Xung đột Trung Đông gây sốc nguồn cung naphtha, ngành hóa dầu châu Á chịu áp lực

Nguồn cung naphtha gián đoạn, ngành hóa dầu châu Á chịu tác động

Cú sốc dầu mỏ từ khu vực Vùng Vịnh do xung đột tại Trung Đông đang lan nhanh vào chuỗi sản xuất của ngành hóa dầu châu Á.

Các nhà máy lớn ở nhiều quốc gia đang đối mặt nguy cơ giảm công suất hoặc tạm dừng hoạt động do nguồn cung naphtha - nguyên liệu chính sản xuất nhựa - khan hiếm (Ảnh minh hoạ).

Theo phản ánh từ thị trường, nhiều nhà máy hóa dầu từ Japan đến South Korea đang đối mặt nguy cơ phải giảm công suất hoặc tạm dừng hoạt động do nguồn cung naphtha – nguyên liệu đầu vào quan trọng để sản xuất nhựa – trở nên khan hiếm.

Nguyên nhân chủ yếu đến từ tình trạng gián đoạn vận tải qua Strait of Hormuz, tuyến hàng hải then chốt của thương mại dầu mỏ toàn cầu, sau các cuộc tấn công trả đũa của Iran, khiến lưu thông dầu khí qua khu vực này gần như đình trệ.

Phóng viên TTXVN tại châu Âu thông tin cho biết, dữ liệu của S&P Global cho thấy giá naphtha đã tăng khoảng 50% so với tháng trước, lên 875 USD/tấn.

Một số doanh nghiệp hóa dầu lớn đã phải kích hoạt các biện pháp khẩn cấp. Yeochun NCC tại Hàn Quốc đã tuyên bố tình trạng “bất khả kháng” và vận hành nhà máy ở mức công suất tối thiểu.

Các tập đoàn khác như Lotte Chemical, LG Chem, Mitsubishi Chemical và Mitsui Chemicals cũng đã giảm sản lượng, đồng thời cảnh báo khách hàng về khả năng không đáp ứng đầy đủ các hợp đồng nếu tình trạng thiếu hụt nguyên liệu kéo dài.

Tại Nhật Bản, Idemitsu Kosan cho biết có thể phải tạm dừng hoạt động tại hai cơ sở sản xuất nếu nguồn cung naphtha tiếp tục bị gián đoạn.

Nguy cơ gián đoạn chuỗi sản xuất hóa dầu

Giới phân tích cảnh báo rằng nếu tình hình không được cải thiện trước giữa tháng 4/2026, nhiều cơ sở sản xuất ethylene trong khu vực có thể buộc phải ngừng hoạt động.

Nhà máy lọc dầu của Tập đoàn Dầu mỏ quốc gia Saudi Aramco, Saudi Arabia. (Ảnh: AFP/TTXVN).

Điều này sẽ kéo theo tác động dây chuyền đến các sản phẩm dẫn xuất quan trọng như ethylene, propylene và butane, vốn là nguyên liệu đầu vào của nhiều ngành công nghiệp.

Theo ông Ajay Parmar, chuyên gia phân tích tại ICIS, nguồn dự trữ naphtha vốn khá hạn chế bởi đây không phải sản phẩm chủ lực của các nhà máy lọc dầu.

Các cơ sở lọc dầu thường ưu tiên sản xuất những sản phẩm có giá trị kinh tế cao hơn như nhiên liệu máy bay, dầu diesel và dầu sưởi, khiến nguồn cung naphtha trên thị trường toàn cầu tương đối hạn chế.

Trong khi đó, China được đánh giá chịu tác động ít hơn nhờ năng lực lọc dầu trong nước lớn và khả năng chuyển sang nguồn cung từ Russia.

Theo dữ liệu từ Sparta Commodities, Japan và South Korea phải nhập khẩu khoảng 2/3 nhu cầu naphtha. Trong đó, khoảng 60% nguồn cung của Hàn Quốc đến từ khu vực Vùng Vịnh, còn Nhật Bản phụ thuộc tới 70%.

Ngân hàng quốc tế tăng cường biện pháp an ninh

Không chỉ ngành hóa dầu, căng thẳng tại Trung Đông cũng buộc nhiều ngân hàng quốc tế điều chỉnh hoạt động nhằm bảo đảm an toàn cho nhân viên.

Deutsche Bank đã yêu cầu nhân viên tại Israel, Saudi Arabia và Dubai (thuộc United Arab Emirates) chuyển sang làm việc từ xa.

Các tổ chức tài chính lớn khác như Goldman Sachs, Citigroup, Standard Chartered và HSBC cũng triển khai biện pháp tương tự, hạn chế nhân viên đến văn phòng và tuân thủ các hướng dẫn an ninh trong khu vực.

Theo thông tin từ HSBC, việc bảo đảm an toàn cho nhân viên hiện là ưu tiên hàng đầu. Ngân hàng cho biết đang thực hiện các hướng dẫn từ cơ quan chức năng cũng như áp dụng các biện pháp nội bộ để điều chỉnh điều kiện làm việc phù hợp với tình hình an ninh.

Những động thái này diễn ra sau khi Iran cảnh báo có thể tiến hành các cuộc tấn công nhằm vào các trung tâm kinh tế và ngân hàng có liên quan tới United States hoặc Israel trong khu vực.

Theo truyền thông Iran, một cuộc tấn công gần đây tại Tehran đã làm hư hại một tòa nhà hành chính của Bank Sepah, một trong những ngân hàng nhà nước lớn của nước này có mối liên hệ lịch sử với quân đội.