Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố sẽ tạm ngừng các cuộc tấn công vào các nhà máy điện của Iran trong 10 ngày tới theo yêu cầu của Tehran và cho biết các cuộc đàm phán với Iran đang diễn ra “rất tốt”, mặc dù một quan chức Iran đã bác bỏ đề xuất của Mỹ về việc chấm dứt xung đột, cho rằng những đề xuất trên “một chiều và không công bằng”.
Thông báo của Tổng thống Mỹ Donald Trump về việc tạm ngừng tấn công nhà máy điện Iran, đăng tải trên mạng xã hội Truth Social
Hôm thứ Năm (26/3), trong một cuộc họp nội các tại Nhà Trắng, Tổng thống Trump đe dọa sẽ tăng áp lực lên Iran nếu nước này không đạt được thỏa thuận. Cùng ngày, trong cuộc phỏng vấn với kênh truyền hình Fox News, ông Trump cho biết Iran đã yêu cầu Mỹ tạm ngừng tấn công vào các nhà máy điện của nước này trong vòng 10 ngày. Song, tờ Wall Street Journal – dẫn lời các nhà trung gian hòa giải – cho biết Tehran không ra yêu cầu như ông Trump đã nêu.
Cuộc chiến ở khu vực Trung Đông đã cướp đi sinh mạng của hàng nghìn người, lan sang các nước láng giềng và gây ảnh hưởng nặng nề đến nền kinh tế toàn cầu với giá năng lượng tăng vọt kể từ khi Hoa Kỳ và Israel phát động các cuộc tấn công vào ngày 28/2, sau khi các cuộc đàm phán về chương trình hạt nhân của Tehran không đạt được thỏa thuận. Ngoài ra, cuộc chiến đã làm gián đoạn nghiêm trọng hoạt động vận tải, đẩy giá dầu thô tăng khoảng 40% và gây ra sự tăng vọt khoảng hai phần ba lượng khí đốt tự nhiên hóa lỏng vận chuyển đến châu Á. Giá phân bón gốc nitơ, rất quan trọng đối với sản xuất lương thực, đã tăng khoảng 50%.
Mặc dù đánh giá sự lạc quan của ông Donald Trump, Iran vẫn tiếp tục trả đũa các cuộc tấn công của Mỹ và Israel bằng cách tấn công Israel và các căn cứ của Mỹ; nước này cũng tấn công các quốc gia vùng Vịnh và chặn việc xuất khẩu nhiên liệu từ Trung Đông qua eo biển Hormuz.
Đặc phái viên của Tổng thống Mỹ, Steve Witkoff, xác nhận rằng Mỹ – thông qua Pakistan – đã gửi “yêu sách 15 điểm” cho Iran làm cơ sở cho các cuộc đàm phán nhằm chấm dứt xung đột. Các yêu cầu bao gồm việc giải tán chương trình hạt nhân của Iran, kiềm chế phát triển tên lửa đạn đạo của nước này và chuyển giao quyền kiểm soát eo biển Hormuz cho Mỹ.
Bộ trưởng Ngoại giao Pakistan cho biết, các cuộc đàm phán gián tiếp giữa Mỹ và Iran đang diễn ra thông qua các thông điệp được Islamabad chuyển tiếp, với sự hỗ trợ của các quốc gia khác bao gồm Thổ Nhĩ Kỳ và Ai Cập trong nỗ lực hòa giải.
Ở chiều hướng đối lập, Iran đã cứng rắn hơn lập trường của mình kể từ khi chiến sự bắt đầu, yêu cầu Mỹ đảm bảo không thực hiện các hành động quân sự trong tương lai, bồi thường thiệt hại chiến tranh, cùng các biện pháp chính thức khác.
Iran phụ thuộc chủ yếu vào các nhà máy nhiệt điện, nơi tạo ra hơn 95% lượng điện năng cung cấp cho khoảng 40,6 triệu người sử dụng, theo Bộ Năng lượng Iran. Nước này đang vận hành khoảng 130 nhà máy nhiệt điện với tổng công suất 78.000 MW.
Tổng thống Mỹ gần đây tuyên bố "đang đối thoại với những người phù hợp và họ rất muốn đạt được thỏa thuận" ở phía Iran, song không nêu tên cụ thể.
Tuy nhiên, quân đội Iran bác bỏ thông tin đàm phán với Mỹ và nhấn mạnh sự ổn định "chỉ đạt được thông qua sức mạnh". Tehran cũng không chấp nhận đề xuất ngừng bắn mà Washington đưa ra.
