Khung pháp lý mới mở rộng kênh vốn cho thuê tài chính doanh nghiệp

Việc hoàn thiện khung pháp lý cho hoạt động cho thuê tài chính đang mở ra những kỳ vọng mới về khả năng khơi thông dòng vốn trung và dài hạn cho nền kinh tế. Thông tư 31/2026/TT-NHNN do Ngân hàng Nhà nước ban hành không chỉ thay thế quy định cũ mà còn bổ sung nhiều nội dung phù hợp với thực tiễn phát triển, đặc biệt trong bối cảnh chuyển đổi số và nhu cầu vốn ngày càng đa dạng của doanh nghiệp.

Một trong những điểm đáng chú ý nhất của Thông tư lần này là việc mở rộng phạm vi tài sản được phép cho thuê tài chính. Nếu trước đây tài sản chủ yếu giới hạn ở máy móc, thiết bị hay phương tiện vận tải, thì nay đã được mở rộng sang phần mềm, dữ liệu, quyền khai thác và các loại tài sản trí tuệ. Sự thay đổi này phản ánh rõ xu hướng chuyển dịch của nền kinh tế từ dựa vào tài sản hữu hình sang các giá trị vô hình, đồng thời tạo điều kiện để các doanh nghiệp trong lĩnh vực công nghệ, đổi mới sáng tạo tiếp cận vốn thuận lợi hơn.

Khung pháp lý mới mở rộng kênh vốn cho thuê tài chính doanh nghiệp (Ảnh: Minh họa)

Trong thực tế, nhiều doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp nhỏ và vừa, đang gặp khó khăn khi tiếp cận nguồn vốn do thiếu tài sản bảo đảm truyền thống. Tuy nhiên, họ lại sở hữu những tài sản vô hình có giá trị lớn như phần mềm, dữ liệu khách hàng hay các quyền khai thác. Khi các loại tài sản này được pháp luật công nhận trong hoạt động cho thuê tài chính, cơ hội tiếp cận vốn của doanh nghiệp được mở rộng đáng kể.

Không chỉ dừng ở việc mở rộng tài sản, Thông tư 31 còn nâng ngưỡng khoản cho thuê tài chính giá trị nhỏ lên 400 triệu đồng, thay vì 100 triệu đồng như trước đây. Điều chỉnh này được đánh giá là phù hợp hơn với mặt bằng giá cả hiện nay, khi chi phí đầu tư máy móc, thiết bị đã tăng lên đáng kể. Việc nâng hạn mức đồng thời giúp đơn giản hóa điều kiện tiếp cận đối với các khoản vay nhỏ, qua đó rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ và tăng khả năng tiếp cận dịch vụ tài chính của doanh nghiệp.

Ở góc độ thị trường, những thay đổi này được kỳ vọng sẽ tạo thêm dư địa phát triển cho các công ty cho thuê tài chính. Khi hành lang pháp lý rõ ràng và linh hoạt hơn, các tổ chức này có thể thiết kế nhiều sản phẩm phù hợp với nhu cầu đa dạng của doanh nghiệp, từ tài trợ thiết bị sản xuất đến các giải pháp tài chính gắn với chuyển đổi số. Điều này không chỉ giúp doanh nghiệp tiếp cận vốn mà còn thúc đẩy quá trình đổi mới công nghệ và nâng cao năng lực cạnh tranh.

Một điểm mới khác mang tính bước ngoặt là việc bổ sung quy định về cho thuê tài chính bằng phương tiện điện tử. Đây là lần đầu tiên hoạt động này được quy định tương đối đầy đủ, tạo cơ sở pháp lý cho việc triển khai các dịch vụ trực tuyến trong lĩnh vực cho thuê tài chính. Trong bối cảnh số hóa ngày càng sâu rộng, việc cho phép thực hiện giao dịch điện tử không chỉ giúp tiết kiệm chi phí mà còn nâng cao trải nghiệm khách hàng và tăng tính minh bạch.

Tuy nhiên, đi kèm với đó là những yêu cầu chặt chẽ về an toàn thông tin, nhận diện khách hàng và phòng chống rủi ro. Các công ty tài chính cần đầu tư hệ thống công nghệ đáp ứng tiêu chuẩn cao, đồng thời xây dựng quy trình quản trị rủi ro phù hợp để bảo đảm hoạt động ổn định. Đây vừa là thách thức, vừa là động lực để các tổ chức tài chính nâng cấp năng lực vận hành.

Thông tư 31 cũng đặt ra yêu cầu rõ ràng hơn về trách nhiệm của các bên tham gia, từ quy trình thẩm định, phê duyệt đến quản lý hợp đồng và xử lý nợ. Việc quy định cụ thể quyền và nghĩa vụ của bên cho thuê và bên thuê góp phần tăng tính minh bạch, giảm thiểu tranh chấp và nâng cao hiệu quả thực thi hợp đồng.

Trong bối cảnh nền kinh tế đang cần thêm các kênh dẫn vốn hiệu quả, cho thuê tài chính được xem là một giải pháp quan trọng bên cạnh tín dụng ngân hàng truyền thống. Với đặc thù không yêu cầu tài sản thế chấp theo cách thông thường, hình thức này phù hợp với nhiều doanh nghiệp đang trong giai đoạn phát triển hoặc đổi mới mô hình kinh doanh.

Các chuyên gia cho rằng, để tận dụng tốt cơ hội từ khung pháp lý mới, các công ty cho thuê tài chính cần chủ động đổi mới sản phẩm, gắn kết chặt chẽ hơn với nhu cầu thực tế của doanh nghiệp. Việc kết hợp dịch vụ tài chính với các dịch vụ hỗ trợ như bảo trì, bảo hiểm hay kết nối nhà cung cấp sẽ giúp gia tăng giá trị và tạo lợi thế cạnh tranh.

Về phía doanh nghiệp, việc tiếp cận nguồn vốn thông qua cho thuê tài chính cũng đòi hỏi sự chuẩn bị về năng lực quản trị và tính minh bạch. Khi dòng tiền được kiểm soát tốt và phương án kinh doanh rõ ràng, doanh nghiệp sẽ dễ dàng thuyết phục các tổ chức tài chính hơn, từ đó tận dụng hiệu quả nguồn lực để phát triển.

Có thể thấy, Thông tư 31 không chỉ đơn thuần là một văn bản điều chỉnh hoạt động cho thuê tài chính mà còn là bước đi quan trọng trong việc hoàn thiện hệ thống tài chính, phù hợp với xu thế phát triển của nền kinh tế số. Khi hành lang pháp lý được mở rộng và đồng bộ, dòng vốn sẽ có thêm kênh lưu thông, góp phần thúc đẩy sản xuất kinh doanh và tăng trưởng kinh tế bền vững.