 |
| Tổng thống Mỹ Donald Trump và Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi bắt tay tại Nhà Trắng ở Washington, DC, Mỹ, ngày 13/2/ 2025. Nguồn ảnh: Reuters |
Mỹ và Ấn Độ vừa đạt bước tiến đáng chú ý trong quan hệ thương mại khi Tổng thống Donald Trump tuyên bố Washington sẽ ngay lập tức hạ thuế quan đối với hàng hóa Ấn Độ từ mức 50% xuống còn 18%, đồng thời hai bên cam kết mở rộng nhập khẩu hàng hóa và năng lượng của nhau.
Thông tin được ông Trump công bố trên mạng xã hội Truth Social sau cuộc điện đàm với Thủ tướng Narendra Modi. Theo đó, thỏa thuận mới không chỉ dừng ở cắt giảm thuế mà còn bao gồm việc Ấn Độ tăng mua hàng Mỹ, đặc biệt là dầu thô và các sản phẩm năng lượng.
Theo CNBC, đây được xem là động thái “phá băng” quan hệ thương mại giữa hai nền kinh tế lớn, vốn bị đình trệ suốt năm qua do bất đồng về năng lượng và chính sách thuế.
Thuế giảm sâu sau giai đoạn căng thẳng
Trước đó, Washington từng áp thêm 25% thuế bổ sung đối với hàng Ấn Độ do New Delhi tiếp tục nhập khẩu dầu từ Nga, nâng tổng mức thuế lên 50%. Chính sách này khiến nhiều mặt hàng xuất khẩu chủ lực của Ấn Độ sang Mỹ chịu sức ép lớn, từ dệt may, dược phẩm đến linh kiện công nghệ.
Trong tuyên bố mới, ông Trump cho biết mức thuế đối ứng sẽ giảm còn 18% và “có hiệu lực ngay lập tức”. Đổi lại, Ấn Độ cũng sẽ giảm thuế và các rào cản phi thuế quan đối với hàng hóa Mỹ về gần 0%.
Giới phân tích cho rằng đây là mức điều chỉnh đáng kể, giúp hàng hóa hai nước cạnh tranh hơn, đặc biệt trong bối cảnh chuỗi cung ứng toàn cầu đang tái cấu trúc.
Năng lượng trở thành điểm mấu chốt
Bên cạnh câu chuyện thuế quan, yếu tố năng lượng được xem là “chìa khóa” của thỏa thuận.
Theo phía Mỹ, Thủ tướng Modi cam kết sẽ hạn chế mua dầu Nga, đồng thời tăng nhập khẩu dầu từ Mỹ và có thể cả Venezuela. Đây là thay đổi lớn trong chiến lược năng lượng của Ấn Độ – quốc gia vốn phụ thuộc nhiều vào nguồn cung giá rẻ từ Moscow.
Việc chuyển hướng sang dầu Mỹ không chỉ giúp Washington mở rộng thị phần xuất khẩu, mà còn mang ý nghĩa địa chính trị, khi Mỹ muốn củng cố ảnh hưởng tại Nam Á và giảm sự hiện diện của Nga trong khu vực.
Trên nền tảng X, ông Modi xác nhận Mỹ đã hạ thuế và bày tỏ sự hoan nghênh.
“Các sản phẩm Made in India giờ đây sẽ được hưởng mức thuế 18%. Đây là tin rất tốt cho 1,4 tỷ người dân Ấn Độ”, ông viết, đồng thời nhấn mạnh hợp tác giữa hai nền dân chủ lớn sẽ mang lại lợi ích lâu dài cho cả hai phía.
Nhà lãnh đạo Ấn Độ cũng đánh giá quan hệ song phương đang bước sang giai đoạn mới, với nhiều cơ hội mở rộng thương mại, đầu tư và chuỗi cung ứng.
Vẫn còn dấu hỏi pháp lý
Dù tuyên bố có hiệu lực ngay, văn bản thỏa thuận chính thức vẫn chưa được công bố. White House và Văn phòng Đại diện Thương mại Mỹ chưa đưa ra thêm thông tin chi tiết.
Một số chuyên gia pháp lý và nghị sĩ Đảng Dân chủ đặt câu hỏi liệu Tổng thống có thể tự ký kết thỏa thuận thương mại mà không cần Quốc hội thông qua hay không. Trong khi đó, phía Nhà Trắng cho rằng nhánh hành pháp có đủ thẩm quyền để thực hiện các thỏa thuận dạng này.
Giới quan sát lưu ý, thỏa thuận chỉ thực sự có giá trị pháp lý khi được công bố trên Công báo Liên bang với mã thuế và thời điểm áp dụng cụ thể.
Nếu được triển khai đầy đủ, việc cắt giảm thuế được kỳ vọng sẽ thúc đẩy mạnh xuất khẩu của Ấn Độ sang Mỹ, đặc biệt trong các ngành dược phẩm, công nghệ thông tin, dệt may và chế biến thực phẩm. Ngược lại, doanh nghiệp Mỹ sẽ có cơ hội tiếp cận sâu hơn thị trường hơn 1,4 tỷ dân.
Sau khi Ấn Độ vừa ký hiệp định thương mại tự do lớn với Liên minh châu Âu, thỏa thuận mới với Mỹ được xem như bước đi chiến lược nhằm đa dạng hóa đối tác, giảm phụ thuộc và nâng vị thế của New Delhi trong mạng lưới thương mại toàn cầu.
