Chủ tịch Vinasme: Cần phải hỗ trợ doanh nghiệp vượt qua thách thức

Tại Diễn đàn Tăng trưởng Kinh tế Việt Nam (VEGF) 2025, diễn ra vào ngày 8/7, một trong những nội dung được quan tâm đặc biệt là tiếng nói từ cộng đồng doanh nghiệp, đặc biệt là khối doanh nghiệp nhỏ và vừa. Ông Nguyễn Văn Thân, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa Việt Nam, đã thẳng thắn chỉ ra những bất cập và kiến nghị một giải pháp mang tính đột phá nhằm nâng cao vai trò của các hiệp hội, từ đó hỗ trợ hiệu quả hơn cho doanh nghiệp nhỏ và vừa (DNNVV) – lực lượng nòng cốt của nền kinh tế.

Ông Thân khẳng định vai trò không thể phủ nhận của DNNVV: "mặc dù là lực lượng đóng góp quan trọng vào sự phát triển của nền kinh tế". Thực tế cho thấy, DNNVV là động lực chính tạo việc làm, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và đóng góp đáng kể vào tổng sản phẩm quốc nội. Tuy nhiên, bất chấp những đóng góp to lớn ấy, ông Thân nhấn mạnh rằng các DNNVV hiện đang đối mặt với "nhiều thách thức hơn cả cơ hội". Những thách thức này không chỉ là vấn đề nội tại của doanh nghiệp mà còn xuất phát từ những rào cản trong môi trường pháp lý, cơ chế chính sách và sự thiếu hụt các kênh đối thoại hiệu quả.

Ông Nguyễn Văn Thân, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa Việt Nam.

Đi sâu vào vấn đề cốt lõi, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa Việt Nam đã đưa ra một cái nhìn sắc bén về vai trò hiện tại của các hiệp hội. Theo ông Thân, hầu hết các hiệp hội ở Việt Nam đang hoạt động dựa trên tinh thần tự nguyện, điều này dẫn đến việc "thiếu các cơ chế pháp lý rõ ràng để thực hiện nhiệm vụ". Sự thiếu hụt nền tảng pháp lý vững chắc đã làm hạn chế đáng kể khả năng của các hiệp hội trong việc phát huy hết tiềm năng, đặc biệt là trong vai trò cầu nối giữa doanh nghiệp và cơ quan quản lý nhà nước. Khi không có một vị thế pháp lý đủ mạnh, tiếng nói của hiệp hội, dù chân thành và thiết thực đến đâu, cũng khó có được trọng lượng cần thiết để tác động đến quá trình hoạch định chính sách.

Từ thực trạng đó, ông Nguyễn Văn Thân đã đưa ra một kiến nghị mang tính chiến lược và cấp bách: Hiệp hội cần được giao nhiệm vụ chính thức bằng văn bản từ Đảng và Nhà nước. Kiến nghị này không đơn thuần là một yêu cầu hành chính, mà hàm chứa một tầm nhìn sâu rộng về vai trò của tổ chức đại diện doanh nghiệp. Ông Thân phân tích rõ ràng: việc có văn bản chính thức sẽ trao cho hiệp hội "quyền đại diện cho doanh nghiệp, tham gia phản biện chính sách và đối thoại bình đẳng với các cơ quan công quyền".

Quyền đại diện không chỉ dừng lại ở việc tập hợp ý kiến mà còn là khả năng tổng hợp, phân tích và trình bày một cách có hệ thống những vướng mắc, kiến nghị của cộng đồng doanh nghiệp. Quyền phản biện chính sách là yếu tố then chốt để đảm bảo tính khách quan, khoa học và thực tiễn của các văn bản pháp quy, tránh tình trạng chính sách được ban hành nhưng khó đi vào cuộc sống hoặc gây ra những hệ lụy không mong muốn. Và quan trọng nhất là quyền đối thoại bình đẳng – một yếu tố cơ bản trong mối quan hệ giữa nhà nước và thị trường. Khi hiệp hội có thể đối thoại bình đẳng, tiếng nói của doanh nghiệp sẽ được lắng nghe một cách nghiêm túc, tạo cơ sở cho việc xây dựng chính sách hai chiều, mang lại lợi ích hài hòa cho cả nhà nước và doanh nghiệp.

Ông Thân cũng nhấn mạnh rằng đây là một "thông lệ phổ biến ở nhiều quốc gia phát triển". Tại các nền kinh tế hàng đầu, các hiệp hội ngành nghề, hiệp hội doanh nghiệp được trao quyền hạn và trách nhiệm rõ ràng, trở thành những đối tác quan trọng của chính phủ trong việc xây dựng và thực thi chính sách kinh tế. Họ không chỉ là nơi tập hợp thành viên mà còn là trung tâm nghiên cứu, tư vấn, và phản biện, góp phần vào sự ổn định và phát triển của thị trường. Việc học hỏi và áp dụng thông lệ quốc tế này là "điều kiện cần để Hiệp hội phát huy vai trò thực chất trong việc hỗ trợ cộng đồng doanh nghiệp" tại Việt Nam.

Kiến nghị của Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa Việt Nam tại VEGF 2025 đã làm nổi bật một khía cạnh quan trọng trong nỗ lực tìm lời giải cho câu hỏi lớn về tăng trưởng kinh tế hai chữ số của Việt Nam. Để đạt được mục tiêu tham vọng đó, không chỉ cần những chính sách vĩ mô đúng đắn mà còn cần một cơ chế vận hành hiệu quả, nơi mọi thành phần kinh tế đều có thể tham gia, đóng góp tiếng nói và phản biện. Việc trao quyền chính thức cho các hiệp hội, đặc biệt là những hiệp hội đại diện cho khối doanh nghiệp nhỏ và vừa, sẽ là một bước tiến quan trọng, giúp tháo gỡ nút thắt, tạo môi trường kinh doanh minh bạch, công bằng và khuyến khích sự phát triển bền vững của cộng đồng doanh nghiệp, từ đó thúc đẩy tăng trưởng kinh tế một cách toàn diện và chất lượng.