Tại Kỳ họp thứ năm HĐND TP. Hồ Chí Minh khóa XI ngày 22/9, các đại biểu đã thông qua nghị quyết quy định tiêu chí, điều kiện, trình tự, thủ tục thực hiện dự án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư độc lập trước khi phê duyệt chủ trương đầu tư. Đây là một trong những nghị quyết nhằm cụ thể hóa Luật Phát triển đô thị, dự kiến có hiệu lực từ ngày 1/10/2026.
Theo cơ chế mới, công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư có thể được tổ chức thành một dự án độc lập và triển khai trước khi dự án chính được phê duyệt chủ trương đầu tư. Việc này hướng tới chủ động hơn trong chuẩn bị mặt bằng, qua đó tạo điều kiện để các dự án được triển khai nhanh hơn sau khi hoàn tất các thủ tục đầu tư.
Nghị quyết quy định rõ dự án bồi thường độc lập chỉ được thực hiện khi có ý kiến chỉ đạo của cấp có thẩm quyền, đồng thời phải xác định phạm vi, ranh giới và nhu cầu sử dụng đất. Cách tiếp cận này nhằm làm rõ trách nhiệm, trình tự và điều kiện thực hiện ngay từ khâu chuẩn bị mặt bằng.
Đây cũng là bước tiếp nối các cơ chế mà TP. Hồ Chí Minh đã triển khai trong năm 2026 nhằm tháo gỡ điểm nghẽn về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư. Trước đó, HĐND Thành phố đã thông qua nghị quyết cho phép thực hiện trước một số công việc như điều tra, khảo sát, đo đạc, kiểm đếm, thống kê, phân loại diện tích đất và xác định nguồn gốc đất đối với các dự án thuộc danh mục được thông qua.
![]() |
| TP. Hồ Chí Minh tăng tốc bồi thường, khơi thông nguồn lực từ đấu giá đất |
Cùng với việc hoàn thiện cơ chế bồi thường, TP. Hồ Chí Minh đang rà soát tiến độ thực hiện Kế hoạch số 88/KH-UBND ngày 12/3/2026 về đấu giá quyền sử dụng đất năm 2026.
Theo kế hoạch này, Trung tâm Phát triển quỹ đất Thành phố đang triển khai nhiều công việc liên quan đến xác định giá trị quyền sử dụng đất, tài sản trên đất và chuẩn bị các điều kiện để tổ chức đấu giá. Một số khu đất tại các phường Thủ Đức, Linh Xuân, Chợ Lớn, Phú Lâm và xã Tân Nhựt đã được thực hiện các bước xác định giá trị công trình, tài sản gắn liền với đất để phục vụ đấu giá.
Trong đợt rà soát, các cơ quan liên quan được yêu cầu cập nhật tình trạng pháp lý, tiến độ chuẩn bị hồ sơ, phương án đấu giá, giá khởi điểm và kết quả thực hiện đối với từng khu đất. Trên cơ sở đó, các khu đất sẽ được phân loại theo mức độ hoàn thiện thủ tục, qua đó xác định những trường hợp đủ điều kiện để tổ chức đấu giá trong năm 2026.
Việc rà soát đồng thời hướng tới đánh giá khả năng khai thác quỹ đất và nguồn thu từ đấu giá trong năm 2026 cũng như các năm tiếp theo. Sở Nông nghiệp và Môi trường có trách nhiệm tổng hợp, hoàn thiện báo cáo, tham mưu UBND Thành phố đối với những nội dung cần xin ý kiến cấp có thẩm quyền; Sở Tài chính phối hợp rà soát nguồn thu dự kiến và tính khả thi của các phương án.
Thực tế, công tác chuẩn bị đấu giá đang được triển khai tại nhiều khu đất. Chẳng hạn, tại khu đất số 73G Võ Văn Ngân, phường Thủ Đức, UBND TP. Hồ Chí Minh đã ban hành quyết định phê duyệt phương án đấu giá quyền sử dụng đất ngày 3/9/2026. Đây là một trong những khu đất được thực hiện các bước xác định giá trị quyền sử dụng đất để làm cơ sở xác định giá khởi điểm.
Việc đồng thời tháo gỡ quy trình bồi thường và đẩy nhanh các bước chuẩn bị đấu giá cho thấy TP. Hồ Chí Minh đang tập trung xử lý hai khâu có tác động trực tiếp đến khả năng khai thác nguồn lực đất đai.
Trong đó, cơ chế bồi thường độc lập tạo điều kiện chuẩn bị mặt bằng sớm hơn cho các dự án; còn việc rà soát quỹ đất đấu giá giúp thành phố phân loại, hoàn thiện hồ sơ và xác định rõ những khu đất có khả năng đưa ra đấu giá trong năm.
TP. Hồ Chí Minh đặt mục tiêu thu ngân sách trên 1 triệu tỷ đồng trong năm 2026. Theo báo cáo được trình tại Kỳ họp thứ năm HĐND Thành phố, 6 tháng đầu năm, tổng thu ngân sách đạt khoảng 477.163 tỷ đồng, tương đương 47,2% dự toán; thành phố xác định tiếp tục tập trung các giải pháp để hoàn thành mục tiêu thu ngân sách cả năm.
Trong bối cảnh đó, việc khai thác hiệu quả quỹ đất thông qua đấu giá, đồng thời rút ngắn các khâu chuẩn bị mặt bằng cho dự án, được xem là một trong những nội dung quan trọng trong quá trình huy động và sử dụng nguồn lực phát triển của TP. Hồ Chí Minh.
Điểm đáng chú ý là các cơ chế mới không chỉ đặt yêu cầu về tiến độ mà còn gắn với việc hoàn thiện hồ sơ pháp lý, xác định rõ phạm vi đất, giá trị tài sản và điều kiện tổ chức đấu giá. Đây là cơ sở để quá trình quản lý, khai thác quỹ đất được triển khai theo từng bước, hạn chế tình trạng hồ sơ kéo dài và các khu đất chậm đưa vào khai thác.