi phí vay.

Quy mô 6 tỷ USD cao hơn mức Bộ Tài chính từng cam kết là “ít nhất” gấp đôi lượng mua trái phiếu dài hạn lên 4 tỷ USD, qua đó định hình lại chương trình hiện hữu nhằm hỗ trợ giá trên thị trường trái phiếu kho bạc Mỹ trị giá khoảng 32 nghìn tỷ USD. Tuy nhiên, con số này vẫn thấp hơn đáng kể so với các dự báo 8-10 tỷ USD mà một số nhà phân tích Phố Wall đưa ra trong tuần.

Bộ Tài chính Mỹ sẽ mua lại 6 tỷ USD trái phiếu chính phủ nhằm kiềm chế đà tăng chi phí vay

Ngay sau thông báo, lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ đồng loạt đi lên. Lợi suất kỳ hạn 10 năm tăng 0,05 điểm phần trăm lên sát 4,86%, mức cao nhất kể từ cuối năm 2023; lợi suất kỳ hạn 20 năm và 30 năm cũng ghi nhận mức tăng tương tự. Theo ông Mike O’Rourke, chuyên gia của Jones Trading, mức mua lại 6 tỷ USD gây thất vọng vì thị trường đã kỳ vọng ông Bessent sẽ có động thái mạnh tay hơn, và đây là nguyên nhân khiến lợi suất tăng.

Quan điểm thận trọng cũng được ông Krishna Guha của Evercore ISI chia sẻ khi cho rằng thị trường dường như không mấy ấn tượng với quy mô 6 tỷ USD, nhất là trong bối cảnh một bộ phận nhà đầu tư đã đặt cược vào một thông báo có tính “gây sốc” hơn, quanh mức 10 tỷ USD hoặc cao hơn.

Đợt can thiệp thông qua mua lại trái phiếu được xem là phép thử mới đối với ông Bessent, người nhiều lần được Tổng thống Donald Trump sử dụng như một nhân tố trấn an thị trường. Trước đó một ngày, ông Bessent cũng phát đi thông điệp cứng rắn với các nhà đầu tư đặt cược vào khả năng Mỹ can thiệp để hỗ trợ đồng yên Nhật.

Ông Bessent khi đó nhấn mạnh rằng ông nắm trong tay lợi thế thông tin và sẵn sàng đối mặt với các vị thế đặt cược ngược chiều trên thị trường. Dù vậy, sau khi chạm đỉnh trong phiên, lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ đã hạ nhẹ về cuối ngày, nhờ nhu cầu mạnh trong cuộc đấu giá 39 tỷ USD trái phiếu kỳ hạn 10 năm, khi nhà đầu tư tranh thủ mức lợi suất cao hơn.

Lô trái phiếu này được bán với lợi suất 4,834%, cao hơn mức 4,683% trong phiên đấu giá trước đó ngày 12/8. Theo bà Vail Hartman, nhà phân tích tại BMO Capital Markets, một tín hiệu cho thấy nhu cầu đấu giá khá tích cực là nhóm nhà giao dịch sơ cấp — gồm các ngân hàng lớn có trách nhiệm hấp thụ phần cung không được nhà đầu tư mua hết — chỉ phải mua tỷ trọng nhỏ nhất trong một phiên phát hành trái phiếu kỳ hạn 10 năm kể từ tháng 9/2025.

Về phía Bộ Tài chính Mỹ, ông Bessent kỳ vọng việc mở rộng chương trình mua lại sẽ góp phần chặn đà bán tháo gần đây trên thị trường trái phiếu dài hạn, diễn biến mà ông cho là không phản ánh đúng các yếu tố cơ bản.

Lợi suất dài hạn tăng cao không chỉ làm gia tăng chi phí vay của người tiêu dùng Mỹ, đặc biệt là các khoản vay thế chấp, mà còn ảnh hưởng tới doanh nghiệp khi huy động vốn. Trái phiếu kho bạc Mỹ đồng thời là chuẩn tham chiếu cho hàng nghìn tỷ USD tài sản trên toàn cầu. Vì vậy, chính sách mới của Bộ Tài chính đã vấp phải nhiều ý kiến hoài nghi từ Phố Wall, trong đó một số nhà đầu tư cảnh báo biện pháp này có thể làm suy yếu uy tín của cơ quan tài chính và đi ngược nỗ lực kiềm chế lạm phát dai dẳng của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed).

Thực tế, thông báo ban đầu về quy mô mua lại 4 tỷ USD hồi tháng trước không tạo ra tác động bền vững lên lợi suất, trong bối cảnh lợi suất trái phiếu Mỹ vẫn neo ở vùng cao nhiều năm do kinh tế trong nước tăng trưởng mạnh, áp lực lạm phát liên quan đến cuộc chiến ở Iran và những lo ngại ngày càng lớn về quy mô thâm hụt ngân sách của Mỹ.

Bà Subadra Rajappa, Trưởng bộ phận nghiên cứu Mỹ tại Société Générale, cho rằng chưa thể khẳng định các đợt mua lại này cuối cùng sẽ tác động ra sao tới thị trường trái phiếu kho bạc. Theo bà, động thái của Bộ Tài chính cho thấy cơ quan này nhận thức được mức độ nghiêm trọng của làn sóng bán tháo trái phiếu dài hạn, nhưng vấn đề cốt lõi vẫn là quỹ đạo nợ công và thâm hụt ngân sách.

Theo cơ chế của chương trình, các nhà giao dịch có thể chuyển cho Bộ Tài chính những trái phiếu kỳ hạn 10, 20 hoặc 30 năm được phát hành trong các năm trước, vốn có thanh khoản thấp hơn, để đổi lấy các mã trái phiếu mới phát hành cùng kỳ hạn. Mục tiêu là cải thiện thanh khoản thị trường, giúp việc mua bán khối lượng lớn trái phiếu diễn ra thuận lợi hơn mà không gây biến động giá quá mạnh.

Bộ Tài chính Mỹ dự kiến công bố danh sách cuối cùng các trái phiếu đủ điều kiện mua lại vào sáng thứ Năm (10/9), sau đó tiến hành giao dịch trong khoảng 13h40-14h00 theo giờ miền Đông. Kết quả sẽ được công bố ngay sau 14h00.

Cũng trong ngày 10/9, cơ quan này sẽ tổ chức thêm một cuộc đấu giá trái phiếu kỳ hạn 30 năm. Mức lợi suất hình thành tại phiên đấu giá được xem là tín hiệu quan trọng cho thấy thị trường đánh giá ra sao về khả năng ông Bessent kéo giảm lợi suất dài hạn.

Theo ông Michael Strain, nhà kinh tế tại Viện Doanh nghiệp Mỹ (American Enterprise Institute), các động thái gần đây của ông Bessent mang màu sắc kỹ thuật tài chính nhằm tạo sức ép giảm lên lợi suất dài hạn. Tuy nhiên, chuyên gia này cho rằng những biện pháp như vậy khó có thể lấn át sức mạnh của các yếu tố kinh tế cơ bản.