| Nghị định 393/2026/NĐ-CP: Tuyển lao động nước ngoài thế nào? Nghị định 393/2026/NĐ-CP: Miễn giấy phép lao động, cần làm gì? |
Một doanh nghiệp có thể cùng lúc có người đang làm việc theo giấy phép còn hạn, người đã nộp hồ sơ gia hạn và người chuẩn bị sang Việt Nam sau ngày 05/12/2026. Xử lý cả ba như một đợt chuyển đổi dễ dẫn đến hai sai lầm trái ngược: làm lại giấy tờ chưa cần làm, hoặc bỏ qua thủ tục phải chuẩn bị cho đợt tiếp theo.
Qua mốc hiệu lực, không phải mọi hồ sơ đều đổi căn cứ
Khoản 1 và khoản 2 Điều 36 Nghị định 393 xác định nghị định mới có hiệu lực từ 05/12/2026, đồng thời Nghị định 219/2025/NĐ-CP hết hiệu lực từ ngày đó. Tuy nhiên, theo khoản 1 Điều 35, giấy phép và giấy xác nhận thuộc diện chuyển tiếp được tiếp tục sử dụng đến hết thời hạn. Theo khoản 2 Điều 35, hồ sơ đã nộp trước ngày nghị định mới có hiệu lực tiếp tục được giải quyết theo Nghị định 219. Riêng hồ sơ gia hạn đã nộp theo Nghị quyết 24/2026/NQ-CP được xử lý theo khoản 5 Điều 35; không nên gộp hồ sơ này vào nhóm chuyển tiếp thông thường.
Một tình huống cần rà riêng là lao động kỹ thuật theo hình thức di chuyển trong nội bộ doanh nghiệp. Khoản 3 Điều 35 cho tiếp tục sử dụng giấy tờ đã cấp, cấp lại hoặc gia hạn theo Nghị định 219 đến hết thời hạn; việc cấp lại, gia hạn theo vị trí chuyên gia đòi hỏi đáp ứng điểm e khoản 3 Điều 4, tức có ít nhất năm năm kinh nghiệm phù hợp. Với doanh nghiệp đang dựa vào một kỹ thuật viên để bảo trì thiết bị, nên kiểm tra chứng cứ kinh nghiệm trước khi lập lịch bảo trì tiếp theo, thay vì chờ giấy sắp hết hạn mới tính phương án nhân sự.
![]() |
| Nghị định 393/2026/NĐ-CP: Xử lý hồ sơ lao động nước ngoài. |
Thêm địa điểm và đổi công việc là hai việc khác nhau
Theo khoản 5 Điều 10 Nghị định 393, người đã có giấy xác nhận mà tiếp tục làm cho cùng người sử dụng lao động tại địa điểm mới hoặc thay đổi địa điểm làm việc mang tính ổn định, thường xuyên thì phải thông báo trước ít nhất 03 ngày làm việc cho cơ quan có thẩm quyền nơi dự kiến làm việc và nơi cấp. Trong khi đó, khoản 7 Điều 9 yêu cầu làm thủ tục cấp giấy xác nhận khi thay đổi vị trí công việc hoặc lĩnh vực làm việc ghi trên giấy, dù không đổi người sử dụng lao động. Hai quy định này nói về giấy xác nhận; không nên lấy thủ tục thông báo ở đây áp dụng mặc định cho người có giấy phép lao động.
Đối với doanh nghiệp dùng một chuyên gia cho nhiều cơ sở, khoản 1 Điều 5 quy định thẩm quyền cấp đối với trường hợp cùng một người sử dụng lao động tại nhiều tỉnh, thành phố thuộc UBND cấp tỉnh nơi đặt trụ sở chính. Cơ quan thực hiện cụ thể cần đối chiếu quy định phân cấp, ủy quyền theo khoản 2 Điều 5 và khoản 4 Điều 35. Về vận hành, người xếp lịch điều động phải biết nơi làm việc ghi trên giấy tờ và thủ tục phát sinh trước khi cử người đi, không chỉ báo cho bộ phận làm hồ sơ sau khi công việc đã bắt đầu.
Một bảng theo dõi có thể ngăn một lần dừng việc
Khoản 3 Điều 153 Bộ luật Lao động quy định người lao động nước ngoài làm việc không có giấy phép trong trường hợp phải có giấy phép thì bị buộc xuất cảnh hoặc trục xuất; khoản 4 đặt ra trách nhiệm xử lý đối với người sử dụng lao động. Khoản 2 và khoản 3 Điều 156 còn xác định chấm dứt hợp đồng lao động và làm việc không đúng nội dung giấy phép là các trường hợp giấy phép hết hiệu lực. Rủi ro vì vậy không chỉ đến vào ngày hết hạn in trên giấy.
Hộ kinh doanh và doanh nghiệp nhỏ không cần một hệ thống phức tạp. Một bảng theo dõi theo từng người nên ghi loại giấy tờ hoặc căn cứ miễn, vị trí, địa điểm, ngày hết hạn, ngày đã nộp hồ sơ và người chịu trách nhiệm. Kèm theo đó là hai nguyên tắc: không xếp lịch làm việc khi chưa đủ căn cứ; bất kỳ thay đổi nào về nhiệm vụ hoặc địa điểm đều phải được kiểm tra trước khi điều động. Các mốc nhắc 60, 30 và 15 ngày có thể dùng để quản trị nội bộ, không thay cho thời hạn pháp luật của từng thủ tục.
Việc cần làm trước ngày 05/12/2026 không phải đổi đồng loạt giấy tờ, mà là phân loại từng người, từng hồ sơ: giấy nào tiếp tục dùng, hồ sơ nào giải quyết theo quy định chuyển tiếp, trường hợp nào phải chuẩn bị theo quy định mới. Làm rõ ba nhóm này giúp doanh nghiệp giữ lịch sản xuất mà không đánh đổi bằng rủi ro pháp lý.
