Tê tay ban đêm khi ngồi văn phòng có phải hội chứng ống cổ tay?

Tê tay ban đêm khi ngồi văn phòng có phải hội chứng ống cổ tay?

Tê tay ban đêm là nỗi phiền quen thuộc của nhiều người ngồi máy tính cả ngày: đang ngủ thì tỉnh giấc vì bàn tay tê rần, phải vẩy tay mới đỡ. Nhiều người cho rằng đó là do hội chứng ống cổ tay. Nhưng cùng một cơn tê có thể phát đi từ cổ tay, từ cột sống cổ, thậm chí từ bệnh tiểu đường chưa được phát hiện.

Vì sao tê tay ban đêm hay khiến người ta tỉnh giấc?

Theo Viện Hàn lâm Phẫu thuật Chỉnh hình Hoa Kỳ (AAOS), hội chứng ống cổ tay xảy ra khi dây thần kinh giữa (dây thần kinh mang cảm giác cho các ngón phía ngón cái) bị chèn ép trong một đường hầm hẹp ở cổ tay.

Khi ngủ, cổ tay hay gập hoặc ngửa rất lâu mà không hay biết. Tư thế ấy làm áp lực trong đường hầm tăng lên, dây thần kinh bị ép chặt hơn, người bệnh tỉnh giấc vì tê.

Lúc nằm, dịch trong cơ thể cũng phân bố lại, bàn tay ít cử động, nên áp lực quanh dây thần kinh càng dễ tăng. Vì vậy nhiều người phải vẩy tay một lúc mới đỡ.

Tuy vậy, tê về đêm chưa đủ để kết luận. Tổn thương thần kinh do tiểu đường cũng có thể nặng hơn về đêm. Còn chuyện ngồi máy tính nhiều, một tổng quan nghiên cứu quốc tế cho thấy mối liên hệ giữa chuột, bàn phím và hội chứng ống cổ tay vẫn chưa rõ ràng.

Ba manh mối giúp định hướng nguyên nhân gây tê tay

Có thể hình dung dây thần kinh như một đường dây điện chạy từ cổ xuống tận đầu ngón tay. Cơn tê giống đèn báo lỗi sáng ở đầu ngón, còn chỗ hỏng có thể nằm ở nơi khác, mỗi nơi gây ra kiểu tê khác nhau.

Ống cổ tay (dây bị kẹp ở cổ tay): tê hoặc châm chích ở ngón cái, ngón trỏ, ngón giữa và nửa ngón áp út phía ngón cái; ngón út thường không bị. Tê hay xuất hiện về đêm, vẩy tay thì dịu.

Cột sống cổ (chỗ hỏng ở gốc dây): đau có thể bắt đầu từ cổ, lan qua vai, chạy dọc cánh tay xuống bàn tay; xoay hoặc ngửa cổ có thể làm đau, tê tăng. Thoái hóa hay thoát vị đĩa đệm cổ (phần đệm giữa các đốt sống bị lồi ra) có thể chèn ép rễ thần kinh và gây ra tình trạng này.

Tiểu đường (đường dây bị tổn thương dần): theo Viện Quốc gia về Đái tháo đường, Bệnh tiêu hóa và Thận Hoa Kỳ (NIDDK), dạng tổn thương thần kinh hay gặp nhất do tiểu đường thường gây tê, bỏng rát hoặc giảm cảm giác bắt đầu ở hai bàn chân, sau đó mới có thể lan lên hai bàn tay, thường ở cả hai bên.

Các dấu hiệu này chỉ giúp định hướng. Người tiểu đường vẫn có thể bị hội chứng ống cổ tay cùng lúc. Phim chụp thấy thoái hóa cổ cũng chưa chắc là nguyên nhân gây tê, vì cột sống cổ thay đổi theo tuổi ở nhiều người mà không gây triệu chứng gì.

Phải làm gì khi tê tay ban đêm, và lúc nào cần gặp bác sĩ

Việc hữu ích đầu tiên là ghi lại ngón nào bị tê, tay nào bị, có tê chân hay đau từ cổ xuống không. Những ghi chép này giúp bác sĩ khoanh vùng nguyên nhân nhanh hơn.

Trong giờ làm việc, theo Cơ quan An toàn và Sức khỏe Nghề nghiệp Hoa Kỳ (OSHA), cổ tay nên giữ thẳng cùng trục cẳng tay, chuột đặt sát bàn phím, màn hình ngay phía trước để cổ không phải cúi hay ngửa lâu. Có thể đứng dậy, nghỉ tay vài phút sau mỗi giờ làm việc. Với người nghi ống cổ tay còn nhẹ, NHS gợi ý đeo nẹp giữ cổ tay thẳng khi ngủ.

Đã đến lúc gặp bác sĩ khi tê kéo dài, tăng dần, gây mất ngủ, tay yếu đi, hay đánh rơi đồ, hoặc cơ ở gốc ngón cái teo nhỏ. Người chưa từng được chẩn đoán tiểu đường mà tê cả hai bàn chân nên hỏi bác sĩ về xét nghiệm đường huyết.

Riêng tê hoặc yếu đột ngột ở mặt, tay, chân một bên người cần gọi cấp cứu 115 ngay, không chờ có thêm méo miệng hay nói khó. Theo CDC, đó có thể là dấu hiệu đột quỵ, kể cả khi triệu chứng tự hết sau vài phút. Hai tay yếu nhanh, vụng về kèm đi loạng choạng cũng cần đến cấp cứu.

Tê tay ban đêm ở người làm văn phòng không phải lúc nào cũng do hội chứng ống cổ tay. Vị trí ngón bị tê, cơn đau từ cổ và cảm giác ở bàn chân là những manh mối giúp bác sĩ tìm ra nguyên nhân, nên ghi lại trước khi đi khám.