Rút ngắn thời gian duyệt hồ sơ để gỡ nghẽn dòng vốn ra nước ngoài

Tốc độ và sự linh hoạt trong quản lý ngoại hối là yếu tố sống còn đối với các doanh nghiệp có hoạt động đầu tư hoặc huy động vốn quốc tế. Nhằm cắt giảm các rào cản hành chính không cần thiết, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đã ban hành Thông tư số 17/2026/TT-NHNN sửa đổi, bổ sung một số điều của các hông tư trong lĩnh vực quản lý ngoại hối liên quan đến phân cấp, đơn giản hóa thủ tục hành chính.

Giám đốc NHNN chi nhánh khu vực nơi bên đi vay hoặc bên phát hành trái phiếu quốc tế đặt trụ sở chính là cơ quan có thẩm quyền xác nhận đăng ký, xác nhận đăng ký thay đổi khoản vay nước ngoài và khoản phát hành trái phiếu quốc tế được Chính phủ bảo lãnh (Ảnh minh họa).

Chiến dịch "1 sửa 5" và bước tiến 5 ngày làm việc

Thay vì sửa đổi nhỏ giọt, cơ quan quản lý tiền tệ đã chọn phương án xử lý đồng bộ để tối ưu hiệu quả pháp lý. NHNN cho biết, Thông tư số 17/2026/TT-NHNN được xây dựng để sửa đổi, bổ sung 5 văn bản quy phạm pháp luật, trong đó sửa đổi, bổ sung 11 thủ tục hành chính trong lĩnh vực quản lý ngoại hối. Văn bản quy mô này gồm 6 chương, 20 điều, tác động sâu rộng đến nhiều hoạt động tài chính xuyên biên giới.

Nút thắt đầu tiên được tháo gỡ nằm ở Chương I sửa đổi, bổ sung một số quy định của Thông tư số 22/2013/TT-NHNN hướng dẫn thủ tục đăng ký, đăng ký thay đổi khoản vay nước ngoài và khoản phát hành trái phiếu quốc tế được Chính phủ bảo lãnh.

Để giảm tải cho trung ương và giúp doanh nghiệp không phải "khăn gói" lên bộ máy quản lý cấp cao, Giám đốc NHNN chi nhánh khu vực nơi bên đi vay hoặc bên phát hành trái phiếu quốc tế đặt trụ sở chính là cơ quan có thẩm quyền xác nhận đăng ký, xác nhận đăng ký thay đổi khoản vay nước ngoài và khoản phát hành trái phiếu quốc tế được Chính phủ bảo lãnh.

Đi kèm với việc phân cấp là lời hứa về tốc độ xử lý. Cơ quan quản lý cũng sửa đổi, bổ sung quy định về trình tự thực hiện xác nhận đăng ký khoản vay nước ngoài, khoản phát hành trái phiếu quốc tế được Chính phủ bảo lãnh. Cụ thể, trong thời hạn 5 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sơ hợp lệ, NHNN gửi văn bản xác nhận đăng ký khoản vay nước ngoài hoặc khoản phát hành trái phiếu quốc tế cho bên đi vay, bên phát hành trái phiếu quốc tế. Đây được xem là bước cải cách có cam kết định lượng rõ ràng, giúp doanh nghiệp chủ động được kế hoạch giải ngân.

Vạch rõ ranh giới thẩm quyền theo hạn mức 10 triệu USD

Đối với dòng vốn chảy ra theo chiều ngược lại, thủ tục cũng được minh bạch hóa theo quy mô dòng tiền. Đối với hoạt động cho vay ra nước ngoài, Thông tư sửa đổi, bổ sung quy định về thẩm quyền xác nhận đăng ký, xác nhận đăng ký thay đổi khoản cho vay ra nước ngoài.

Hệ thống quản lý mới thiết lập một ranh giới phân cấp rất cụ thể:

Cục trưởng Cục Quản lý ngoại hối thực hiện đối với các khoản cho vay có giá trị trên 10 triệu USD hoặc giá trị tương đương.

Giám đốc NHNN chi nhánh khu vực thực hiện đối với các khoản cho vay có giá trị đến 10 triệu USD hoặc giá trị tương đương.

Sự phân định này giúp các khoản vay quy mô vừa và nhỏ được giải quyết nhanh chóng ngay tại địa phương, trong khi cấp trung ương có thể tập trung nguồn lực giám sát các thương vụ lớn có tầm ảnh hưởng đến cán cân thanh toán quốc gia.

Nới lỏng quy chế mở tài khoản ngoại tệ ở nước ngoài

Bên cạnh các khoản vay trực tiếp, các hoạt động phụ trợ nhưng thiết yếu như đầu tư gián tiếp và giao dịch tài khoản cũng nằm trong diện "thay máu" thủ tục. Thông tư sửa đổi, bổ sung một số quy định của Thông tư số 10/2016/TT-NHNN hướng dẫn đầu tư gián tiếp ra nước ngoài; Thông tư số 39/2025/TT-NHNN quy định việc mở và sử dụng tài khoản ngoại tệ ở nước ngoài của người cư trú là tổ chức; Thông tư số 26/2021/TT-NHNN hướng dẫn giao dịch ngoại tệ giữa NHNN với tổ chức tín dụng được phép hoạt động ngoại hối.

Trong đó, việc kiểm soát dòng tiền gửi tại ngân hàng ngoại quốc của các tổ chức kinh tế đã chuyển dịch theo hướng cởi mở hơn. Đối với việc mở và sử dụng tài khoản ngoại tệ ở nước ngoài, Thông tư sửa đổi, bổ sung quy định về thẩm quyền cấp, thu hồi, sửa đổi, bổ sung giấy phép. Theo cơ chế mới, Giám đốc NHNN chi nhánh khu vực nơi tổ chức đặt trụ sở chính thực hiện cấp, thu hồi, sửa đổi, bổ sung giấy phép đối với các trường hợp ngoài phạm vi thuộc thẩm quyền của Cục trưởng Cục Quản lý ngoại hối.

Doanh nghiệp cần lưu ý mốc thời gian để chuyển đổi quy trình phối hợp với cơ quan quản lý: Thông tư số 17/2026/TT-NHNN có hiệu lực thi hành từ ngày 25/7/2026. Từ thời điểm này, toàn bộ các hồ sơ nộp mới sẽ chính thức áp dụng theo thẩm quyền và thời hạn cắt giảm nêu trên.