Xung đột Mỹ-Iran gây sức ép lớn lên ngân sách và kho đạn dược của Mỹ

Theo báo cáo do cơ quan kiểm toán phi đảng phái của Quốc hội Mỹ công bố ngày 15/9, cuộc xung đột kéo dài sáu tháng giữa Mỹ và Iran đến nay đã tiêu tốn 38 tỷ USD; chi phí dự kiến tăng thêm khoảng 3 tỷ USD mỗi tháng, trong bối cảnh chính quyền Tổng thống Donald Trump tìm cách chấm dứt xung đột và khôi phục hoạt động tại eo biển Hormuz.

Nhà Trắng và Lầu Năm Góc đã chi khoảng 38 tỷ USD cho chiến sự với Iran và có thể tiếp tục tốn thêm 3 tỷ USD mỗi tháng, theo thống kê của cơ quan kiểm toán thuộc Quốc hội Mỹ

Văn phòng Ngân sách Quốc hội Mỹ (CBO) ước tính, tính đến ngày 1/8, cuộc xung đột có thể làm lạm phát tăng thêm 0,5% trong ba tháng đầu năm 2027.

Chi phí gia tăng đang gây sức ép lên kho dự trữ đạn dược của Mỹ, đồng thời đẩy giá năng lượng lên cao. Diễn biến này làm dấy lên lo ngại về khả năng ứng phó của Washington trước các cuộc xung đột tiềm tàng khác, cũng như tạo thêm áp lực đối với ngân sách liên bang vốn eo hẹp.

Ngoài ra, mức chi nêu trên đã gần tương đương con số 37,5 tỷ USD do Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth báo cáo tại phiên điều trần của Thượng viện ngày 21/7.

Theo CBO, phần lớn chi phí phát sinh từ việc kho đạn dược bị tiêu hao nhanh chóng; Mỹ có thể cần khoảng năm năm để khôi phục lượng dự trữ. Reuters hồi tháng 8 cho biết Washington đã sử dụng gần như toàn bộ số tên lửa tầm xa chính xác trong cuộc xung đột. CBO cũng cho biết Bộ Quốc phòng Mỹ không hợp tác với các kiểm toán viên tài chính của Quốc hội trong quá trình lập báo cáo.

Người phát ngôn Nhà Trắng Anna Kelly cho rằng các cuộc tấn công nhằm vào Iran theo chỉ đạo của Tổng thống Donald Trump là biện pháp quyết đoán nhằm ngăn Tehran gây tổn hại cho nhân viên và lợi ích của Mỹ. Bà khẳng định quân đội Mỹ vẫn có đủ đạn dược và nguồn dự trữ để đáp ứng các mục tiêu chiến lược do Tổng Tư lệnh đề ra. Tuy nhiên, người phát ngôn Lầu Năm Góc Sean Parnell bác bỏ nhận định trong báo cáo về nguy cơ thiếu đạn dược, đồng thời khẳng định quân đội Mỹ có đủ năng lực tiến hành các cuộc tấn công vào thời điểm và địa điểm do Tổng thống lựa chọn.

Cuộc điều tra về chi phí được tiến hành theo đề nghị của Hạ nghị sĩ Brendan Boyle, thành viên cấp cao của đảng Dân chủ tại Ủy ban Ngân sách Hạ viện Mỹ. Ông Boyle cho rằng cuộc chiến tại Iran do Tổng thống Donald Trump phát động đã khiến các binh sĩ Mỹ thiệt mạng và nhiều người khác bị thương. Theo ông Boyle, bên cạnh tổn thất về người, báo cáo độc lập của CBO cho thấy người nộp thuế Mỹ đã phải gánh hàng chục tỷ USD chi phí cho cuộc chiến và con số này vẫn tiếp tục tăng.

Đến nay, 18 binh sĩ Mỹ đã thiệt mạng trong cuộc xung đột với Iran.

Báo cáo chưa tính chi phí liên quan các vụ tấn công gần đây nhằm vào tàu thương mại tại eo biển Hormuz và các căn cứ quân sự của Mỹ trong khu vực. Chi phí vay nợ để tài trợ cho cuộc chiến cũng chưa được đưa vào, trong khi khoản này có thể làm tổng chi phí tăng thêm hàng chục tỷ USD.

Đánh giá của CBO cho thấy cuộc xung đột có thể để lại những hệ quả sâu rộng đối với thế bố trí quốc phòng của Mỹ và nền kinh tế trong nước. CBO cảnh báo, tình trạng thiếu hụt các loại đạn dược thiết yếu, trong đó có tên lửa đánh chặn, có thể hạn chế khả năng phản ứng của Lầu Năm Góc nếu xảy ra một cuộc xung đột lớn khác, chẳng hạn tình huống liên quan Trung Quốc và Đài Loan.

Tại phiên điều trần ở Thượng viện hồi tháng 7, Bộ trưởng Pete Hegseth đã đề nghị Quốc hội phê duyệt khoản ngân sách khẩn cấp gần 90 tỷ USD để bổ sung nguồn cung đạn dược. Ông Hegseth cảnh báo nếu không được cấp khoản ngân sách này, quân đội Mỹ sẽ phải đối mặt tình trạng thiếu hụt nghiêm trọng.

Trong báo cáo công bố tuần này, Tổng Thanh tra Lầu Năm Góc cho biết các cuộc tấn công của Iran đã làm hư hại hoặc phá hủy hàng trăm công trình tại các căn cứ của Mỹ ở Trung Đông, cùng nhiều phương tiện quân sự, gồm máy bay chiến đấu, máy bay tiếp nhiên liệu và máy bay không người lái. Báo cáo ước tính, tính đến ngày 19/6, chi phí chiến tranh ở mức 33,4 tỷ USD, trong đó có khoảng 184 triệu USD thiệt hại tại các cơ sở ngoại giao của Mỹ do các cuộc tấn công của Iran.

Những cú sốc năng lượng bắt nguồn từ các vụ tấn công tại eo biển Hormuz - tuyến hàng hải từng vận chuyển khoảng 20% lượng dầu mỏ toàn cầu trước chiến tranh - và tại các cơ sở năng lượng ở các nước vùng Vịnh lân cận đã khiến chi phí đối với người tiêu dùng và nhà sản xuất trên thế giới tăng mạnh.

Chi phí chiến tranh tiếp tục tăng còn làm trầm trọng thêm tình hình tài chính của Mỹ. Tổng nợ công của nước này đã vượt 40 nghìn tỷ USD vào tháng 8.

Tổng thống Donald Trump thường so sánh cuộc xung đột với Iran với các cuộc chiến của Mỹ tại Iraq và Afghanistan sau loạt vụ tấn công ngày 11/9/2001.

Theo Reuters, cuộc chiến kéo dài tám năm của Mỹ tại Iraq, với hơn 100.000 binh sĩ được triển khai vào thời điểm cao nhất, tiêu tốn khoảng 2 nghìn tỷ USD. Trong khi đó, dự án Chi phí Chiến tranh của Đại học Brown ước tính cuộc chiến kéo dài hai thập niên tại Afghanistan, cũng có thời điểm hơn 100.000 quân Mỹ tham chiến, tiêu tốn 2,3 nghìn tỷ USD.