Iran, Oman thảo luận thiết lập hành lang hàng hải tạm thời qua eo biển Hormuz

Iran cho biết đã nối lại đàm phán với nước láng giềng Oman nhằm quản lý eo biển Hormuz, trong bối cảnh sức ép kinh tế từ chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump gia tăng giữa cuộc xung đột khu vực kéo dài.

Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi (trái) cùng người đồng cấp Oman Badr bin Hamad Al Busaidi (phải) trong cuộc làm việc gần đây giữa hai nước về tình hình eo biển Hormuz

Trong nhiều tuần qua, Iran và Oman đã tiến hành các cuộc trao đổi không thường xuyên về việc kiểm soát hoạt động lưu thông qua tuyến hàng hải chiến lược này. Trước khi xung đột bùng phát vào tháng 2, eo biển Hormuz là nơi vận chuyển khoảng một phần năm lượng dầu mỏ và khí tự nhiên hóa lỏng của thế giới.

Kể từ đó, phần lớn hoạt động vận tải hàng hóa qua khu vực này đã bị đình trệ.

Ngày 25/8 vừa qua, hai nước cho biết đã thảo luận về việc thiết lập “hành lang hàng hải tạm thời chung” qua eo biển, đồng thời nhất trí phối hợp rà phá thủy lôi.

Tổng thống Trump khẳng định toàn bộ thủy lôi trong eo biển đã được rà phá, nhắc lại nhận định ông từng đưa ra trước đó.

Dù các hoạt động thù địch giữa Mỹ và Iran phần lớn đã lắng xuống, tiến trình ngoại giao nhằm đạt được một thỏa thuận hòa bình vẫn đình trệ, trong khi việc qua lại trên tuyến hàng hải này tiếp tục tiềm ẩn nhiều rủi ro. Theo Cơ quan Điều hành Thương mại Hàng hải Vương quốc Anh, một tàu chở dầu hôm 25/8 đã va phải một vật thể lạ chưa xác định và bị vô hiệu hóa ở vị trí cách Ash Shishah của Oman khoảng 9 hải lý (17 km) về phía đông bắc, gần cửa eo biển.

Trong một diễn biến khác, Cơ quan Mật vụ Mỹ ngày 25/8 cho biết đã nắm được thông tin về một video do truyền hình nhà nước Iran phát sóng, trong đó đề cập một âm mưu tiềm tàng nhằm vào Barron Trump, con trai út của Tổng thống Mỹ Donald Trump. Đoạn video dài ba phút nêu cáo buộc Barron Trump, 20 tuổi, đang bị theo dõi và cho rằng có khoản tiền thưởng 10 triệu USD liên quan âm mưu này.

Barron Trump, con trai út của Tổng thống Mỹ Donald Trump, bị Tehran đe doạ ám sát

Bất chấp căng thẳng chưa được tháo gỡ, Mỹ bắt đầu đưa nhân viên trở lại một số cơ quan đại diện ngoại giao tại Trung Đông từng được sơ tán hoặc cắt giảm nhân sự do lo ngại căng thẳng với Iran. Thông tin này được hai nguồn thạo tin cho Reuters biết.

Động thái trên cho thấy Washington đánh giá nguy cơ xung đột với Iran leo thang trong ngắn hạn đã giảm, dù một số đại sứ quán ban đầu vẫn hoạt động với quy mô hạn chế.

Nhằm gia tăng sức ép đối với nền kinh tế Iran, Mỹ đầu tuần này đe dọa áp đặt trừng phạt đối với các quốc gia tiếp tục giao dịch với Tehran, song cho biết chưa triển khai biện pháp trừng phạt ngay lập tức.

Giá dầu giảm phiên thứ hai liên tiếp khi giới giao dịch cho rằng tác động từ các lệnh trừng phạt của Mỹ chưa đáng kể. Trong khi đó, Iran lên án nỗ lực cô lập nền kinh tế nước này là hành vi “vi phạm pháp luật nghiêm trọng”, đồng thời bày tỏ tin tưởng rằng nhiều quốc gia sẽ không tham gia chiến dịch gây sức ép.

Theo thăm dò của Reuters/Ipsos, tỷ lệ ủng hộ của công chúng Mỹ đối với cuộc chiến đã giảm xuống mức thấp nhất kể từ giai đoạn đầu xung đột, trong khi mức tín nhiệm dành cho Tổng thống Trump cũng ở mức thấp kỷ lục trước thềm bầu cử quốc hội vào tháng 11. Xung đột đã khiến hàng nghìn người thiệt mạng, chủ yếu tại Iran và Lebanon; Mỹ và Israel đồng thời làm suy giảm đáng kể năng lực quân sự thông thường của Iran. Tuy nhiên, tình trạng chương trình hạt nhân của Tehran — mục tiêu mà Mỹ và Israel muốn giải thể — hiện vẫn chưa được xác định rõ.