Thứ bảy 21/11/2026 08:07
Hotline: 024.355.63.010
Email: banbientap.dnhn@gmail.com
Pháp luật

Nghị định 398/2026/NĐ-CP: Kê khai giảm 30% thuế hộ kinh doanh theo 3 mẫu mới thế nào?

Giảm 30% thuế thu nhập cá nhân theo Nghị định 398/2026/NĐ-CP đòi hỏi hộ kinh doanh kiểm soát doanh thu từ nhiều nguồn. Mẫu số 01 dùng khi tự kê khai, Mẫu số 02 dành cho bên khai thay, Mẫu số 03 điều chỉnh khi doanh thu vượt 10 tỷ đồng.
Nghị định 398/2026/NĐ-CP: Hộ kinh doanh được giảm 30% thuế, vượt 10 tỷ đồng phải làm gì? Nghị định 398/2026/NĐ-CP: Doanh nghiệp được giảm 30% thuế TNDN, vượt 10 tỷ đồng có mất ưu đãi?

Một hộ kinh doanh có thể bán hàng tại cửa hàng, kinh doanh trên nền tảng số và phát sinh thu nhập thông qua tổ chức khấu trừ, khai thay, nộp thay. Khi chính sách giảm 30% thuế thu nhập cá nhân được thực hiện qua nhiều đầu mối, thách thức không chỉ là điền đúng biểu mẫu. Vấn đề quan trọng hơn là ai tổng hợp được toàn bộ doanh thu, ai xác định đúng điều kiện hưởng ưu đãi và khoản thuế đã giảm sẽ được xử lý thế nào khi doanh thu thực tế vượt 10 tỷ đồng?

Mẫu số 01: Một người kinh doanh, nhiều nguồn thu nhưng không thể kê khai rời rạc

Theo điểm a khoản 4 Điều 2 Nghị định 398/2026/NĐ-CP, cá nhân kinh doanh dự kiến doanh thu trong năm 2026 hoặc 2027 không quá 10 tỷ đồng kê khai giảm thuế thu nhập cá nhân theo Mẫu số 01, nộp cùng hồ sơ khai thuế quý, sáu tháng hoặc năm tương ứng.

Biểu mẫu không chỉ ghi tên người nộp thuế và số thuế được giảm.

Các chỉ tiêu [07]–[12] yêu cầu thông tin về mã địa điểm kinh doanh, tên địa điểm, hoạt động sản xuất kinh doanh, nhóm ngành nghề, số thuế thu nhập cá nhân phải nộp và số thuế được giảm.

Phần ghi chú của mẫu đề cập nhiều nhóm hoạt động, bao gồm kinh doanh tại địa điểm cố định, hoạt động trên nền tảng thương mại điện tử, cho thuê bất động sản, môi giới và hợp tác kinh doanh với tổ chức.

Những thông tin này phản ánh thực tế kinh doanh ngày càng đa dạng.

Một người có thể vận hành cửa hàng truyền thống, đồng thời bán hàng trực tuyến hoặc tham gia hoạt động hợp tác kinh doanh.

Nếu số liệu được quản lý riêng theo từng kênh mà không tổng hợp, người nộp thuế có thể đánh giá sai điều kiện doanh thu.

Từ góc độ cải cách, việc thiết kế mẫu kê khai theo hoạt động giúp tăng khả năng đối chiếu. Nhưng với hộ kinh doanh nhỏ, yêu cầu này cũng đòi hỏi cách quản lý sổ sách chặt chẽ hơn.

Khoản 3 Điều 2 Nghị định 398 dẫn chiếu phương pháp xác định doanh thu tại Điều 4, Điều 5 Nghị định 68/2026/NĐ-CP, đã được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 141/2026/NĐ-CP.

Vì vậy, hộ kinh doanh cần xác định doanh thu theo đúng quy định, không tự ý bỏ qua một khoản thu chỉ vì khoản đó không phát sinh tại địa điểm kinh doanh chính.

Nghị định 398/2026/NĐ-CP: Kê khai giảm 30% thuế hộ kinh doanh theo 3 mẫu mới thế nào?
Nghị định 398/2026/NĐ-CP: Kê khai giảm 30% thuế hộ kinh doanh theo 3 mẫu mới thế nào?

Mẫu số 02: Doanh nghiệp khai thay không có nghĩa cá nhân hết trách nhiệm tổng hợp doanh thu

Một vấn đề đáng chú ý nằm ở điểm b khoản 4 Điều 2 Nghị định 398.

Quy định yêu cầu tổ chức, cá nhân thực hiện khấu trừ, khai thay, nộp thay thuế thu nhập cá nhân cho cá nhân kinh doanh áp dụng mức giảm 30% đối với số thuế thuộc phạm vi thực hiện khi đáp ứng điều kiện, đồng thời kê khai theo Mẫu số 02.

Biểu mẫu này ghi nhận tên hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh, mã số thuế hoặc số định danh cá nhân, nhóm ngành nghề, số thuế phải nộp và số thuế được giảm.

Với những doanh nghiệp, tổ chức có trách nhiệm khai thay, vấn đề không đơn giản là giảm số tiền thuế trên hệ thống.

Thông tin được kê khai phải chính xác trong phạm vi khấu trừ, khai thay hoặc nộp thay.

Tuy nhiên, dữ liệu do một tổ chức quản lý chưa chắc phản ánh toàn bộ hoạt động kinh doanh của cá nhân.

Ví dụ, một cá nhân có doanh thu qua tổ chức khai thay, đồng thời bán hàng tại cửa hàng riêng. Nếu chỉ nhìn số liệu của tổ chức khai thay để xác định điều kiện giảm thuế cho toàn bộ hoạt động, kết luận có thể thiếu căn cứ.

Điểm c khoản 4 Điều 2 yêu cầu xác định lại quyền hưởng ưu đãi theo tổng doanh thu thực tế của toàn bộ hoạt động kinh doanh.

Điều đó đặt ra sự phân định trách nhiệm cần được nhận thức rõ: tổ chức khai thay phải thực hiện đúng nghĩa vụ của mình; cá nhân kinh doanh vẫn cần quản lý tổng doanh thu để xác định điều kiện hưởng chính sách.

Với các bên liên quan, giải pháp thực tế là lưu giữ chứng từ, thông tin số thuế đã giảm và đối chiếu định kỳ, hạn chế việc cuối năm mới phát hiện dữ liệu không thống nhất.

Mẫu số 03: Khi ưu đãi đã nhận phải được tính lại, ai chuẩn bị nguồn tiền?

Điểm c khoản 4 Điều 2 Nghị định 398 quy định cá nhân kinh doanh có tổng doanh thu thực tế trong năm vượt 10 tỷ đồng phải nộp bổ sung số thuế đã được giảm và kê khai điều chỉnh theo Mẫu số 03.

Đây là biểu mẫu quan trọng nhất đối với người kinh doanh tăng trưởng nhanh.

Mẫu số 03 được thiết kế với hai phần: phần A dành cho khoản thuế hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh tự kê khai; phần B dành cho khoản thuế đã được tổ chức, cá nhân khấu trừ, khai thay, nộp thay trong năm.

Các chỉ tiêu [14] và [15] phản ánh số thuế đã kê khai giảm và số thuế phải nộp do không còn thuộc đối tượng được giảm.

Việc phân tách này có ý nghĩa khi người kinh doanh có nhiều kênh tạo doanh thu và nhiều đầu mối thực hiện nghĩa vụ thuế.

Một khoản thuế được giảm ở đầu năm có thể phải nộp bổ sung khi điều kiện doanh thu thay đổi. Nếu không theo dõi số thuế đã giảm, cá nhân khó dự kiến nghĩa vụ phát sinh.

Đáng chú ý, điểm c khoản 4 Điều 2 quy định khoản thuế phải nộp bổ sung do xác định lại điều kiện giảm không tính tiền chậm nộp đến thời hạn nộp hồ sơ khai thuế của kỳ vượt ngưỡng theo quy định.

Bên cạnh đó, điểm d khoản 4 Điều 2 cho phép khai bổ sung hoặc xác định giảm thuế khi quyết toán năm đối với trường hợp trước đó chưa kê khai ưu đãi.

Điểm đ và điểm e khoản 4 Điều 2 quy định việc điều chỉnh số thuế được giảm khi số thuế phải nộp thay đổi theo hồ sơ khai bổ sung hoặc kết quả thanh tra, kiểm tra, kiểm toán.

Những quy định này cho phép xử lý các tình huống phát sinh, nhưng không thay thế nghĩa vụ kê khai trung thực.

Đối với hộ kinh doanh, cần đối chiếu doanh thu lũy kế thường xuyên, ghi nhận khoản thuế đã được giảm theo từng kỳ và dự phòng nguồn tiền trước khi vượt ngưỡng.

Không nên coi khoản giảm thuế tạm thời là nguồn vốn chắc chắn có thể sử dụng hết trong mọi trường hợp.

Dữ liệu minh bạch quyết định khả năng bảo vệ ưu đãi thuế

Ba mẫu biểu đi kèm Nghị định 398 cho thấy giảm thuế không chỉ là phép tính 30% trên số thuế phải nộp.

Hộ kinh doanh phải theo dõi doanh thu tổng thể; tổ chức khai thay, nộp thay phải xác định đúng thông tin trong phạm vi trách nhiệm; số thuế đã giảm phải được quản lý để điều chỉnh khi cần.

Chính sách hỗ trợ sẽ phát huy hiệu quả khi người kinh doanh không bị động trước nghĩa vụ phát sinh.

Về lâu dài, năng lực quản lý dữ liệu doanh thu và số thuế không chỉ phục vụ kê khai, mà còn giúp hộ kinh doanh nâng cao tính minh bạch và khả năng phát triển ổn định.

Tin bài khác
Quốc hội thông qua mức thuế mới với đất bỏ hoang, đất sử dụng sai mục đích

Quốc hội thông qua mức thuế mới với đất bỏ hoang, đất sử dụng sai mục đích

Luật sửa đổi quy định áp dụng thuế suất 0,2% đối với đất bỏ hoang, không phân biệt trong hay ngoài hạn mức; đất sử dụng không đúng mục đích chịu thuế suất 0,15%. Các quy định này có hiệu lực từ ngày 1/7/2027.
Sửa Luật Doanh nghiệp: Đề xuất đơn giản hóa thủ tục

Sửa Luật Doanh nghiệp: Đề xuất đơn giản hóa thủ tục

Bộ Tài chính đề xuất sửa đổi Luật Doanh nghiệp với 5 nhóm chính sách trọng tâm, tập trung cải cách thủ tục gia nhập và rút lui khỏi thị trường, nâng cao hiệu quả quản trị, đồng thời tăng cường quản lý doanh nghiệp dựa trên dữ liệu và đánh giá rủi ro.
Quốc hội quyết định bỏ án tử hình đối với 6 tội danh

Quốc hội quyết định bỏ án tử hình đối với 6 tội danh

Bộ luật Hình sự (sửa đổi) được Quốc hội thông qua, thu hẹp phạm vi áp dụng hình phạt tử hình từ 10 xuống còn 4 tội danh. Quy định mới có hiệu lực từ ngày 1/3/2027, đánh dấu bước điều chỉnh quan trọng trong chính sách hình sự.
Chính sách thuế mới mở thêm dư địa phát triển cho doanh nghiệp quy mô nhỏ

Chính sách thuế mới mở thêm dư địa phát triển cho doanh nghiệp quy mô nhỏ

Doanh nghiệp có doanh thu năm không quá 10 tỷ đồng sẽ được lựa chọn phương pháp tính thuế theo quy định pháp luật. Cùng với chính sách ưu đãi thuế, hỗ trợ mặt bằng và cơ chế cấp phiếu hỗ trợ, quy định mới được kỳ vọng giảm chi phí tuân thủ, tạo động lực để doanh nghiệp nhỏ mở rộng hoạt động.
Trung tâm logistics được phân thành 3 hạng theo quy định mới

Trung tâm logistics được phân thành 3 hạng theo quy định mới

Bộ Công Thương ban hành Thông tư số 71/2026/TT-BCT, quy định hệ thống tiêu chí phân loại, phân hạng trung tâm logistics trên toàn quốc. Quy định mới đặt ra yêu cầu cụ thể về diện tích, công suất, kết nối giao thông, ứng dụng công nghệ và hạ tầng xanh, đồng thời thiết lập cơ chế doanh nghiệp tự công bố thông tin.
Trung tâm logistics sẽ được phân hạng theo quy mô, năng lực và mức độ kết nối

Trung tâm logistics sẽ được phân hạng theo quy mô, năng lực và mức độ kết nối

Từ ngày 8/1/2027, hệ thống trung tâm logistics sẽ được phân thành ba hạng, từ cấp tỉnh đến cấp quốc tế, quốc gia. Quy định mới đặt ra các ngưỡng cụ thể về diện tích, năng lực xử lý hàng hóa, kết nối giao thông, ứng dụng công nghệ và hạ tầng xanh, tạo cơ sở thống nhất cho việc đánh giá và phát triển mạng lưới logistics.
Thông tư 56/2026/TT-NHNN: Cấp phép xuất nhập khẩu vàng nguyên liệu có gì mới?

Thông tư 56/2026/TT-NHNN: Cấp phép xuất nhập khẩu vàng nguyên liệu có gì mới?

Thông tư 56/2026/TT-NHNN điều chỉnh xuất nhập khẩu vàng nguyên liệu, phân cấp cấp phép và thời hạn xử lý hồ sơ. Doanh nghiệp cần đồng bộ hợp đồng, giấy phép, nguồn gốc và tồn kho để kiểm soát tiến độ, hạn chế chi phí và tranh chấp.
Nghị định 393/2026/NĐ-CP: Miễn giấy phép lao động, cần làm gì?

Nghị định 393/2026/NĐ-CP: Miễn giấy phép lao động, cần làm gì?

Mốc 90 ngày không tự động miễn giấy phép lao động. Theo Nghị định 393/2026/NĐ-CP, doanh nghiệp và hộ kinh doanh cần phân biệt khi nào phải xin giấy phép, khi nào cần giấy xác nhận hoặc chỉ phải thông báo, trước khi chốt lịch đưa chuyên gia vào làm.
Thông tư 77/2026/TT-BXD: Chủ tàu có được giảm định biên thuyền viên từ 1/12/2026?

Thông tư 77/2026/TT-BXD: Chủ tàu có được giảm định biên thuyền viên từ 1/12/2026?

Thông tư 77/2026/TT-BXD quy định định biên an toàn tối thiểu tàu biển theo dung tích, công suất máy và đặc điểm khai thác. Không thể tự ý cắt giảm thuyền viên để tiết kiệm chi phí; các trường hợp điều chỉnh phải tuân thủ điều kiện và thẩm quyền.
Ô tô nhập khẩu được giảm thủ tục kiểm định, xe lỗi phải ngừng bán

Ô tô nhập khẩu được giảm thủ tục kiểm định, xe lỗi phải ngừng bán

Quy định về kiểm tra, chứng nhận chất lượng ô tô và linh kiện nhập khẩu được cập nhật theo hướng đẩy mạnh xử lý hồ sơ trực tuyến, giảm giấy tờ trùng lặp. Cùng với việc tạo thuận lợi cho doanh nghiệp, trách nhiệm triệu hồi xe có lỗi kỹ thuật được xác định bằng những thời hạn cụ thể.
Thông tư 56/2026/TT-NHNN: Kinh doanh vàng thay đổi gì, doanh nghiệp cần lưu ý?

Thông tư 56/2026/TT-NHNN: Kinh doanh vàng thay đổi gì, doanh nghiệp cần lưu ý?

Thông tư 56/2026/TT-NHNN sửa đổi hồ sơ kinh doanh vàng; Nghị định 390/2026/NĐ-CP điều chỉnh điều kiện sản xuất vàng trang sức, mỹ nghệ. Doanh nghiệp phân biệt vàng trang sức với vàng miếng, kiểm tra địa điểm, giấy phép, tránh nhầm lẫn giảm thủ tục với miễn trách nhiệm.
Nghị định 398/2026/NĐ-CP: Hộ kinh doanh được giảm 30% thuế, vượt 10 tỷ đồng phải làm gì?

Nghị định 398/2026/NĐ-CP: Hộ kinh doanh được giảm 30% thuế, vượt 10 tỷ đồng phải làm gì?

Nghị định 398/2026/NĐ-CP quy định giảm 30% thuế thu nhập cá nhân cho hộ kinh doanh có doanh thu năm không quá 10 tỷ đồng. Tuy nhiên, khi doanh thu thực tế vượt ngưỡng, người kinh doanh phải điều chỉnh kê khai, nộp bổ sung khoản thuế đã được giảm.
Nghị định 393/2026/NĐ-CP: Tuyển lao động nước ngoài thế nào?

Nghị định 393/2026/NĐ-CP: Tuyển lao động nước ngoài thế nào?

Nghị định 393/2026/NĐ-CP mở thêm cách chứng minh năng lực của lao động nước ngoài. Với doanh nghiệp nhỏ và hộ kinh doanh, tuyển đúng người vẫn bắt đầu từ ba việc: xác định đúng vị trí, làm rõ ai sử dụng lao động và chuẩn bị căn cứ giải trình.
Thông tư 77/2026/TT-BXD: Chứng chỉ thuyền viên thay đổi gì từ ngày 1/12/2026?

Thông tư 77/2026/TT-BXD: Chứng chỉ thuyền viên thay đổi gì từ ngày 1/12/2026?

Thông tư 77/2026/TT-BXD quy định tiêu chuẩn, chứng chỉ thuyền viên từ ngày 1/12/2026. Chủ tàu cần kiểm tra chức danh, hành trình, thời gian đi biển và thời hạn chứng chỉ để tránh thiếu nhân sự đủ điều kiện, ảnh hưởng khả năng khai thác và nghĩa vụ hợp đồng.
Thông tư 159/2026/TT-BQP: Mã ngành công nghệ quốc phòng có giúp doanh nghiệp tiếp cận nguồn lực?

Thông tư 159/2026/TT-BQP: Mã ngành công nghệ quốc phòng có giúp doanh nghiệp tiếp cận nguồn lực?

Thông tư 159/2026/TT-BQP quy định danh mục công nghệ quốc phòng phục vụ phân bổ nguồn lực, xét duyệt chuyên gia. Mã ngành không phải giấy phép hay căn cứ hưởng ưu đãi, nhận nhiệm vụ. Doanh nghiệp cần chứng minh năng lực và sử dụng theo đúng phạm vi.